Weerbeeld 2018: warm en droog

Om maar meteen met de deur in huis te vallen: 2018 was het vijfde bijzonder warme jaar op rij. In onze tuin ben ik uitgekomen op een gemiddelde temperatuur van 11,2 °C, dat is ruim twee graden boven het langjarig gemiddelde van 9,1 °C in de periode 1971-2000. Met uitzondering van februari, maart en november waren alle maanden minstens een graad warmer dan normaal …

Kouder dan normaal was het alleen in februari en maart. In de laatste dagen van februari en de eerste dagen van maart kwamen we plotseling even echt in de greep van Koning Winter. Op 28 februari maakte ik met Jetske en rit door het noordoosten van Fryslân. Dik ingepakt stonden we op de pier van Holwerd naar het drijfijs op het Wad te kijken. Op de terugweg hebben we een tussenstop gemaakt bij de Ryptsjerksterpolder om nog even wat schaatsers te fotograferen bij de Ypey-molen. Meer details over de winter van 2017-2018 in onze regio kun je in dit logje vinden: ‘De late winter van 2018‘ …

Vanaf april was het gedaan met de kou in 2018. De eerste grafiek in dit logje laat duidelijk zien dat alle maanden vanaf dat moment duidelijk een stuk warmer verliepen dan normaal. Voor mij had het allemaal wel een tikje minder gemogen, want MS en warmte zijn bepaald geen vrienden. Maar goed, daarin was ik niet de enige. Ook voor Oskar was het met zijn dikke haardos vaak veel te warm. Maar dat was nog slechts klein leed. Het was zo warm en droog dat de koeien na verloop van tijd (overdag) verplicht op stal moesten, omdat het gras wekenlang niet groeide. Veehouders en akkerbouwers werden geconfronteerd met beregeningsverboden. Voor de toeristische sector en voor LF-2018 was het een fantastisch jaar …

2018 was niet alleen warm, het was dus ook uitzonderlijk droog. In vijf maanden regende het meer dan normaal, gedurende de rest van het jaar was het veel te droog. Normaal valt er in onze regio jaarlijks ca. 770 mm neerslag, in 2018 viel er echter niet meer dan 560 mm. Meer details over de zomer van 2018 kun je vinden in het logje ‘De zomerse weercijfers van 2018’

December was weliswaar nat en 2019 is niet uitzonderlijk droog uit de startblokken gekomen, maar voordat het in 2018 opgelopen neerslagtekort is weggewerkt, zal het wekenlang achtereen moeten regenen. Omdat buienluchten in fotografisch opzicht interessanter zijn dan strakblauwe luchten, heb ik nog even wat wolkenfoto’s uit mijn archief van 2018 opgediept. Ik heb er echt om moeten zoeken dit jaar …

IJsdagen, vorstdagen, warme, zomerse en tropische dagen, we hebben ze allemaal gehad in 2018. De koude dagen zijn snel opgeteld, want dat waren er aanzienlijk minder dan normaal. Het aantal warme, zomerse en tropische dagen was in 2018 ruim verdubbeld ten opzichte van de periode 1971-2000 …

Volgens het KNMI was 2018 met een gemiddelde temperatuur van 11,3 °C na 2014 (11,7 °C) landelijk het warmste jaar ooit gemeten. In ons tuintje werd 2018 met een gemiddelde temperatuur van 11,2 °C het warmste jaar, want de gemiddelde temperatuur lag een tiende graad hoger dan in 2014 …

Wil je meer weten over het weer elders in ons land, dan kan kun je daarvoor terecht in het jaarovericht van het KNMI: ‘Jaar 2018 – Extreem warm, extreem zonnig en zeer droog‘. Zonder de pretentie te hebben 100% correct te zijn (mijn weesretation is tenslotte niet geijkt) sluit dit ik overzicht af met één van mijn favoriete weerfoto’s van 2018, één van de vele lichte sneeuwbuien die op 27 februari over het noorden van Fryslân en het Wad trokken …

