Vijfenzestig jaar

Een verjaardag heeft altijd een feestelijk tintje. Ooit, heel lang geleden, was je vijfenzestigste verjaardag extra feestelijk. In die tijd kreeg je na pakweg 40 of 45 jaar ploeteren voor de baas je vrijheid terug. Mijn vader kon zijn baas zelfs al op zijn achtenvijftigste gedag zeggen. Maar ja, dat was nog in de tijd dat de bomen nog zo ongeveer tot in de hemel groeiden. Sinds we in een nieuw millennium zitten, zijn de tijden echter op diverse terreinen meer of minder drastisch gewijzigd. Onze generatie is net wat te laat voor geboren voor een vroegtijdige pensionering. Aafje vist dan ook achter het net …

Maar ach, eigenlijk vinden we dat geen van beiden echt heel erg. Aafje heeft sinds enkele jaren gelukkig weer prima naar haar zin bij de baas. En we zijn er eerlijk gezegd geen van beiden aan toe om dag en nacht samen thuis door te brengen. We gaan rustig nog een maand of zestien door aftellen. Vandaag maken we er desalniettemin een feestelijke dag van …

Onze voortuin is in vanmorgen vroeg alle stilte luidruchtig in de stemming gebracht door Aafjes’ jongste broer.
Goed werk, Hotze!

Een lhb-tje, een matroos en ’n kapitein

Sinds zondagavond had ik halverwege de maandagmiddag onverwachts een afspraak. Omdat ik na een actieve week en een pittig weekend nog in de ‘bijtankmodus’ stond, heb ik me na het plaatsen van mijn logje ‘Nattigheid’ in afwachting van het moment van vertrek naar die afspraak eerst maar weer lekker in mijn stoel genesteld …

Terwijl ik even later wat lag te sluimeren, bekroop me het gevoel alsof ik bekeken werd. Een blik door de ramen leerde dat daar niets te zien was. Het gegluur moest dus van binnen komen. En toen zag ik ineens vanuit een ooghoek iets bewegen … Op het tafeltje naast mijn stoel bleek een lieveheersbeestje bezig te zijn met rek- en strekoefeningen op mijn iPad …

De camera lag ook ditmaal weer niet ver weg, zodat ik nog even wat van zijn activiteiten vast kon leggen. Niet lang daarna klom het beestje via het oplaadkabeltje omhoog. Boven aangekomen, ontdekte hij dat dit een doodlopende weg was. Nadat hij vervolgens een paar maal van boven naar beneden was gelopen en weer terug, vloog hij weg …

Omdat het nooit een straf is om wat eerder op de plek van de afspraak aan te komen en daar eerst wat rond te kijken, vertrok ik een kleine drie kwartier later. Daardoor kwam ik wat vroeger dan oorspronkelijk gepland, maar toch precies op het juiste moment op de plek van bestemming aan. Tegelijk met de vakantiegangers uit het zuiden des lands stapte ik op het kleine parkeerplaatsje bij de Ecokathedraal uit de auto …

Na een hartelijke kennismaking met medeblogger Matroos Beek en haar kapitein, die deze week tijdelijk voor anker zijn gegaan in het zuidoosten van Drenthe, begonnen we gedrieën aan een tocht door de in ’t groen gehulde Ecokathedraal. Terwijl de kapitein – zoals dat hoort – zijn eigen koers uitzette, loodste ik de matroos zo goed en zo kwaad als het ging door dit bijzondere stukje Fryslân …

Alsof we elkaar al jaren kenden, kletsten we intussen honderduit over allerlei zaken des levens. Om de beleving van de Ecokathedraal niet ongemerkt voorbij te laten gaan, hielden we af en toe bewust even stil. De matroos maakte hier en daar een foto, ik ben daar nauwelijks aan toe gekomen ditmaal. De gesprekken waren te mooi en te intensief om me ook nog met fotograferen bezig te houden. Ja, natuurlijk heb ik de foto nog, die ik van dat bijzondere stel maakte, terwijl we na afloop van de rondgang op de bankjes vooraan zaten na te praten …
Uit privacyoverwegingen koester ik die foto voorlopig echter in mijn privé-archief … 🙂

Matroos Beek & Kapitein, het was me een genoegen om kennis te maken. Dank voor de gezellige gesprekken. Ik vond het mooi om bepaalde beelden en ideeën bevestigd te zien worden. Snel zal het zich niet voordoen, maar bij gelegenheid zal ik een volgend samenzijn niet uit de weg gaan. Een hele fijne vakantie verder!

2 x 33 = 46(?)

Van het Weerribbenriet worden bosjes met een omtrek van 46 cm gemaakt. Willy vroeg zich in april af waar dat getal 46 vandaan komt. Daar wist ik op dat moment het antwoord niet op te geven, en de beide rietsnijders in Jetskes’ familie wisten het evenmin. Daarom ging Klaas-Jan te rade bij zijn leermeester, opa Lok …

Klaas-Jan werd als klein kind al door zijn opa meegenomen naar het rietland, en daar komt zijn liefde voor dit werk dan ook vandaan. Opa Lok vertelde dat de maat van een bosje riet in de Weerribben sinds ongeveer 70 jaar 46 cm is, daarvoor was het 33 cm …

In de regionale rietvereniging is rond 1950 afgesproken om van bosjes van 33 cm over te stappen naar bosjes van 46 cm. “Twee bosjes van 33 cm zijn samen 46 cm,” aldus opa Lok. Dat betekende om te beginnen tijdwinst voor de rietsnijder, want hij hoefde vanaf dat moment maar de helft van het aantal bosjes te maken. Omdat het riet toen nog met twijg gebonden werd, betekende het ook dat er minder twijg nodig was …

