Bloemen in de Ecokathedraal

Terugblikkend op de afgelopen periode, ontdekte ik nog een fotoserie die ik begin april in de Ecokathedraal bij Mildam heb gemaakt. Daar heb ik me in de eerste weken van de corona-lockdown een paar maal teruggetrokken om in alle rust buiten te kunnen zijn …

Normaal gesproken staan vooral de bouwwerken van los op elkaar gestapelde stenen, tegels en stoepranden centraal in mijn fotoseries over de Ecokathedraal. In deze serie wijk ik eens van dat patroon af om jullie te laten zien hoe mooi wilde voorjaarsbloeiers de Ecokathedraal momenteel kleur geven. Loop maar even mee

In de oudere delen ligt op verschillende plaatsen een kleurige en fleurige deken langs het pad en rond de bouwwerken. Je kunt er o.a. bosanemonen (boskanemoanen), speenkruid (bûtergieltsjes), grote sneeuwroem (grutte stjerblom) en gele dovenetel (giele dôvenettel) vinden …

De stilstand duurt voort

Tegen beter weten in had ik stiekem gehoopt, dat ik over anderhalve week weer naar de kapper zou mogen, maar daar heeft onze Premier in Crisistijd voorlopig opnieuw een streep door gehaald. De situatie in de ziekenhuizen en dan met name op de IC’s stabiliseert zich gelukkig verder. Er is intussen een luchtbrug opgezet om nog meer patiënten vanuit het zuiden over te brengen naar ziekenhuizen in het noorden. Daarmee moet er overal in het land weer ruimte ontstaan voor de reguliere zorg …

Om te voorkomen dat de ziekenhuizen opnieuw overspoeld worden door coronapatiënten worden de maatregelen slechts heel voorzichtig stapje voor stapje afgebouwd. Het begint her en der in de maatschappij echter steeds meer te schuren. De afweging van zorgbelang vs economische belangen gaat steeds zwaarder wegen. Maar zo lang er nog dag en nacht overal in ons land op IC’s zo hard gevochten wordt voor mensenlevens, zal de economie toch nog even moeten wachten …

Vandaag hoop ik een privé-excursie te krijgen op een plekje waar ik mijn hart op kan halen met bloesem, insecten, vogels en wie weet wat nog meer voor moois. Waarschuwingsborden of -plakkaten hoop ik er niet aan te treffen, want die ken ik intussen wel. Waar ik tegenwoordig ook een kuier maak, of het nu in de Ecokathedraal is of in het Weinterper Skar, je kunt er niet meer omheen …

Voorlopig zullen we ons allemaal nog aan de maatregelen moeten houden, want we zijn nog lang niet van COVID-19 verlost. Integendeel, als we niet oppassen, zou het tegen het eind van dit jaar nog wel eens veel erger kunnen worden. Om de situatie beheersbaar te houden hebben we geen alternatief dan heel voorzichtig te zijn tot er een vaccin is. Laten we er om te beginnen met zijn allen voor zorgen dat ook al die zorgverleners op IC’s en corona-afdelingen binnenkort weer eens een paar dagen tot rust kunnen komen.

Tot slot: pas op jezelf en elkaar de komende tijd. Blijf gezond!

Hoe en wat 2019 – 10

In de loop van oktober begon de medicatie tegen de zenuwpijn in mijn buikstreek eindelijk effect te sorteren. Het ging niet snel, maar er was verbetering merkbaar en dat maakte het stukje bij beetje mogelijk om er weer eens op uit te trekken. Tijdens mijn eerste ritje heb ik een uitgebreide fotoserie gemaakt van het skûtsje Henderika dat als blikvanger op een rotonde bij Drachten Noord ligt …

Vooral aan het begin en het eind van de maand was het wisselvallig weer. Dankzij de afwisseling van snel overtrekkende buien en zonnige opklaringen waren er veelvuldig regenbogen te zien waren. Tijdens die buien is in onze tuin in oktober ca. 109 mm neerslag gevallen, daarmee viel er zo’n 35 mm meer dan normaal in oktober over de periode 1971-2000.

