Een rondje zuivel

Eigenlijk liep ik al vanaf de bouw van het enorme bedrijfscomplex van A-Ware Fonterra in 2013 langs de A7 bij Heerenveen rond met het idee om daar eens wat foto’s van te maken. Dat idee werd nieuw leven ingeblazen, toen ik vorig jaar hoorde dat boerin Hendrika en haar boer vanaf 1 januari 2017 de melk van hun koeien aan A-ware zouden leveren …

170110-1231x

Toen het vorige week dinsdag net zo helder was als vandaag, ben ik na de koffie in de auto te gestapt om dat plan dan toch eindelijk maar eens ten uitvoer te brengen. Ik had geen beter moment kunnen kiezen, want toen ik vanaf de uiterste westkant aan mijn rondgang begon, was het nog heerlijk helder, maar toen ik een klein uurtje de oostkant had bereikt, was de lucht bijna helemaal dichtgetrokken …

170110-1302x

Royal A-ware produceert in haar kaasmakerij in Heerenveen jaarlijks 80.000 tot 100.000 ton kaas, ruim de helft van de kaas die zij verhandelt. De wei die hierbij vrijkomt wordt door Fonterra, in de fabriek ernaast verwerkt tot hoogwaardige ingrediënten voor voeding voor baby’s, senioren en sporters. Fonterra produceert in de fabriek 5.000 ton wei-eiwit en 25.000 ton lactose per jaar …

170110-1303x

Beide fabrieken maken gebruik van de modernste technologie. Daarnaast is bij de bouw en inrichting van de fabrieken waar mogelijk gebruik gemaakt van de meest duurzame apparatuur waardoor onder meer het verbruik van energie en water wordt geminimaliseerd. Het dak van de zuivelfabrieken is voorzien van zonnepanelen, zodat een groot deel van de benodigde energie zelf kan worden opgewekt. Momenteel wordt onderzocht of het resterende deel van de energiebehoefte via geothermie (‘aardwarmte’) kan worden ingevuld …

170110-1309x

Voor zo ver grote industriële complexen mooi kunnen zijn, vind ik A-Ware Fonterra daar toch wel een schoolvoorbeeld van, hoewel natuurlijk afgewacht moet worden hoe die glanzende silo’s er na verloop van jaren uit zullen zien. Er volgen binnenkort nog wel wat detailfoto’s …

170110-1356x

Bezoek aan een biovergistingsinstallatie

Hoewel het de afgelopen week weer tijd was om even pas op de plaats te maken, besloten mijn fotomaatje en ik onze afspraak donderdag toch maar door te laten gaan. Met een zonnige dag in het vooruitzicht stelde Jetske voor om naar een fotolocatie te gaan die zich goed leende voor een strakblauwe lucht, en waar ik bovendien niet ver zou hoeven te lopen. En dus stapte ik donderdagochtend tegen tien uur in de auto voor een ritje naar de Kop van Overijssel. Laaghangende bewolking leek Jetske’s plan te willen bederven, maar vlak nadat ik Wolvega was gepasseerd, brak de lucht in één keer open …

121122-1210x

Na de koffie troonde Jetske me mee naar het boerenbedrijf van één van haar vele familieleden. Daar aangekomen keek ik mijn ogen uit. Dit was geen boerenbedrijf meer, dit was een agro-industrieel complex. Achter de kippenstallen en de aardappelloodsen die we al eens eerder samen hadden bekeken, was de laatste maanden een grote biovergistingsinstallatie gebouwd. Van één van de medewerkers kregen we een rondleiding over, door en langs de enorme installatie. Omdat het terrein nog bestraat moet worden, kregen we het verzoek om alleen detailfoto’s te maken, zodat de troep op het erf buiten zicht zou blijven …

121122-1207x

In een biovergistingsinstallatie wordt mest in combinatie met landbouwproducten zoals maïs en gras omgezet in biogas. Het biogas wordt in een generator omgezet in duurzame elektriciteit, die aan het stroomnet wordt geleverd. De restwarmte wordt o.a. gebruikt voor de verwarming van de kippenstallen op het bedrijf …

121122-1214x

Nadat we een tijdlang op het dak van de centrale unit tussen de vier grote silo’s hadden staan fotograferen, kregen we de gelegenheid om die centrale unit, die in feite het hart van de vergistingsinstallatie is, te bekijken …

121122-1248x

De verschillende ruimten in de centrale unit van de vergistingsinstallatie werden goeddeels in beslag genomen door pijpen, buizen, leidingen, kranen, motoren en metertjes …

121122-1221x

Tot slot mochten we nog even een blik werpen in een gebouwtje dat los staat van de vergistingsinstallatie. Deze ruimte, waar horen en zien je verging, werd vrijwel helemaal gevuld door een gigantische generator, die me nog het meest deed denken aan een grote scheepsmotor …

121122-1245x

Het programma KRO Reporter heeft onlangs onder de titel “De biogas beerput” een interessante reportage uitgezonden over biogasinstallaties. Daarin werd het overwegend positieve beeld van biovergisting toch aardig bijgesteld. Biogasinstallaties verwerken volgens deze reportage op grote schaal illegaal afval. In Nederland ontstaat o.a. risico op grote bodemverontreiniging en gevaar voor de volksgezondheid door biovergisters, als het toezicht op deze sector niet wordt verscherpt …

121122-1238x

Even voor de goede orde: de boeren met een biovergistingsinstallatie zijn over het algemeen te goeder trouw, maar zij vallen ten prooi aan diverse duistere praktijken in de handel in afval en mest. In de reportage van Reporter komt ook een boer aan het woord, die er spijt van heeft dat hij aan de biovergisting is begonnen. Volgens KRO Reporter staat in een intern politiedocument: “De leveranciers van vergistingsmateriaal vervalsen documenten van producten om zo illegaal afval te kunnen mengen. De tussenhandelaren doen alles om snel geld te verdienen …”

121122-1231x

Hoe dan ook, ik vond het absoluut de moeite waard om eens te zien wat er zoal gebeurt en schuil gaat achter die grote silo’s. Dank voor de gastvrijheid en de rondleiding. Als het hele complex volgend jaar klaar is, hoop ik er nog eens een kijkje te kunnen nemen met mijn fotomaatje.