Weer en warmte in 2017

Gisteren heb ik hier de blik gericht op de neerslag in 2017, vandaag kijken we naar het temperatuurverloop. Wat in de onderstaande grafiek meteen opvalt, is dat de gemiddelde temperatuur alle maanden aanzienlijk hoger is uitgevallen dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Alle maanden …? Nee, alleen januari bleef als wintermaand nog dapper weerstand bieden …

Landelijk kwam de gemiddelde temperatuur in januari 2017 uit op 1,6ºC, maar in ons tuintje bleef het kwik steken op 1,1ºC. Het was de koudste januarimaand sinds 2010. Op 7 januari zorgde langdurige ijzel voor grootschalige gladheid. In de tweede helft van de maand ging het landschap schuil onder een dikke laag ruige rijp. Schaatsers tussen de berijpte rietkragen leverden prachtig plaatjes op …

Na enkele dagen was het alweer gedaan met het winterweer. In ons tuintje ben ik uiteindelijk niet verder gekomen dan 6 ijsdagen (max. temp. lager dan 0,0 °C), normaal zijn dat er gemiddeld 11. In totaal heb ik 40 vorstdagen (min. temp. lager dan 0,0 °C) kunnen noteren, tegen normaal ca. 63 …

In de rest van het jaar bleven de temperaturen ruim boven de gemiddelde waarden (zie ook de eerste grafiek). Vooral mei, juni en oktober verliepen erg warm. De hogere gemiddelde temperaturen kwamen naar mijn idee voor een belangrijk deel tot stand door hogere minimumtemperaturen. Wat verder opvalt, is dat 2017 vooral een groter aantal warme dagen kende (max. temp. 20,0 °C of hoger), terwijl in onze omgeving het aantal zomerse en tropische dagen (gelukkig) juist wat lager lag. Stranddagen met een temperatuur rond de 23 graden bevielen me begin juni uitstekend op Terschelling …

Uiteindelijk is de gemiddelde temperatuur in ons tuintje in 2017 uitgekomen op 10,7°C tegen een langjarig gemiddelde van 9,1 °C over de periode 1971-2000. Het KNMI in De Bilt kwam uit op 10,9 °C, tegen normaal ca.9,8 °C. Ja … het begint toch echt knap warm te worden langzamerhand …

Henk Jonkvorst vroeg donderdag: “Het schijnt ook een bovengemiddeld zonnig jaar te zijn geweest, maar ik weet eigenlijk niet of een weerstation ook zon-uren bijhoudt.”
Het gemiddelde weerstation meet geen zonneschijnduur, daarvoor is een pyranometer nodig, en die heb ik niet. Voor informatie daarover ben ik aangewezen op het KNMI, en dat weet te melden dat 2017 met landelijk gemiddeld 1764 uur zon zeer zonnig was. Normaal is 1644 uur. Veel maanden waren zonniger dan normaal, vooral januari en maart sprongen eruit. December was de enige echt sombere maand. Voor mijn gevoel heb ik de zon intussen al zeker twee maanden niet meer echt gezien of gevoeld …

Om de een of andere reden heb ik zelf niet het idee dat 2017 extreem zonnig was. Enerzijds zal dat te maken hebben met het feit dat ik vorig jaar veel minder dan anders op pad ben geweest. Anderzijds heb ik het gevoel dat echt heel zonnige en warme dagen relatief weinig voorkwamen in 2017, en dat we vooral te maken hadden met wisselende bewolking. Dit alles voor wat het waard is.

Nattigheid in 2017

Voor het eerst sinds ik in 2005 ben begonnen met bloggen, heb ik vorig jaar helemaal geen maandelijkse overzichten van de weercijfers in ons tuintje gepubliceerd. Maar het verzamelen van die cijfertjes is wel gewoon doorgegaan, want dat redt zichzelf met mijn huidige weerstation. Vandaag een blik op de neerslagcijfers van 2017 …

2017 was een tamelijk nat jaar, vooral in juni en september viel er in onze contreien erg veel regen. Gemiddeld valt er in ons land jaarlijks ongeveer 800 mm neerslag. In 2017 viel er landelijk gemiddeld 850 mm volgens het KNMI. Het zuidoosten was iets droger dan normaal. Het noorden, midden en westen en vooral het zuidwesten waren natter dan normaal.

