Over lichtende nachtwolken

Op mijn opmerking in het logje van gisteren dat alleen de lichtende nachtwolken nog ontbraken, schreef Leo:
“Ik begrijp je als weerman …, maar deze vind ik wel fijner dan die donkere wolken … ofschoon die s’ avonds wel mooi rood kunnen kleuren.” Hier is sprake van een misverstand, en dat wil ik hier graag even uit de doeken doen.

Leo bedoelde waarschijnlijk gewone wolken, zoals we die bij zonsondergang vaak zien. Soms kleuren ze roze of rood zoals op de linker foto hieronder. Andere keren schuiven wolken als donkere vlekken voor de ondergaande zon, waar de mooiste kleuren ineens achter verdwijnen, zoals op de middelste foto. En vaak leveren zon en wolken bij zonsondergang een mooi samenspel van lucht en kleuren, zoals op de derde foto. Maar dit zijn geen lichtende nachtwolken

Lichtende nachtwolken zijn een vreemd soort ragfijne wolken, die in juni en juli ongeveer een uur na zonsondergang en een uur vóór zonsopkomst het licht van de zon weerkaatsen en daardoor als een lichtende wolkensluier aan de horizon te zien zijn. Dat speelt zich af op een hoogte van ongeveer 85 km, dus ver boven onze gewone wolken, waarvan de toppen nooit hoger komen dan 20 km. Ze ontstaan bij zeer lage temperaturen, tussen 90 en 145 graden Celsius onder nul, doordat waterdamp als een ijslaagje neerslaat op uiterst kleine deeltjes, bijvoorbeeld stof van meteorieten. Het ijs dat de deeltjes omhult reflecteert het zonlicht, waardoor het lijkt alsof de wolken oplichten …

In Nederland zijn lichtende nachtwolken zeldzaam, maar ze zijn vaker te zien dan poollicht. De grootste kans om ze te zien is het grootst tussen ongeveer 15 juni en 15 juli, als het hoog in de atmosfeer het koudst is (in tegenstelling tot aan de grond, waar de temperaturen dan juist het hoogst zijn) en de hoeveelheid waterdamp maximaal.
Dankzij internet wist ik al van het bestaan van lichtende nachtwolken, maar ik kreeg ze voor het eerst te zien op 20 juni 2005. Zie de drie foto’s hierboven.

Vooral de kleur van de wolken is opvallend. Waar andere wolken ’s nachts vooral donker en grijs zijn, hebben lichtende nachtwolken een zilverwitte, blauwachtige kleur. Ik was meteen verslingerd … wat een prachtig verschijnsel was dit met die zilverblauwe draden, die als zachte vitrage aan het hemelgewelf leek te wapperen. Het duurde drie jaar voordat ik opnieuw de kans kreeg om de lichtende nachtwolken te fotograferen. De serie hierboven heb ik in juli 2008 gemaakt bij het strandje bij Smalle Ee.

2009 was tot nu toe wat mij betreft het absolute topjaar, toen heb ik gedurende 6 0f 7 nachten lichtende nachtwolken of NLC’s (Noctilucent Clouds) kunnen fotograferen. Dat leverde o.a. de drie foto’s hierboven op, die ik gemaakt heb bij It Eilân bij Goëngahuizen.

Sindsdien is het rustig op het NLC-front. Het ontstaan van lichtende nachtwolken is o.a. afhankelijk van de zonneactiviteit. Hoe hoger deze is hoe minder lichtende nachtwolken er zijn. Maar dat kan ik dan weer niet zo goed rijmen met het feit dat we momenteel tegen zonneminimum aan zitten. Ook de klimaatverandering heeft mogelijk invloed op lichtende nachtwolken. Feit is dat ze ongeveer net zo moeilijk te voorspellen zijn als poollicht. Een ander feit is dat ik voor het laatst lichtende nachtwolken heb gezien op 14 juli 2009. Ik sluit af met een foto die ik op die avond bij ons in de straat heb gemaakt van prachtige ‘wokkelstructuren’ die heel kenmerkend zijn voor lichtende nachtwolken…

Hopelijk begrijpen jullie nu waarom ik me tijdens onze vakantie in huize ruim zicht had verheugd op lichtende nachtwolken. 🙂

Requiem voor een auto

Met een gevoel van weemoed hebben we gisteren na elf trouwe dienstjaren afscheid genomen van onze oude trouwe Toyota Corolla 1.6 Liftback. Hij was drie jaar oud, toen we hem in augustus 2003 kochten bij onze vaste garage in Donkerbroek. Tien jaar lang heeft hij ons schadevrij en zonder noemenswaardige problemen gebracht waar we maar wilden zijn. In het afgelopen jaar kwamen er gestaag wat gebreken aan het licht en werd het tijd om ons te oriënteren op een vervanger. Maar dat mag dan ook met ruim 193.000 km op de teller, waarvan wij er 150.000 voor onze rekening hebben genomen.

