Weerbeeld maart 2018

Met een gemiddelde temperatuur van 3,8 °C in ons tuintje, tegen normaal ca 5,0 °C over de periode 1971-2000, was maart koud. De eerste dagen werd het koude weer van februari voortgezet. ’s Nachts kwam het met -9 à -10 °C net niet tot strenge vorst en ook overdag kwam de temperatuur bij een snerpend koude oostenwind niet boven het vriespunt, zodat ik twee maartse ijsdagen kon noteren. Het gevolg was dat er op de eerste vier dagen van de maand in Fryslân op diverse plaatsen kon worden geschaatst op ijsbanen en ondiepe sloten en plassen …

Op 4 maart kwam er een eind aan de heerschappij van De ‘Russische beer’ over het weer in ons land. Daarna volgde een wat zachter weertype met af en toe wat regen. Op 10 maart kwamen we eindelijk in een zuidelijke stroming terecht, zodat het kwik in ons tuintje op 12 maart voor het eerst (en meteen ook voor het laatst) deze maand de 15 graden kon passeren. Daarmee waren we echter nog steeds niet van de kou verlost, want een week later zaten we ’s nachts weer in de matige vorst en kwam de maximumtemperatuur enkele dagen maar net boven nul …

Ook in de laatste decade van maart bleef het kwik onder het gemiddelde, maar uiteindelijk durfden de eerste krokussen en sneeuwklokjes het toch aan om bovengronds te komen en hun schoonheid tentoon te spreiden …

Maart was met een gemiddelde temperatuur van 3,8 ºC zelfs eens kouder dan januari, want toen kwam de gemiddelde temperatuur uit op 4,6 ºC. Hoe koud maart was, wordt duidelijk met behulp van een grafiekje met de gemiddelde temperaturen in maart, zoals ik die sinds 2003 in ons tuintje heb opgetekend. De gemiddelde maarttemperatuur komt over de periode 2003-2018 uit op 5,5 ºC en dat is dan toch weer een halve graad hoger dan het gemiddelde van 5,0 ºC over de periode 1971-2000 …

Volgens het KNMI viel er landelijk iets minder neerslag dan gemiddeld, 60 tegen normaal 68 mm. De meeste neerslag viel in het zuidwesten (90 mm in Zeeland), in het noorden viel aanzienlijk minder neerslag. In ons tuintje heb ik uiteindelijk 37 mm opgevangen, tegen normaal ca. 60 mm over de periode 1971-2000 …

Intussen ligt de eerste week van april achter ons en heb ik gisternacht toch opnieuw wat lichte vorst kunnen noteren. Maar vanaf vandaag lijken we echt het voorjaar in te gaan. Als het meezit gaan we vanmiddag richting 20 °C, in het midden en zuiden misschien nog net een graadje hoger …

Kortom: ik zal straks eens een poging doen om in de tuin wat vitamine D bijeen te sprokkelen … 🙂
Maak er een mooi weekend van!

De late winter van 2018

Nadat hij eerst maar niet leek te willen beginnen, lijkt er intussen maar geen eind aan de winter van 2017-2018 te willen komen. Eigenlijk kunnen we het maar beter hebben over de late winter van 2018, want in december en januari stelde de winter niks voor. Het enige wat in die periode even aan winter deed denken, was een dun laagje sneeuw op 11 december. En dat terwijl het dit weekend met een harde oostenwind en lichte tot matige vorst opnieuw bar koud was …

December was een graad warmer en januari was zelfs ruim 2 ºC warmer dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Op 24 januari werd het zelfs 12,5 ºC in ons tuintje, veel gekker moet het toch niet worden. Echt winterweer werd het pas in februari. Vooral in de laatste week van de maand was het met ’s nachts lichte tot matige vorst en zelfs een tweetal echte ijsdagen bitter koud. Daarmee kwam de gemiddelde temperatuur voor de winter van 2017-2018 uiteindelijk uit op 3,3 ºC …

Nog even wat koude cijfertjes op een rij. Ik heb in ons tuintje 28 vorstdagen kunnen noteren, tegen 40 gemiddeld over de periode 1971-2000. Om nog eens duidelijk te maken wanneer het deze winter koud werd: 22 van die vorstdagen vielen in februari. Matige vorst heb ik maar 4 keer kunnen noteren, tegen 14 normaal over de eerder genoemde periode. Hoewel het er enkele nachten dichtbij kwam, zat strenge vorst er ook deze winter weer niet in …