De regen bemoeilijkte hier en daar de oogstwerkzaamheden wat, maar tot grote problemen heeft dat niet geleid. Tijdens een van mijn ritjes kon ik nog even wat foto’s maken van de maïsoogst. Mijn herstel maakte het op 23 oktober eindelijk mogelijk om een oude belofte gestand te doen. Die dag heb ik samen met Jetske en haar zuster een mooie, uitgebreide fotokuier in de Ecokathedraal gemaakt …

Eind oktober maakte ik voor het eerst sinds enige jaren weer een ritje met kleinzoon Tijmen. We hebben gezellig bijgepraat over allerlei zaken en zonder dat het van tevoren was gepland of besproken, werd het ook nog een onverwacht actueel en leerzaam dagje over dijken en terpen. Het was een geweldig mooie en waardevolle afsluiting van deze vrij zachte oktober. De gemiddelde temperatuur kwam in oktober in ons tuintje uit op 14,3 ºC tegen normaal ca. 13,7 ºC over de periode 1971-2000 …

Hoe en wat 2019 – 7

Juli begon met gematigd zomerweer. Op dag 7 en 8 was het met 16 graden op de thermometer ronduit koud voor de tijd van het jaar. Onze vijver bleek in die tijd een paar erg mooie verrassingen voor ons in petto te hebben. Om te beginnen zagen we de krabbenscheer er voor het eerst bloeien. Nog mooier werd het toen ik er salamanders ontdekte. De tijd die ik met veel plezier aan de rand van de vijver heb doorgebracht, resulteerde na het nodige montagewerk in december uiteindelijk in een paar filmpjes: Salamander TV 1 en Salamander TV 2.

De laatste fotokuier voorafgaand aan een lange pijnlijke periode stond in het teken van het treffen met Matroos Beek en haar kapitein in de Ecokathedraal. Het werd een prettige ontmoeting en een gezellige kuier, waar ik nog steeds met veel plezier op terugkijk …

Nadat een behandeling op de Pijnpoli na verloop van tijd een tegengesteld effect bleek te hebben, werd de zenuwpijn in mijn buikwand – veroorzaakt door Acnes – in de loop van juli en augustus alleen maar erger. Autoritjes en fotokuiers zaten er vanaf half juli geruime tijd niet in. Nog een geluk dat ik in de tuin af en toe een foto kon maken …

15 juli 2019 – een koolwitje in de tuin

Intussen liepen de temperaturen in de tweede helft van de maand geleidelijk op naar tropische waarden. Aan het eind van de maand kon ik 9 zomerse dagen (warmer dan 25 ºC) noteren, waarvan 5 tropische dagen (warmer dan 30 ºC). Daarmee hadden we lokaal een 8 dagen durende hittegolf. De hoogste temperatuur in onze tuin was 36,7 ºC op 25 juli. Dat is voor onze tuin meteen een record. Het heetst werd het in Gilze-Rijen met 40,7°C, dat is het nieuwe nationale hitterecord …

25 juli 2019 – zonsondergang na de warmste dag van het jaar: 36,7 ºC

De gemiddelde temperatuur kwam aan het eind van de maand uit op 19,4 ºC, en dat is toch weer bijna 3 graden boven het langjarig gemiddelde van 16,5 ºC over de periode 1971-2000. In de laatste dagen van juli viel er af en toe hier en daar wat regen, maar echt verkoeling en vocht in de bodem leverde het niet op. In onze tuin viel in juli slechts 29 mm neerslag, tegen normaal ca. 70 mm …

28 juli 2019 – eindelijk wat regen

Louis le Roy en zijn Ecokathedraal op video

Vandaag het twaalfde en laatste deel van deze serie over de Ecokathedraal bij Mildam. Zoals ik gisteren al schreef, staat dit hoofdstuk vooral in het teken van Louis le Roy, de bedenker van de Ecokathedraal die daar gedurende een kleine 40 jaar zelf ook het leeuwendeel van het werk heeft verzet. Daartoe heb ik een aantal video’s geselecteerd op YouTube. Dit is mijn Top 3, aangevuld met enig eigen werk.