Naar de uitgang

Moe, maar absoluut voldaan over alle moois dat we hadden gezien in Park Vijversburg, besloten we op die mooie dag in mei tegen vier uur ’s middags op zoek te gaan naar de uitgang. En dat viel nog niet eens mee …

In een eerder logje schreef ik al: “Groot Vijversburg was dus eigenlijk een bos om de hoek. In het park waren vernuftige slingerpaden en kronkelende vijverpartijen aangelegd, zodat er lange wandelingen gemaakt konden worden zonder dat de wandelaars in de gaten hadden dat ze verschillende keren (bijna) langs dezelfde plek liepen …”

Uit eigen ondervinding kan ik zeggen dat de landschapsarchitect indertijd goed werk heeft gedaan, want wij kwamen helaas ook een paar maal op hetzelfde punt uit zonder dat we een stap dichter bij de auto waren gekomen. En dat terwijl ik intussen al knap moe was en ook flink dorstig. Het was aanlokkelijk om maar even op één van de bankjes te gaan zitten, die daar heel verleidelijk in de zon stonden. Maar behalve aanlokkelijk was het ook gevaarlijk. Wanneer ik in zo’n fase van mijn vermoeidheid ‘even’ ga zitten, dan maak ik het mezelf niet echt gemakkelijker. Want om dan weer overeind te komen en de weg te vervolgen … pfff …

Nee, ik stelde voor om eerst maar naar de oude ingang van het park te lopen (want die wist ik wel te vinden) en dan maar verder te zien. Dat bleek een goed idee, want toen we daar bijna waren, zag ik een auto naderen die op het punt stond om het terrein te verlaten. Terwijl het ijzeren hek open draaide, zetten wij zo goed en zo kwaad als het ging de pas er even flink in. Tot ons geluk konden we mooi bij de auto aansluiten, voordat het hek achter ons weer werd gesloten …

Aan de overkant van de weg stond een muurtje onder een lommerrijke boom. Dat was een fijn plekje om even lekker te zitten, terwijl Jetske de auto haalde. Die stond op de parkeerplaats bij de nieuwe ingang van het park, 200+ m verderop. Daarmee kwam er een onvoorzien eind aan ons bezoek aan Park Vijversburg. Een bezoek, dat wat mij betreft overigens zeker voor herhaling vatbaar is …

En zo heeft Jetske me ook dit jaar weer een paar maal door een mooie, maar vermoeiende fotokuier heen geholpen. Dankjewel, Jetske, ik zou me geen beter fotomaatje kunnen wensen!

Aan de voet van de toren

Het uitzicht vanaf de uitkijktoren op de Woldberg was absoluut de moeite waard, maar ik was nadien toch wel blij dat ik weer veilig met beide benen op de grond stond. Jetske heeft in haar verslag van de klimpartij een paar foto’s opgenomen waarop ik op de toren te zien ben. Daaraan is mooi te zien dat ik me vanwege mijn hoogtevrees vrijwel steeds wel ergens aan vast hield. Het is nog een wonder dat de meeste foto’s die ik daarboven gemaakt heb gelukt zijn, want de meeste heb ik met één hand gemaakt …

Terug op de grond heb ik eerst een tijdje zitten bijkomen op een van de bankjes aan de voet van de uitkijktoren. Terwijl Jetske bij de toren rond scharrelde begon ik foto’s te maken van het lijnenspel dat deze ranke, open toren te bieden heeft. Het zal niet iedereen aanspreken, maar ik houd wel van dit wat abstractere werk …

 

Grutto’s in volle vlucht

We waren nog niet zo lang onderweg, toen grutto’s aan beide kanten van de weg uit het lange gras tevoorschijn kwamen en luid roepend om en over ons heen begonnen te vliegen. Alsof de luchtmacht in actie kwam …

Drie grutto’s kwamen in een strakke formatievlucht op ons af. Dankzij een snellere reflex dan ik voor mogelijk had gehouden, lukte het om ze te fotograferen, net voordat ze langs ons scheerden …

Enige tijd later kreeg ik de kans om een grutto tijdens een korte vlucht te volgen. Daar heb ik het onderstaande drieluik van kunnen maken …

