Het verhaal van de dobbepaarden

We staan tussen het Dijktempeltje op de zeedijk en de Ozingadobbe, die 500 m verderop op de kwelder ligt. Er staat een informatiepaneel naast het wandelpad dat naar de dobbe voert …

Op dit informatiepaneel wordt het verhaal vertelt van de redding van een grote groep paarden van het Noarderleech. Het buitendijkse gebied overstroomde in de nacht van 31 oktober 2006 tijdens een springvloed. Op dat moment stonden er zo’n honderdvijftig paarden bij de Ozingadobbe. Ze werden volledig ingesloten door het zeewater. Het zeewater stond ruim anderhalve meter diep om de verhoogde ringvormige aarden wal heen … …

Er werd een grote reddingsoperatie op touw gezet, waarbij zelfs het leger met 50 man sterk werd ingezet. Alle pogingen van militairen en andere hulpverleners om de paarden er vandaan te halen strandden echter. Vier jonge vrouwen uit de buurt kregen het op drie november wel voor elkaar. Het water was inmiddels al wat gezakt. De vier amazones reden op hun paarden door het water naar de dobbe toe, waarna de paarden op de dobbe in een langgerekt lint de ‘lokpaarden’ terug volgden naar de zeedijk …

Het drama speelde zich af bij de middelste van drie dobbe, die vanaf dit punt zijn te zien. In de Ozingadobbe is in 2019 naar een ontwerp van Marcel van Luit een indrukwekkend fotokunstwerk geplaatst door de mannen van Staal …

Eigenlijk zou ik behalve naar de Terp fan de Takomst ook nog eens naar het kunstwerk in de Ozingadobbe moeten. En zo blijft mijn lijstje nog steeds groeien. Vandaag vond ik het al mooi dat we hier als toegift nogmaals langs het Tempeltje van Ids kwamen …

De Seedykstertoer die hier achter de zeedijk staat (tegenwoordig het Lage Noorden) heb ik in het verleden al eens mogen beklimmen, dus die konden we die dag overslaan. Toch zou ik hem nog graag eens willen beklimmen, want je hebt er een magistraal uitzicht

Een AWACS boven ’t Wad

We lieten de Terp fan de Takomst achter ons. Wie weet, misschien komen we er ooit nog eens terug. Maar nu vervolgden we onze rit in westelijke richting langs de zeedijk. Al snel verscheen het silhouet van het Tempeltje van Ids op de kruin van de dijk …

Daar kwamen we die dag echter niet voor. Daarom gaf Jetske wat extra gas bij, zodat we met een aanloopje over de dienstweg langs het tempeltje de dijk op konden rijden. Net als bij de Terp fan de Takomst stopten we ook nu weer buitendijks. Daar herinnert een monument aan het verhaal van de dobbepaarden in november 2006 …

Daar kwamen we eerst echter nog niet aan toe. Boven de dijk was intussen een AWACS-vliegtuig verschenen. Die zien we hier in het noorden niet zo vaak, omdat ze niet in ons land gestationeerd zijn. Die moest dus wel even op de foto. Dit toestel had kennelijk om de een of andere reden net vliegbasis Leeuwarden Leeuwarden aangedaan en vervolgde nu zijn weg in de richting van de Noordzee …

De Terp fan de Takomst

Nadat ik de dag was begonnen als chauffeur van dienst, nam Jetske het stuur over vanaf de pier bij Holwerd. Daar vandaan nam ze ons mee naar de Terp fan de Takomst (de Terp van de Toekomst in goed Nederlands). Dit is een nieuw opgeworpen terp in het buitendijkse land ten noorden van de Friese plaats Blije. Via een dienstweg reden we de dijk op om aan de andere kant weer af te dalen. …

Met de Terp fan de Takomst willen de bewoners van Blije e.o. de verbinding met de Waddenzee herstellen om zo te tonen hoe ze als kustbewoners hebben geleefd met de zee. Eerst op terpen, later door dijkenbouw en landwinning. Door het verleden zijn ze nog steeds verbonden met de toekomst van het kustgebied en het Wad. De terp is dan ook niet aangelegd voor bewoning, maar als belevingsplek …