De verdeling van de neerslag liep gedurende de winter parallel aan de temperatuur. December en januari waren niet alleen erg zacht, maar ook uiterst somber en nat. In de koude februari viel minder dan de helft van de normale hoeveelheid neerslag …

De kou liet zich op 28 februari het best zien en voelen op het Wad. Bij een harde oostelijke wind en enkele graden vorst, die al snel voor een gevoelstemperatuur van ca. -17 ºC zorgden, dreven er grote ijsvelden over de Waddenzee. In de verte stak het met sneeuw bedekte Ameland ongewoon wit tegen zee en lucht af …

Wat betreft de hoeveelheid neerslag nestelt deze winter zich met 200 mm tussen het langjarig gemiddelde over 2003-2018 (219 mm) en dat over de periode van 1971-2000 (185 mm) …

Hoewel de opvallend koude winterse uitsmijter van februari en maart zich misschien nog wel een tijdje in ons geheugen zal nestelen, zal de winter als geheel wel snel worden vergeten. Met een gemiddelde van 3,3 ºC was het niet de warmste winter van de laatste tien jaar, en dat is tegenwoordig al heel wat. Maar uiteindelijk was deze winter dan toch weer 0,7 ºC warmer dan het gemiddelde van de winters in de periode 1971-2000 …

De laatste dagen van februari en de eerste 3 dagen van maart gaven voor de winterliefhebbers nog wat sjeu aan deze editie van de winter. Op 24 februari lag de Bonke bij Leeuwarden nog helemaal open, maar een week later bonden honderden schaatsers daar de smalle ijzers onder om even een tochtje naar Aldtsjerk te maken. Helaas is het bij die ene dag gebleven, omdat koning Winter zich daarna weer terugtrok …

Als de Bonke en vele andere wateren eind februari-begin maart ondanks het spelbederf van zonnestraling en windkracht, in een week tijd dicht kunnen vriezen, dan biedt dat ondanks alle pessimistische scenario’s in mijn ogen toch nog hoop voor toekomstige schaatstochten. Als die klassieke winterse luchtdrukverdeling met een krachtig hogedrukgebied boven Scandinavië en een lagedrukgebied boven Zuid-Europa nu eens in de eerste helft van januari op de weerkaarten verschijnt – wanneer de aanzienlijk zon minder kracht heeft – dan moet er meer moois mogelijk zijn …

Aan de provincie en aan het waterschap heeft het in elk geval niet gelegen. Zodra er zicht was op de serieus winterse ontwikkelingen, kondigde de provincie al een vaarverbod af voor een groot deel van Friese wateren, voordat er nog maar een centimeter ijs lag. Het waterschap zorgde ervoor om vroegtijdig het gewenste peil te bereiken, zodat daarna z.s.m. alle gemalen stilgelegd konden worden. Dit alles om een maximale ijsgroei mogelijk te maken. Wat mij betreft hulde voor provincie en waterschap derhalve, want elke mogelijk kans op natuurijs moet ten volle worden benut.

Weerbeeld februari 2018

Februari begon in navolging van december en januari grijs en wisselvallig, maar vanaf de tweede week van de maand kwam daar een eind aan. Voor het eerst deze winter kregen we de zon regelmatig te zien en eindelijk werd het ook weer eens wat kouder. In ons tuintje kwam de gemiddelde temperatuur in februari uit op 1,0 ºC tegen normaal ca. 2,3 ºC over de periode 1971-2000 ….

Plotseling verscheen er weer eens een klassieke wintersituatie op de weerkaarten, waarbij krachtige hogedrukgebieden het weerbeeld bepaalden. Geleidelijk liepen de temperaturen zowel ’s nachts als overdag verder terug. In de laatste week van februari werd met een oostelijke stroming Siberische lucht naar ons land aangevoerd. Tijdens de nachten vroor het op uitgebreide schaal matig – lokaal hier en daar even streng – en op de laatste dagen bleef de temperatuur ook overdag onder het vriespunt steken …

Omdat de zon en de vooral wind aan het begin van de vorstperiode spelbrekers waren voor een snelle ijsgroei,was het vrijwel nergens vertrouwd om op de grotere wateren te schaatsen. Wel kon er op de laatste dagen van februari en de eerste dagen van maart op diverse ijsbanen en op ondergelopen polderland zoals in de Jan Durkspolder en de Ryptsjerksterpolder veilig geschaatst worden. Dit mannetje was in diepe verwondering over zijn eerste kennismaking met ijs. Voor mij is dit toch wel hèt moment van dit wintertje …