Een grutto die in een mooie glijvlucht een voorbeeldige flypast verzorgde, leverde wat mij betreft aan het eind van de wandeling de foto van de dag op …

Tegen beter weten in bleef Jetske intussen proberen om met haar defecte camera grutto’s in volle vlucht te fotograferen. Ik denk dat we volgend jaar nog maar eens op herhaling moeten, dan met haar nieuw camera, want dit was wel erg sneu …   😉

Een nieuw vervoermiddel

De afgelopen jaren zijn steeds meer favoriete natuurgebieden, waar ik in het recente verleden menig fotokuiertje heb gemaakt, buiten mijn bereik geraakt. Dat heeft enerzijds te maken met het geleidelijk verder achteruit gaan van mijn loopvermogen als gevolg van de MS. Anderzijds heeft het te maken met het feit dat er in ’t buitengebied steeds meer wegen worden afgesloten voor autoverkeer.

Dit was o.a. het geval met het verdwijnen van de Nije Heawei bij het Weinterper Skar en bij de Leijen waar een deel van de Mienskerwei werd afgesloten. Dat komt de natuurgebieden wel ten goede, maar voor de natuurliefhebber die wat minder goed ter been is, gaat er daarmee veel plezier verloren …

Om mijn actieradius weer wat te vergroten heb ik onlangs een ultra lichte loopfiets gekocht die precies in de auto past. Intussen ben ik er een paar maal mee op pad geweest en dat is me wel goed bevallen. Het is een kwestie van het fietsje uit de auto pakken, het zadel even op de juiste hoogte stellen, het mandje erop klikken en karren maar. De laatste jaren moest Jetske tijdens onze gezamenlijke fotokuiers regelmatig de pas inhouden om mij weer even bij te laten komen, dat is nu verleden tijd …

Tijdens ons laatste gezamenlijke tochtje kwam de loopfiets goed van pas. Er stond een fotokuier in Fryslân op het programma, waarbij we ons ten doel hadden gesteld om een paar mooie staatsieportretten te maken van de Kening fan’e Greide. Omdat er in het gewone boerenland hier in de verre omtrek geen grutto te vinden is, waren we aangewezen op een voor autoverkeer afgesloten weg door een prachtig plas-dras gebied …

Lang hoefden we niet te zoeken en ver hoefden we niet te gaan – maar wel verder dan ik had kunnen lopen zonder de loopfiets – al snel zagen de eerste grutto rond stappen bij een plas. Terwijl verderop de roep van een kievit en een paar grutto’s klonk, zagen we ook een tureluur rondscharrelen …

Een stukje verderop hebben we een tijdje alleen maar staan luisteren naar de geluiden van de verschillende weidevogels. In mijn nog wat jongere jaren hoorde je de vrolijke klanken van grutto, kievit, tureluur en veldleeuwerik overal in Fryslân. Tegenwoordig kun je ze eigenlijk alleen nog in wat grotere aantallen zien en horen in speciaal daarvoor ingerichte natte gebieden, waar op zijn vroegst half juni wordt gemaaid …

Uiteindelijk kregen we ruim de gelegenheid om de koning op zijn troon te vereeuwigen. Jetske ging er eens goed voor zitten, waarom dat uiteindelijk toch niet helemaal tot het gewenste resultaat leidde, kun je op Jetskes’ weblog lezen …

Herkules achter ’t hek

We laten de oude veensluis achter ons en steken de Binnenringfeart weer over. Terug op de dijk gaat Jetske linksaf om nog wat foto’s te maken van de grote windmotor ‘de Veenhoop‘ …

Deze molen is een grote Amerikaanse windmotor van het merk Herkules. De molen werd begin vorige eeuw gemaakt bij de Deutsche Windturbinen Werke in Dresden. Sinds 2000 bemaalt hij na een restauratie de Groote Veenpolder weer, die deel uitmaakt van het natuurontwikkelingsproject Petgatten De Feanhoop van It Fryske Gea