De terp is buiten het broedseizoen van dichtbij te bereiken door een onverhard pad van 1,2 kilometer vanaf de Zeedijk door de kwelders. Via een fiets- en wandelroute is de terp ook verbonden met de historische terp Hegebeintum. De opgeworpen hoogte is zo’n 80 meter breed en 5,7 meter boven NAP. De terp is te ver weg voor mij om naar toe te lopen, daarom kan ik er hier alleen een ‘platte’ weergave van tonen. Het werd trouwens al wat mooier, toen de zon weer begon te schijnen op het moment dat we even later de zeedijk weer op reden … 

De buitenkant van de terp is een cirkelvormige opgang. Vanuit een zuilenrij van houten palen hebben bezoekers uitzicht op het uitgestrekte landschap. De zuilengang wordt bekroond met twee grote houten ringen. In de ringen staan uitingen van bewoners over hun relatie met het wad. De namen van de inwoners van Blije en andere betrokkenen zijn vereeuwigd op paaltjes langs de buitenring …

De terp is opgeworpen met hergebruikt materiaal en klei uit de directe omgeving. De terp speelt een rol in het experimenteren met natuurlijke dynamiek. Doordat Rijkswaterstaat de kwelder ten noorden van de terp heeft afgegraven staat deze regelmatig onder water en vindt opslibbing en vegetatiegroei plaats. De Terp fan de Takomst is niet voor de eeuwigheid gebouwd, maar zal in de toekomst van karakter veranderen door de natuurlijke elementen …

Bron: Wikipedia – de Terp fan de Takomst

Nog wat Wad

Het is tijd om ons bezoekje aan de pier van Holwerd af te ronden …

Gewoon de blik even langzaam in westelijke richting langs de kustlijn over het slik laten glijden is voldoende. Voel de landschappelijk weidsheid en de stilte die we hier delen met drie tureluurs …

Reizigers en ander volk

Het is op de pier van Holwerd in zekere zin wel vergelijkbaar met een station. Er zijn voortdurend reizigers en ander volk aanwezig …

Op de pier kun je behalve reizigers ook vaak kijkend publiek zien. Geen wonder, want het is een mooie plek om uit te kijken over het Wad. Daarnaast bieden de komende en gaande veerboten en de vele reizigers, die dagelijks op- of afstappen, voortdurend afleiding …

Een walvis bij de rijsdammen

In 1993 werd in de Waddenzee vlakbij de pier van Holwerd het beeld van een walvis onthuld. Het was gemaakt door de Drachtster beeldhouwer Anne Woudwijk en het was een geschenk van Wagenborg Passagiersdiensten.

Op 25 september 2001 voer de veerboot Sier in dichte mist tegen de walvis aan. Daarbij werd het beeld beschadigd. De staart en snuit van Belgisch hardsteen werden uit het water gehaald. De breuk in de kop van de walvis – veroorzaakt door de aanvaring – is nog goed te zien, maar netjes gerestaureerd. Het tweedelige beeld staat sindsdien veilig op een talud voor de veerboot terminal, ingegraven in de veerdam. Op die plaats is het op 25 april 2008 onthuld …

Wat er verderop te zien was vond ik echt minstens zo interessant: rijsdammen die de kwelder nog steeds laten groeien. Ook dit is weer een lijnenspel waar ik elke keer op de pier door word getroffen. Afhankelijk van het getij ziet het er elke keer weer anders uit …

Witte buizen op de pier

De eerste stop tijdens ons ritje naar het Wad was op mijn verzoek bij de Pier van Holwerd. Het was rustig toen we daar tegen het middaguur arriveerden …

Ik richtte me eerst eens op de witte, op het asfalt gemonteerde buizen die moeten voorkomen dat auto’s wat al te makkelijk vanaf de pier het slik van de Waddenzee in rijden …

Intussen was de Oerd bijna thuis en de Sier was onderweg naar hier …