’t Laatste skûtsje is weer thuis

Het skûtsje De Roerdomp werd uiteindelijk teruggevonden in Zuid Frankrijk. Tijdens een vakantie in Spanje scrolde Douwe Tadema uit Twijzel, op zoek naar verloren skûtsjes, wat door Google Streetview. In een kanaaltje in Narbonne zag hij een schip dat verdacht veel weg had van een skûtsje. Door in te zoomen kon hij nét het unieke registratienummer lezen. Dat nummer bleek later exact overeen te komen met dat van De Roerdomp …

De eigenaar, de Fransman Eric Weller, had het schip omgebouwd tot woonschip en was er zeer aan gehecht. Verkopen wilde hij niet, maar een ruil zag hij wel zitten. Douwe Tadema en zijn broer Geale (beiden nauw betrokken bij het skûtsjesilen en verbonden aan It Doarp Eastermar) vonden uiteindelijk een geschikte aak. Ze knapten die volledig op en maakten zo de deal rond. Weller heeft het schip zelf terug gevaren naar Frankrijk, een tocht door maar liefst 247 sluizen …

Sinds kort ligt De Roerdomp weer in Drachten, op de werf waar hij meer dan negentig jaar geleden het water in ging. Het schip wordt volledig gestript en opnieuw opgebouwd om weer geschikt te worden voor de wedstrijdzeilerij. Volgens kenners is de basis nog altijd uitzonderlijk goed: strak gebouwd, herkenbaar als een echte Bûtenstfallaatster en in opvallend gave staat …

Het zal me niks verbazen als dit straks een prijswinnend skûtsje wordt. Ik probeer het te volgen.

’t Laatste skûtsje

In 1933 werd bij de Drachtster scheepswerf Buitenstvallaat het laatste skûtsje gebouwd. Het skûtsje, dat de naam De Roerdomp kreeg, verdween na jarenlange omzwervingen in de jaren negentig uit beeld. Er werd echter wel regelmatig naar het schip uitgekeken. Allerlei geruchten deden de ronde, zelfs dat het ergens in Afrika zou liggen …

De Roerdomp is van grote waarde voor liefhebbers van skûtsjes, skûtsjesilen en Fries maritiem erfgoed. Het skûtsje neemt een bijzondere plaats in binnen de Friese skûtsjehistorie. Alle kennis en ervaring van de scheepsbouwers kwam uiteindelijk samen in dit ene schip, waardoor het onder liefhebbers bijna een legendarische status kreeg. En het is niet alleen het laatste skûtsje dat op de Drachtster werf werd gebouwd, het is ook het zusterschip van de huidige skûtsjes van Lemmer en Earnewâld …

Onlangs werd het skûtsje teruggevonden en is het teruggekeerd naar de werf waar het is gebouwd. Hoewel het schip, dat tegenwoordig de naam De Vier Gebroeders draagt, nauwelijks meer als skûtsje te herkennen is, heb ik begin augustus toch even een kijkje genomen bij de ruim 300 jaar oude werf …

Morgen meer over dit bijzondere skûtsje …

Een (bijna) overstekende fazant

Het was weer een zonnige en warme dag. Om even een slokje water te drinken was ik tijdens een ritje even op een bankje in de schaduw gaan zitten. Een meter of zes verderop zag ik een vrouwtjesfazant uit het struikgewas tevoorschijn gekomen …

Attent om zich heen kijkend kwam de fazant stapje voor stapje dichter bij het pad. Eenmaal op het pad, draaide ze zich na enkele stappen met een sprongetje om. Het leek bijna alsof ze haar pootjes had gebrand aan het pad. Dat bleek echter niet het geval te zijn. Uitgerekend op het moment dat ze het pad op stapte om de oversteek te wagen, naderden er een paar fietsers …

Stuiterend over het water

Op mooie zomeravonden – en daar hadden we er nogal wat van – heb ik meerdere keren een ritje gemaakt naar een van de bankjes langs het fietspaadje van De Wilgen naar het strandje bij Smalle Ee ..