In ons tuintje is in totaal 813 mm neerslag door de regenmeter gelopen, tegen ca. 770 normaal over de periode 1971-2000. De natste dag bij ons was 28 juni, toen een plensbui aan het eind van de middag het totaal van die dag op 51,4 mm bracht …

2017 was zeker in onze omgeving geen sneeuwrijk jaar. Volgens het KNMI viel er op 12 en 13 januari in een strook van Zeeland naar Overijssel 5-12 cm sneeuw. Op 12 februari viel in een strook over het midden 5-10 cm, en van 8 t/m 11 december sneeuwde het van tijd tot tijd in grote delen van het land. Ondanks Randstedelijke paniek en Code Rood bleef het in ons tuintje beperkt tot een laagje van luttele luttele centimeters …

Goede voornemens

Ik heb het niet zo op goede voornemens rond de jaarwisseling, want meestal zijn die van tamelijk korte duur en komt er verder weinig van terecht. Dit jaar heb ik mijn beste beentje toch maar eens voor gezet. Dat heeft er alvast in geresulteerd dat mijn eerste goede voornemen ten volle is geslaagd. Ik had me voorgenomen om nu eens niet mee te doen aan wat voor nieuwjaarsduik dan ook, en dat is gelukt! Duiken moet je in deze tijd van het jaar gewoon overlaten aan de vissen of aan een hongerige meeuw of zo …

Verder heb ik me voorgenomen om dit jaar de weercijfers uit ons tuintje weer eens wat vaker op inzichtelijke wijze te publiceren, want daar is sinds de warmte vorig jaar augustus flink de klad in gekomen. Om alvast een beginnetje te maken, heb ik zojuist even een grafiekje gemaakt van de gemiddelde dagtemperaturen. De gemiddelde temperatuur kwam over 2016 uit op 10,3 ºC met als absolute topper 25 augustus met een gemiddelde temperatuur van 25,7 ºC. Geen wonder dat ik het toen te warm vond … Op het verdere verloop van het weer in 2016 kom ik binnenkort zeker nog terug …

Tot zo ver de zaken waar ik wel geloof in heb. Ja, en verder …
Verder heb ik al eind vorig jaar mijn (voorlopig) laatste peuk uitgedrukt. Ook dit jaar heb ik het intussen alweer twee volle dagen vol kunnen houden zonder te roken, maar gemakkelijk is het nog bepaald niet. Zekerheidshalve heb ik dit maar geen goed voornemen genoemd, maar slechts een goed bedoelde herkansing …

Weerbeeld juli 2016

Juli 2016 zal zich zeer waarschijnlijk niet in ons collectieve geheugen nestelen als zijnde een fantastische zomermaand. De maand begon wisselvallig en fris met in de eerste anderhalve week maximumtemperaturen die onder of maar net boven de 20 graden bleven steken. Pas op 10 juli werd de zomerse 25 graden eenmaal bereikt, daarna moesten we tot 19 juli wachten voordat de temperaturen opnieuw zomerse waarden bereikten …









Van 19 t/m 24 juli hadden we te maken met een warmtegolfje, waarbij op 20 juli voor het eerst dit jaar de tropische temperatuur van 32,1 ºC op de thermometer verscheen. Uiteindelijk telde juli 19 warme dagen (maximumtemperatuur 20 ºC of meer), 6 zomerse dagen (maximumtemperatuur 25 ºC of meer) en 1 tropische dag (maximumtemperatuur 30 ºC of meer). En dat wijkt ondanks de tamelijk neerslachtige inleiding toch allemaal nauwelijks af van het langjarig gemiddelde.

De gemiddelde temperatuur kwam in ons tuintje uit op 17,9 ºC, en dat is dan toch weer bijna anderhalve graad warmer dan het langjarig gemiddelde van 16,5 ºC over de periode van 1971-2000 …









Waar de akkerbouwers vooral in Noord-Brabant al vanaf juni te kampen hadden met wateroverlast, die een groot deel van de oogst verloren liet gaan, was dat hier in het zuidoosten van Fryslân veel minder problematisch. Terwijl ik begin juli wat foto’s maakte van deze boer, die bezig was met het besproeien van zijn aardappelland, kwam hij even bij me staan om een praatje te maken. De man prees zich duidelijk rijk met hoe de aardappelen erbij stonden …