De Corolla en ik werden al heel snel dikke vrienden, en dat zijn we tot op de dag van vandaag gebleven. Wat hebben we mooie dingen meegemaakt samen … Dat begon al in oktober 2003, toen de Corolla en ik tijdens nachtelijke zwerftochten door Groningen en Fryslân met succes op jacht gingen naar het poollicht …





In de zomer van 2004 bracht hij ons met een kèk bagagewagentje naar de Lot-et-Garonne in Zuidwest-Frankrijk, en in het voorjaar van 2005 brachten we een weekje met hem door aan de Atlantische kust van Noordwest-Frankrijk …





In de zomer van 2005 heb ik opnieuw diverse nachtelijke ritjes gemaakt met de Corolla. Ditmaal ging het om het bekijken van lichtende nachtwolken, en dat was minstens zo geslaagd als onze poollichtjacht …





Maar bovenal is de Corolla de afgelopen elf jaar van grote waarde geweest voor de vele honderden fotokuiertjes, die ik sinds eind 2004 her en der in Fryslân en in de Kop van Overijssel heb gemaakt. Hij zal gemist worden op zijn vaste plekje in de berm van de Nije Heawei in het Weinterper Skar …





Morgen stel ik hier de nieuwe AFANJA-mobiel voor.

Skywatch Friday 200

Vandaag vier ik mijn 200ste Skywatch Friday logje met drie bijzondere momenten.
Eerst een foto van de gedeeltelijke zonsverduistering bij zonsopkomst, 31 mei 2003 aan het Wad bij Paesens-Moddergat …

Today I’m celebrating my 200th Skywatch Friday post with three special moments.
First a photo of the partial eclipse of the sun at sunrise, 31 may 2003 …

De tweede foto is er één van de eerste keer dat ik het noorderlicht -Aurora Borealis- zag en fotografeerde, 29 oktober 2003 aan het Wad bij Uithuizen (Gr.) …

The second photo is one of the first time I saw and photographed the northern lights -Aurora Borealis- , 29 october 2003 …

Tot slot een foto van de eerste keer dat ik lichtende nachtwolken (NLC’s) zag en fotografeerde, 23 juni 2005 bij Smalle Ee …

Finally a photo of the first time I saw and photographed noctilucent clouds (NLC’s), 23 june 2005 …

Wil je meer Skywatchfoto’s zien? Klik dan op het logo …

Wanna see more Skywatch photos? Just click the logo ...

Skywatch Friday

Prettig weekend! … – … Enjoy your weekend!

Medisch bulletin 2011-07

Om te beginnen dank voor de woorden van zorg en beterschap, die ik de afgelopen dagen via het weblog en de mail heb ontvangen.

Sinds de tropische dagen van eind juni gaat het weer even wat minder met mijn gezondheid. Dat is op zich niet echt verwonderlijk, want hitte en MS gaan nu eenmaal niet samen. Meestal kom ik daar met een paar dagen rust wel weer overheen, maar in dit geval kreeg ik er een fikse bacteriële infectie aan de luchtwegen bij. Sinds een paar dagen ben ik daarom aan de antibiotica om het herstel van die infectie te bevorderen. Dat kost me zowel mentaal als fysiek ongelooflijk veel energie …

Daarom scharrel ik overdag wat heen en weer tussen mijn stoel en de hangmat. Gelukkig biedt de Tour de France ’s middags afleiding, en vooral in de eerste uren van een etappe is het vaak heerlijk dutten. Als ik tussendoor al eens even op een zonnig moment buiten kom, dan ben ik doodop als ik ons postzegeltuintje van voor naar achter heb doorkruist. En dan moet ik nog terug ook … Aan fotograferen hoef ik daarbij niet te denken, want zelfs mijn camera is me momenteel te zwaar.

Alsof dat alles nog niet genoeg is, ben ik sinds enige tijd onder behandeling van een manueel therapeut, die wekelijks een halfuurtje bezig is om mijn rug her en der wat bij te buigen. Die behandeling en de oefeningen die ik daarvoor moet doen, kosten ook de nodige energie, maar dat lijkt intussen wel heel voorzichtig de eerste vruchten af te werpen.

Kortom: het zal nog wel een paar dagen duren, voordat ik weer dagelijks ga bloggen. Zo lang buien en donkere wolken het nog voor het zeggen hebben, heb ik geen haast. Hopelijk ben ik weer wat fitter op het moment dat de eerste lichtende nachtwolken hier hopelijk dit jaar verschijnen …