Behalve zonnig en koud was februari ook een droge maand. Op de eerste dagen van de maand was het overwegend bewolkt en vielen er wat winterse buien met regen en natte sneeuw. Dat was ook halverwege de maand nog een paar dagen het geval …

Dat ik aan het eind van de maand nog een paar echte sneeuwbuien heb kunnen fotograferen, is te danken aan het feit dat we toen niet thuis waren. In ons tuintje lijkt geen neerslag te zijn gevallen in die laatste dagen van de maand. Als er wel wat sneeuw is gevallen, dan is dat in de regenmeter kapot gevroren voordat het kon worden gemeten. Uiteindelijk heb ik in ons tuintje 19 mm neerslag afgetapt, tegen normaal ca 44 mm over de periode 1971-2000 …

Ik sluit dit koude overzicht af met een foto van de achterzijde van een sneeuwbui …

Weerbeeld januari 2018

Nadat ik gisteren de draad weer heb opgepakt met Skywatch Friday, wil ik vanaf nu toch ook maar weer proberen om maandelijks een korte terugblik op het weer in mijn weblog op te nemen. Geheel in lijn met de waarnemingen in 2017 is januari meteen weer een warme maand geworden …

In ons tuintje ben ik uitgekomen op een gemiddelde temperatuur van 4,6 ºC, tegen een langjarig gemiddelde van 2,2 ºC  over periode 1971-2000. Met een gemiddelde temperatuur van 5,6 °C komt januari bij het KNMI in De Bilt nipt in de top tien van zachtste januarimaanden in ruim honderd jaar …

Winterweer ontbrak compleet in januari. In ons tuintje heb ik slechts 3 maal lichte nachtvorst kunnen noteren met een laagste temperatuur van -2,2 ºC. De hoogste temperatuur was 12,5 ºC op 24 januari …

Behalve de winter liet ook de zon verstek gaan in januari. In ons tuintje heb ik maar drie zonnige dagen en slechts één dag met lichte bewolking kunnen noteren. Voor de rest was januari somber, grijs en nat. In ons tuintje heeft de regenmeter 90 mm neerslag verwerkt …

Weer en warmte in 2017

Gisteren heb ik hier de blik gericht op de neerslag in 2017, vandaag kijken we naar het temperatuurverloop. Wat in de onderstaande grafiek meteen opvalt, is dat de gemiddelde temperatuur alle maanden aanzienlijk hoger is uitgevallen dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Alle maanden …? Nee, alleen januari bleef als wintermaand nog dapper weerstand bieden …

Landelijk kwam de gemiddelde temperatuur in januari 2017 uit op 1,6ºC, maar in ons tuintje bleef het kwik steken op 1,1ºC. Het was de koudste januarimaand sinds 2010. Op 7 januari zorgde langdurige ijzel voor grootschalige gladheid. In de tweede helft van de maand ging het landschap schuil onder een dikke laag ruige rijp. Schaatsers tussen de berijpte rietkragen leverden prachtig plaatjes op …

Na enkele dagen was het alweer gedaan met het winterweer. In ons tuintje ben ik uiteindelijk niet verder gekomen dan 6 ijsdagen (max. temp. lager dan 0,0 °C), normaal zijn dat er gemiddeld 11. In totaal heb ik 40 vorstdagen (min. temp. lager dan 0,0 °C) kunnen noteren, tegen normaal ca. 63 …

In de rest van het jaar bleven de temperaturen ruim boven de gemiddelde waarden (zie ook de eerste grafiek). Vooral mei, juni en oktober verliepen erg warm. De hogere gemiddelde temperaturen kwamen naar mijn idee voor een belangrijk deel tot stand door hogere minimumtemperaturen. Wat verder opvalt, is dat 2017 vooral een groter aantal warme dagen kende (max. temp. 20,0 °C of hoger), terwijl in onze omgeving het aantal zomerse en tropische dagen (gelukkig) juist wat lager lag. Stranddagen met een temperatuur rond de 23 graden bevielen me begin juni uitstekend op Terschelling …

Uiteindelijk is de gemiddelde temperatuur in ons tuintje in 2017 uitgekomen op 10,7°C tegen een langjarig gemiddelde van 9,1 °C over de periode 1971-2000. Het KNMI in De Bilt kwam uit op 10,9 °C, tegen normaal ca.9,8 °C. Ja … het begint toch echt knap warm te worden langzamerhand …