1. “Jou Le Roy de tiid” – “Geef Le Roy de tijd”

Een portret van Omrop Fryslân uit 2005 over Louis le Roy, ‘de Billy Graham van het onkruid’.
In deze documentaire vertelt Le Roy uitgebreid over zijn filosofie en zijn manier van werken in en aan de Ecokathedraal. We zien hem daarbij op verschillende momenten ook aan het passen, meten en slepen van zwaar materiaal. Ook filmisch zit deze documentaire mooi in elkaar.
Laat je niet afschrikken door de korte Friestalige inleiding, dat is slechts ter introductie. Voor het begrip van de rest van de documentaire is het niet van belang, omdat Le Roy Nederlandstalig is.

 

2. “Van Gewest tot Gewest”

Een uitzending van ‘Van Gewest tot Gewest’ uit 2003 over Louis Le Roy en zijn Ecokathedraal in Mildam. Le Roy kreeg in dat jaar de Oeuvreprijs van het Fonds Beeldende Kunst.

 

3. “De Natuurkathedraal van Le Roy”

Bij Heerenveen bouwde Louis Leroy een monument in de tijd, een kathedraal die in het jaar 3000 klaar is. Hij staat in het Paradijs.

 

Voor wie nu nog steeds niet genoeg heeft gezien, heb ik nog een paar tips uit eigen huis.

4. “Een filmische zwerftocht door de Ecokathedraal”

Videoverslag van een wandeling die ik in het najaar van 2018 heb gemaakt in de Ecokathedraal. Zonder gesproken woord, maar wel met een instrumentaal achtergrondmuziekje.

 

5. “Ecokathedrale fotokuier 1” (Deel 1 van 23 + …)

Een diaserie over mijn kennismaking met de Ecokathedraal van Louis Le Roy in Mildam in november 2002. Na een eerste wandeling langs de indrukwekkende gestapelde bouwwerken, heb ik er een tijdlang van de stilte zitten genieten in het gezelschap van een prachtige muisgrijze kat.

Deze serie is intussen uitgegroeid tot 23 delen met ieder een diaserie over een wandeling door de Ecokathedraal. Daarbij passeren in de loop der jaren alle seizoenen en zien we diverse bouwwerken verschijnen en verdwijnen. Daarmee is het eind nog niet in zicht, op dit moment heb ik nog een aantal delen in voorbereiding. De diaseries zijn voorzien van een instrumentaal achtergrondmuziekje.

Over de Ecokathedraal

Naar aanleiding van het uitgebreide (beeld)verslag over het meest recente bezoek aan de Ecokathedraal, kreeg ik vorige week de vraag of ik wat meer achtergrondinformatie heb over de Ecokathedraal. Omdat er de laatste tijd een aantal nieuwe volgens bij zijn gekomen voor wie dit mogelijk ook interessant is, wil ik wel een poging doen. Dat doe ik in eerste instantie met de tekst van dit logje. Morgen voeg ik daar een kleine selectie videobeelden aan toe.

Het idee van een ecokathedraal is ontsproten een het brein van kunstenaar, filosoof en landschapsarchitect Louis le Roy (1924-2012). Le Roy kreeg in 1966 van de gemeente Heerenveen de opdracht om een strook grond van een kilometer lang en 20 meter breed aan de Kennedylaan in te richten als openbare ruimte …

Le Roy begon er stenen los op elkaar te stapelen tot muurtjes en andere constructies. Al snel verschenen er spontaan allerlei planten zoals klaprozen en brandnetels tussen de muurtjes. Na verloop van tijd verdwenen die eerste pioniersplanten en kwamen er diverse andere planten voor in de plaats. Regelmatig werd er overbodig bestratingsmateriaal aangevoerd, waarmee Le Roy verder kon bouwen aan zijn eerste ‘ecokathedrale plantsoen’. Een tijdlang bouwden buurtbewoners enthousiast mee, maar na verloop van tijd raakte het project wat in de versukkeling. In 2005 heeft de gemeente het opnieuw leven ingeblazen. Sindsdien is er weer regelmatig aan gewerkt en is de ‘kleine Ecokathedraal’ weer tot bloei gekomen …