Om te controleren of deze redenering van opa Lok klopt, besloot Klaas-Jan om twee bosjes van 33 cm te maken. Dat viel nog niet mee wanneer je gewend bent om op gevoel altijd bosjes van 46 cm te maken, maar uit eindelijk lukte het. Nadat Klaas-Jan die bosjes vervolgens uiteen had getrokken, maakte hij van die twee bosjes weer één bos. Bij meting bleek de nieuwe bos net wat te dik te zijn: ruim 47 cm. Omdat zowel de centimeter als de rietstengel in die 70 jaar geëvolueerd kunnen zijn, ben ik geneigd om de som en de redenering goed te rekenen … 😉

In de onderstaande video laat Klaas-Jan nog even zien hoe hij van die twee bosjes één net wat te dikke bos maakt. Tot slot wist hij zijn opa te verleiden om ‘voor de film’ nog eenmaal een bosje riet te maken. Ook dat viel nog niet mee, want na verloop van jaren vloeit de ervaring toch langzaam weg. En het werken met zo’n moderne bindmachine was opa Lok al helemaal vreemd. “Maar om die rietstengels in je hand te hebben, dat blijft een mooi gevoel,” aldus opa Lok …

Ter aanvulling: in de bovenstaande video lijkt het alsof opa Lok alleen een snoepje aan zijn achterkleinzoon geeft. Maar ik kan getuigen dat zijn achterkleindochter haar lekkers al eerder had gekregen.

Met dank aan Klaas-Jan & Gerjanne voor de gastvrijheid en aan opa Lok voor het mooie verhaal.

De rietoogst wordt verwerkt

De rietzanger van gisteren herinnerde mij eraan dat ik enkele weken geleden nog een fotoserie heb gemaakt van het binden van het riet. Eerder dit jaar heb ik al aandacht geschonken aan het snijden van het riet en het kammen van het riet. Nu dus ter afsluiting van het rietseizoen nog wat foto’s van de laatste fase: het binden van het riet …

De rietsnijders hebben hun oogst intussen al enige tijd binnen. Rietsnijder Klaas-Jan heeft zijn oogst ondergebracht in een grote koepeltent op het erf. Daar is hij nu hard bezig om het riet te verwerken tot handzame bossen, waarmee de rietdekker vervolgens weer aan het werk kan …

Onlangs ben ik Klaas-Jan maar eens gaan opzoeken in zijn stoffige, maar wel voortdurend lekker doorwaaiende werkruimte …

Een centrale plek is weggelegd voor de rietbindmachine. Met behulp van deze machine maakt Klaas-Jan van die enorme berg grote bossen riet mooie werkbare bosjes met een standaard formaat. Naar aanleiding van een vraag van Willy op 17 april, kom ik morgen nog terug op het formaat van die bosjes riet …

In foto’s ziet het binden van het riet er ongeveer als volgt uit …

– wordt vervolgd –

Een dag om even stil te staan

Vandaag, 4 mei, is de Nationale Dodenherdenking in Nederland. Alle burgers en militairen die sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog (10 mei 1940) in oorlogssituaties of bij vredesoperaties in Nederland of waar ook ter wereld zijn omgekomen worden vandaag herdacht. Om 20:00 uur worden hiervoor twee minuten stilte in acht genomen.

De onderstaande foto heb ik gemaakt aan de Normandische kust. Met ‘Operatie Overlord’ begon iets ten zuiden van dit punt op 6 juni 1944 de grootste amfibische invasie uit de geschiedenis. Bij dit begin van de bevrijding van West-Europa sneuvelden meteen vele duizenden jonge kerels. Zij vielen voor onze vrijheid. Zij verdienen ons respect en onze aandacht op deze dag.

Vanavond om 20:00 uur zijn we gezamenlijk weer twee minuten stil …

Twee maatjes in ’t riet

Vandaag sluit ik deze korte serie over het werk in het rietland af met een aantal foto’s van twee trouwe maatjes. Om te beginnen is daar Rhena, het trouwe maatje van rietsnijder Klaas-Jan. Rhena is duidelijk gewend om een lekker plekje op te zoeken als de baas aan het werk is …

De tweede is mijn fotomaatje Jetske, dochter van een rietsnijder die mij een jaar of tien geleden introduceerde in de wereld van de rietsnijders. Tegen het eind van onze fotosessie nam Jetske de gelegenheid te baat om nog even wat foto’s van Rhena te maken. En als dank voor het gewillig poseren volgde er nog even een fijne kroelsessie …

Bij het zien van dit hoogblonde duo legde Klaas-Jan zijn werk even neer om nog even een paar plaatjes te schieten voor het familiealbum …

Klaas-Jan kamt

Met foto’s kun je veel duidelijk maken. Met video kun je soms nog net wat meer duidelijk maken. Dat is naar mijn idee ook het geval met het kammen van het riet. De fotoserie van gisteren heeft daarvan een aardige indruk gegeven, denk ik. Maar pas in videobeelden zie je hoeveel ruigte er uit ieder bosje riet getrokken wordt. En daarmee krijg je ook een indruk hoe arbeidsintensief die rietteelt is.

Dat het riet snijden Klaas-Jan echt in het bloed zit, kun je naar mijn idee mooi zien tegen het eind van de video. Met vaardige hand maakt hij de onderkant van het dikke bos riet zo vlak mogelijk. En dan moet al dat riet later in de schuur nog worden verwerkt tot bossen met een exacte omvang van 46 cm. Over arbeidsintensief gesproken …

– wordt vervolgd –