Met landelijk gemiddeld 52 mm neerslag was juli een vrij droge maand, normaal valt er landelijk gemiddeld ca. 78 mm. In ons tuintje heb ik in juli 62 mm afgetapt, en ook dat is wat minder dan het langjarig gemiddelde van 70 mm over de periode 1971-2000 …









Als we kijken naar de echt zonnige dagen, dan kom ik niet verder dan 5. Op 8 dagen was het licht bewolkt en gedurende de rest van de maand overheerste de bewolking. Samenvattend kunnen we stellen, dat het een tamelijk wisselvallige, maar toch niet echt koude maand was, maar ècht zomers … nee, dat was het toch niet …








De natte juni van 2016

Juni 2016 zal vooral als een zeer natte maand de boeken in gaan. Wij kwamen er in de eerste decade van de maand nog heel goed af met slechts een enkele fikse bui, die op 3 juni 14 mm regen in ons tuintje achterliet. Afgezien daarvan verliepen de eerste tien dagen van juni hier droog en warm. In die periode beperkte de regenval zich vooral tot Zuid-Limburg, daar viel op diverse plaatsen al meer dan 100 mm …









Vanaf 11 juni kregen wij ook vaak stevige buien te verwerken, die regelmatig gepaard gingen met onweer. In de periode van 11 t/m 20 juni viel de meeste regen in een strook over het midden van ons land, en gek genoeg in Drachten e.o. Volgens HydroLogic was de gemeente Smallingerland in die periode de natste gemeente van het noorden. Vanaf 12 juni hebben we hier tot het eind van de maand slechts twee volledig droge dagen gehad. Geen wonder dus, dat er in ons tuintje in totaal 143 mm neerslag is gevallen, tegen ca. 71 mm normaal over de periode 1971-2000. In vergelijking met het zuidoosten van ons land zijn we er echter nog goed voor weg gekomen, daar viel op diverse plaatsen in juni meer dan 250 mm neerslag …









Juni begon bij ons echt zomers. In de eerste week kwam de gemiddelde temperatuur uit op 23,6 ºC met een hoogste maximumtemperatuur van 27 graden op 4 juni. In die periode verschenen ook de eerste waterjuffers van dit jaar bij onze vijver …









Hoewel de zon zich vanaf 11 juni maar mondjesmaat heeft laten zien, was juni met een gemiddelde temperatuur van 16,2 ºC tegen een langjarig gemiddelde van 14,4 ºC over de periode 1971-2000 toch weer een flink warme maand. Echte extremen deden zich daarbij niet voor. Ik heb in ons tuintje 10 warme dagen (maximumtemperatuur van minimaal 20,0°C) kunnen noteren en 2 zomerse dagen (maximumtemperatuur van minimaal 25,0°C), en dat komt ongeveer overeen met het langjarig gemiddelde over 1971-2000 …









Ik sluit af met een foto van één van de vennetjes bij de Merskenheide. Normaal gesproken staat het hier goeddeels droog en is de bodem bedekt met o.a. kleine zonnedauw. Dit jaar is het vennetje in juni wel erg ver buiten zijn oevers getreden …








Weerbeeld mei 2016

Met maximumtemperaturen rond de 15 graden kwam mei tamelijk koel uit de startblokken. Nadat we op Bevrijdingsdag in een oostelijke stroming terecht kwamen, liepen de temperaturen echter snel op. De tweede week van mei verliep warm met vrijwel dagelijks zomerse waarden van 25 ºC op de thermometer. In de rest van de maand vertoonde het temperatuurverloop opvallend hoge pieken en diepe dalen. Uiteindelijk kwam de gemiddelde temperatuur in ons tuintje uit op 14,2 ºC, bijna 2,5 graden hoger dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000 …









In totaal heb ik in mei 13 warme dagen kunnen noteren (maximumtemperatuur van 20,0 graden of hoger), over de periode 1971-2000 waren dat er gemiddeld 8. Ook het aantal zomerse dagen (maximumtemperatuur van 25,0 graden of hoger) loog er met 6 niet om, dat waren er in de periode 1971-2000 gemiddeld 6 …









Opvallend koud was het dit voorjaar met Pasen (gemiddeld 7,9 ºC) en Pinksteren (8,3 ºC). Zowel Pasen als Pinksteren 2016 verliepen aanzienlijk kouder dan Kerst 2015 (10,4 ºC ). Als dat een trend wordt, dan vrees ik dat over enkele jaren de schaatsen met Pasen uit het vet kunnen …  😉