Meestal was het er rustig rond die tijd. Er liepen eens een paar mensen voorbij die met of zonder hond een avondwandeling maakten, groepjes fietsers reden huiswaarts en de laatste boten zetten koers naar Drachten of Opeinde.

Maar zo nu en dan gebeurde er eens wat anders. Zo ook op 14 augustus, de avond na de warmste dag van het jaar hier. Die avond flitste er een aantal keren een speedboot voorbij waar een heel klein rubber bootje achteraan stuiterde. Een meisje dat zich stevig vasthield aan een paar handgrepen, vloog er met wapperende haren achteraan. Je moet ervan houden …

Terwijl de zon richting horizon zakte, keerde de rust na verloop van tijd terug …

Het kerkhof is weer gemaaid

Half juli liet ik hier al een fotoserie zien van het kerkhof van Ald Beets op het moment dat het gras er hoog opgeschoten in volle bloei stond. Het paste perfect bij de oude, deels adellijke graven op …

Vorige week heb ik er weer eens een kijkje genomen. Aan het kortgeschoren gras was te zien dat er net flinke een maaibeurt had plaatsgevonden. Het kerkhof lag er weer een stuk strakker bij …

Maar als je dan eens goed om je heen kijkt, komen er ook heel lelijke dingen tevoorschijn. Wat te denken van het onderstel van de klokkenstoel bijvoorbeeld!? Daar schrok ik toch wel even van. Hopelijk wordt hier op niet te lange termijn werk van gemaakt om verdere achteruitgang te voorkomen …

Lakenvelders en spreeuwen

Bij Smalle Ee staat nog een mooie oude keuterboerderij. De boer werkt er ook nog met materieel dat afkomstig is uit de jaren 60 en 70, schat ik. Ik zal daar binnen kort nog wel eens wat van laten zien. Op de foto hieronder is de boer aan het wiersen met een oude acrobaat hooihark achter de trekker. Het hooi wordt daarmee in lange rechte rijen bijeen geharkt …

Maar daar wil ik het nu verder niet over hebben. Deze boer houdt lakenvelders, die ik hier ook wel vaker heb getoond. Aan de andere kant van de weg lag op dat moment een aantal lakenvelders genoeglijk in de zon te herkauwen. Daarbij viel me iets op. Een aantal van de runderen had bezoek van een spreeuw, die vlak vóór of op de kop van de koe zat. Ik heb wel eens gezien dat kauwtjes en eksters in het voorjaar op een schaap of een pony gaan zitten om er nesthaar te verzamelen. Het gedrag van deze spreeuwen eind augustus is nieuw voor me …

Stijlloos

Rond 1920 vonden de nieuwe kunststromingen De Stijl en Dada hun weg naar Drachten. Dit kwam door een bijzondere vriendschap tussen architect en schilder Theo van Doesburg en twee broers uit Drachten: Evert en Thijs Rinsema. Sindsdien kun je op verschillende plaatsen in en rond Drachten verschillende sporen van de genoemde kunststromingen aantreffen …

Op enig moment werd het vroegere zusterhuis van Maartenswouden (instelling voor gehandicaptenzorg) aan de Eikesingel verbouwd tot Hostel Eethuis De Stijl. In de beginjaren zag het er nog wel aardig en representatief uit aan de westelijke entree van Drachten. Echt stijlvol was het hostel kennelijk niet, want het ging een jaar of later al failliet …

Jarenlang stond het pand daarna leeg. Ondanks het feit dat alle ramen en deuren waren dichtgespijkerd vonden sommige mensen zo nu en dan toch een weg naar binnen. Er is ingebroken, de kelder is al eens onder water gezet en er werden fikkies gestookt. Maar in juni is eindelijk de sloop begonnen en sinds vorige week ligt het gelukkig plat. In dit opzicht is Drachten weer stijlloos …

Hierna is het ernaast staande gebouw van de Rijks Pedagogische Academie – waar ik op heb gezeten – aan de beurt