Henk Jonkvorst vroeg donderdag: “Het schijnt ook een bovengemiddeld zonnig jaar te zijn geweest, maar ik weet eigenlijk niet of een weerstation ook zon-uren bijhoudt.”
Het gemiddelde weerstation meet geen zonneschijnduur, daarvoor is een pyranometer nodig, en die heb ik niet. Voor informatie daarover ben ik aangewezen op het KNMI, en dat weet te melden dat 2017 met landelijk gemiddeld 1764 uur zon zeer zonnig was. Normaal is 1644 uur. Veel maanden waren zonniger dan normaal, vooral januari en maart sprongen eruit. December was de enige echt sombere maand. Voor mijn gevoel heb ik de zon intussen al zeker twee maanden niet meer echt gezien of gevoeld …

Om de een of andere reden heb ik zelf niet het idee dat 2017 extreem zonnig was. Enerzijds zal dat te maken hebben met het feit dat ik vorig jaar veel minder dan anders op pad ben geweest. Anderzijds heb ik het gevoel dat echt heel zonnige en warme dagen relatief weinig voorkwamen in 2017, en dat we vooral te maken hadden met wisselende bewolking. Dit alles voor wat het waard is.

Nattigheid in 2017

Voor het eerst sinds ik in 2005 ben begonnen met bloggen, heb ik vorig jaar helemaal geen maandelijkse overzichten van de weercijfers in ons tuintje gepubliceerd. Maar het verzamelen van die cijfertjes is wel gewoon doorgegaan, want dat redt zichzelf met mijn huidige weerstation. Vandaag een blik op de neerslagcijfers van 2017 …

2017 was een tamelijk nat jaar, vooral in juni en september viel er in onze contreien erg veel regen. Gemiddeld valt er in ons land jaarlijks ongeveer 800 mm neerslag. In 2017 viel er landelijk gemiddeld 850 mm volgens het KNMI. Het zuidoosten was iets droger dan normaal. Het noorden, midden en westen en vooral het zuidwesten waren natter dan normaal.

In ons tuintje is in totaal 813 mm neerslag door de regenmeter gelopen, tegen ca. 770 normaal over de periode 1971-2000. De natste dag bij ons was 28 juni, toen een plensbui aan het eind van de middag het totaal van die dag op 51,4 mm bracht …

2017 was zeker in onze omgeving geen sneeuwrijk jaar. Volgens het KNMI viel er op 12 en 13 januari in een strook van Zeeland naar Overijssel 5-12 cm sneeuw. Op 12 februari viel in een strook over het midden 5-10 cm, en van 8 t/m 11 december sneeuwde het van tijd tot tijd in grote delen van het land. Ondanks Randstedelijke paniek en Code Rood bleef het in ons tuintje beperkt tot een laagje van luttele luttele centimeters …

Goede voornemens

Ik heb het niet zo op goede voornemens rond de jaarwisseling, want meestal zijn die van tamelijk korte duur en komt er verder weinig van terecht. Dit jaar heb ik mijn beste beentje toch maar eens voor gezet. Dat heeft er alvast in geresulteerd dat mijn eerste goede voornemen ten volle is geslaagd. Ik had me voorgenomen om nu eens niet mee te doen aan wat voor nieuwjaarsduik dan ook, en dat is gelukt! Duiken moet je in deze tijd van het jaar gewoon overlaten aan de vissen of aan een hongerige meeuw of zo …

Verder heb ik me voorgenomen om dit jaar de weercijfers uit ons tuintje weer eens wat vaker op inzichtelijke wijze te publiceren, want daar is sinds de warmte vorig jaar augustus flink de klad in gekomen. Om alvast een beginnetje te maken, heb ik zojuist even een grafiekje gemaakt van de gemiddelde dagtemperaturen. De gemiddelde temperatuur kwam over 2016 uit op 10,3 ºC met als absolute topper 25 augustus met een gemiddelde temperatuur van 25,7 ºC. Geen wonder dat ik het toen te warm vond … Op het verdere verloop van het weer in 2016 kom ik binnenkort zeker nog terug …

Tot zo ver de zaken waar ik wel geloof in heb. Ja, en verder …
Verder heb ik al eind vorig jaar mijn (voorlopig) laatste peuk uitgedrukt. Ook dit jaar heb ik het intussen alweer twee volle dagen vol kunnen houden zonder te roken, maar gemakkelijk is het nog bepaald niet. Zekerheidshalve heb ik dit maar geen goed voornemen genoemd, maar slechts een goed bedoelde herkansing …