De maand verliep landelijk gezien zonnig, met volgens het KNMI ca. 235 uren zon, tegen een langjarige gemiddelde van 213 uren. Het zonnigst was mei in het Waddengebied, Terschelling had met ruim 265 uren de meeste zonneschijn. Het zuiden was het somberst met lokaal niet meer dan ca. 210 uren zonneschijn. In Fryslân hadden we deze maand zeker niet te klagen over de hoeveelheid zon, maar ook hier was het in de tweede helft van de maand regelmatig bewolkt …









In de eerste drie weken van mei viel er in ons tuintje nog geen 10 mm regen. Pas op 23 mei kregen we hier regen van betekenis, maar uiteindelijk viel er in de hele maand in ons tuintje slechts 35 mm regen, tegen normaal over de periode 1971-2000 ongeveer 55 mm. In het zuiden en zuidoosten van het land kwam het aan het eind van de maand onder invloed van zware (onweers)buien tot wateroverlast …









Hier in het noorden viel net genoeg regen om bermen en kruidenrijke weilanden van voldoende vocht te voorzien, zodat allerlei voorjaarsbloeiers volop tot hun recht konden komen …








’t Natte weerbeeld van april 2016

Een regenachtige dag als vandaag leent zich er uitstekend voor om het weerbeeld van april maar eens in kaart te brengen, want dat was met het mooie weer in de eerste helft van mei nog steeds blijven liggen. Het weer leek in april veelvuldig op dat vandaag, want het was een natte maand …









Daarom begin ik voor de verandering nu maar eens met de neerslagcijfers. Volgens het KNMI viel er in april gemiddeld over het land 62 mm neerslag, tegen normaal ca. 44 mm. In het noordoosten kwamen we er nog wat slechter vanaf, want in ons tuintje viel welgeteld 95 mm, tegen normaal over de periode 1971-2000 ca. 41 mm …









Daarbij bleef het niet alleen bij regen, onder invloed van een noordelijke stroming bleven de maximumtemperaturen vanaf 23 april onder de tien graden steken en trokken er regelmatig buien met hagel en (natte) sneeuw over. Fikse hagelbuien veroorzaakten maandag 25 april in de hele provincie Fryslân grote problemen voor het verkeer. Rondom in de provincie gebeurden tientallen ongelukken. De A32 tussen Leeuwarden en Heerenveen werd in beide richtingen afgesloten, omdat een dikke laag ijs veilig rijden volstrekt onmogelijk maakte. In de vroege ochtend van de 26ste lag er in het noordoosten hier en daar tijdelijk een paar cm sneeuw. Wonderlijk genoeg trokken de zwaarste buien vrijwel steeds ten zuidwesten of juist ten noordoosten van ons langs, maar ook ons tuintje kleurde diverse keren goeddeels wit …









Volgens de Fries weerman Klaas Ybema kwam het provinciaal neerslaggemiddelde kwam uit op 70 mm tegen 39 normaal. Daarmee was het in Fryslân de natste aprilmaand in vijftien jaar. Voor de liefhebber leverden de vele buien ook regelmatig mooie beelden op, zoals de foto hieronder, die ik op 28 april maakte bij De Veenhoop …









Naast de neerslag leverde ook het temperatuurverloop in april wel een bijzonder beeld op. Na een eerste nacht met 2 graden vorst kwam de maand tamelijk voortvarend uit de startblokken, op 3 april steeg het kwik in ons tuintje zelfs tot 18,5 ºC. In de eerste helft van de maand kwam de gemiddelde temperatuur uit op 9,6 ºC. Onder invloed van de al eerder genoemde noordelijke stroming daalde het kwik vervolgens, waarna de gemiddelde temperatuur in de tweede helft van april uitkwam op slecht 6,2 ºC.
Over de hele maand april kwam de gemiddelde temperatuur in ons tuintje op 7,8 ºC. Daarmee was april 2016 een graad kouder dan december 2015 …









Ondanks alle kou en nattigheid scheen de zon volgens het KNMI gemiddeld over het land zo’n 20 uren meer dan normaal in april. Dat heeft alles te maken met het feit, dat de neerslag veelal viel uit buien, die regelmatig werden gevolgd door brede opklaringen. 13 april was daarvan een mooi voorbeeld. Wie zou kijkend naar de onderstaande foto nu denken dat er die dag 22 mm regen is gevallen …