Terug op de dijk ben ik op ’t pad rechtsaf gegaan, waar ik op weg naar de auto intussen het hek weer ben gepasseerd …

Op weg terug

Nadat ik begin mei in ziekenhuis Nij Smellinghe voor de tweede maal een behandeling met corticosteroïden heb ondergaan, begint het er nu toch eindelijk op te lijken dat er een eind komt aan de lange lijdensweg die de ACNES de afgelopen maanden heeft veroorzaakt. Sinds ruim een week blijft de pijn op de meeste dagen achterwege tot in de avonduren. En ook dan is de pijn niet meer zo gemeen dat ik er ’s nachts door uit de slaap wordt gehouden. Kortom: er gloort weer hoop …

Afgelopen woensdag – met ruim 28 graden de warmste dag van het jaar tot dusver – hebben Jetske en ik voor het eerst dit jaar weer een echte fotokuier gemaakt. Eindelijk was ik fit genoeg om voor het eerst sinds de herinrichting van het Weinterper Skar samen met Jetske vanaf de parkeerplaats aan de oostkant een kuiertje te maken in het gebied. Over het zandpad liepen we naar één van de twee bankjes die hier vorig jaar op mijn verzoek zijn geplaatst. Het voelde zonder overdrijven fantastisch om daar lekker in het zonnetje te kunnen zitten …

En het was duidelijk niet alleen voor mij genieten … Ook Jetske vond het “Een feest bij de brede orchis“, schreef ze op haar weblog. Het was mooi om te zien hoe ook Jetske eindelijk weer eens tijdens een gezamenlijke fotokuier te midden van bloeiende orchissen, het zeldzame heidekartelblad en meer moois echt los ging met haar camera. De deels geplagde berm is niet zonder schade uit de strijd gekomen, maar de eerste brede orchissen bloeien weer, en dat zullen er volgend jaar ongetwijfeld weer meer zijn …

Toen het na ruim een uur wel erg warm werd in het zonnetje, zijn we samen weer terug gescharreld naar de parkeerplaats. Ik was blij toen we even later weer bij de auto waren, want de brandende zon en het nog altijd zwaar te belopen zandpad maakten het toch alweer tot een pittige wandeling. Mijn conditie was in de loop van de afgelopen jaren al flink aangetast door de MS, maar door de ellende met de Acnes, waardoor ik de afgelopen maanden alleen maar heb kunnen zitten en liggen, zijn kracht en uithoudingsvermogen er duidelijk niet beter op geworden …

Het gaat de goede kant op, maar ik ben er nog niet. De weg terug begint nu in feite pas. Eerst maar eens afwachten of ook de laatste pijn nog weg wil gaan voordat ik over enkele weken weer ter controle naar het ziekenhuis moet. Het zou toch wel fijn zijn om na verloop van tijd weer gewoon een spijkerbroek met riem te kunnen dragen. Thuis draag ik graag een joggingbroek, en op dit moment zijn ze een uitkomst om mijn vrijheid buitenshuis langzaam weer te kunnen herwinnen, maar het voelt toch niet bij alle gelegenheden even lekker. Om zo ver te komen, durf ik op dit moment ook een gang langs de pijnpoli en zelfs een operatie nog niet helemaal uit te sluiten.

Zonder zaken te overhaasten of te forceren, zal ik de komende tijd eerst eens rustig proberen weer wat conditie op te bouwen. Om in de nabije toekomst ook het bloggen weer enigszins normaal op te kunnen pakken, zal ik daarnaast ook aan mijn concentratievermogen moeten werken. Want waar ik ook mee bezig ben, ik zie en hoor elk vogeltje vliegen en ieder eendje zwemmen. En om nu voor elk logje uren te zitten schrijven, schrappen en opnieuw proberen … En om bij het lezen van jullie logjes steeds na 2 of 3 logjes alweer moe te zijn afgedwaald … Nee, op die manier komt het op den duur ook niet goed. Er is dus werk aan de winkel, maar zoals we hier in Fryslân dan zeggen: “Tuike tuike oan …”    🙂

Een zonnige groet vol goede moed uit Fryslân.