Nadat het eerste ecokathedrale proces aan de Kennedylaan vorm had gekregen, wilde Le Roy meer en groter werken. Daarom heeft hij omstreeks 1974 bij het dorp Mildam een stuk weiland van ca 4 hectare gekocht. Hij begon er op willekeurige wijze wat bomen en struiken te planten en zaden uit te strooien. Daarna werd er tot op de dag van vandaag regelmatig een vrachtwagen restmateriaal van stratenmakers gestort op de plek die langzaam zou uitgroeien tot de Ecokathedraal. Le Roy verwerkte het aangevoerde materiaal in eerste instantie helemaal alleen, en later samen met enkele volgelingen. Volledig met handkracht werden er in de loop der jaren stukje bij beetje allerlei muurtjes, torens en op tempels lijkende constructies gebouwd, Volgens Le Roy moet er zeker duizend jaar aan de Ecokathedraal worden gebouwd, net als bij middeleeuwse kathedralen het geval was …

Zodra een deel van het terrein ‘af’ is, wordt het met rust gelaten door de bouwers. De bouwwerken worden overgedragen aan de natuur, waarna de bouwers elders aan de slag gaan. Na verloop van tijd wordt er weer naast en op de door de natuur veroverde bouwwerken verder gebouwd. Op deze manier zijn mens en natuur hier intussen al ruim 50 jaar bezig met elkaar. Dit zijn de eindeloze processen waar Le Roy in zijn denkwijze op doelde …

We moeten onze maatschappij anders inrichten, vond Le Roy. We moeten af van de altijd maar in volle vaart op groei gerichte economie. We moeten op een natuurlijker ritme gaan leven. Daarbij was Le Roy niet zomaar een dromer. Hij was realistisch genoeg om te weten dat de huidige economie en de inrichting van onze maatschappij niet snel en makkelijk te veranderen zijn. Maar het kan geen kwaad om te werken aan een tegen de stroom in zwemmende cultuur, om zo aan verandering te werken. Je kunt zeggen wat je wilt, maar in feite was Le Roy zijn tijd aardig vooruit …

Als je tegenwoordig de Ecokathedraal betreedt, kom je eerst in een relatief nieuw en geordend deel. Zodra je verder het bos in loopt, verandert dat beeld. Over slingerende en kronkelende paden vervolg je je weg. Steeds verder dring je een vreemde wildernis binnen. Op zomerse dagen hoor je rondom insecten zoemen. Diverse vogels zingen hun riedeltje en hoog in de bomen hoor je af en toe een specht timmeren. Nu eens ga je omhoog, dan weer omlaag. Je loopt tussen deels door planten en struiken overwoekerde bouwwerken door. In de verte meen je de restanten van een oude beschaving te zien. En jawel, ineens sta je tussen hoog oprijzende torens en tempels. Even waan je je in een oude stad van de Inca’s of de Azteken …

Intussen schijnen er ruim 2.500 vrachtladingen stratenmakerspuin te zijn verwerkt. Onder het motto ‘Afval bestaat niet’ heeft Louis le Roy hier zelf 40 jaar lopen slepen en stapelen met bakstenen, stoeptegels, trottoirbanden en ander bestratingsmateriaal. Tegenwoordig draagt de Stichting Tijd het gedachtegoed van Louis le Roy verder uit. Ook beheer en eigendom van de Ecokathedraal zijn door de familie overgedragen aan de Stichting Tijd …

Morgen laat ik Louis le Roy hier zelf aan het woord. In een kleine selectie video’s vertelt hij over hetgeen hem drijft. Ook is de bouwmeester op diverse momenten aan het werk te zien in de Ecokathedraal. En natuurlijk komen er mooie filmische beelden voorbij.