Drie …? Echt waar …?

Ja, echt waar! Kijk maar … 🙂

Drie …? Echt waar …?

Ja, echt waar! Kijk maar … 🙂

Na een kleine twintig minuten rondt het skûtsje van Akkrum als eerste de boei aan de westelijke kant van de baan. De mensen op het bootje op de voorgrond zitten eerste rang, maar lang zal dat niet meer duren …

Nog voordat Akkrum en kort daarachter Heerenveen de boei hebben kunnen ronden, krijgen de opvarenden van het bootje bezoek van de organisatie. Of ze maar als de sodemieter het wedstrijdwater willen verlaten …

En dus rest hen niets anders dan het anker maar te lichten en een ander plekje te zoeken …

En dat is niets te vroeg, want als het peloton de boei nadert en meerdere skûtsjes tegelijk de boei willen ronden, wordt de bocht steeds wijder en hebben de schepen meer ruimte nodig …

En geloof me, als je iets niet wilt …

… dan is het de aanblik van pakweg 20 ton staal dat op je af komt denderen …

En dat is precies wat iemand in een sloep wel overkwam maandagmiddag. Of beter gezegd: hij zag het niet aankomen. Rustig dobberend op of aan de rand van het wedstrijdwater, voelde hij ineens hoe zijn sloep bijna werd gemangeld door twee skûtsjes. Omrop Fryslân heeft het voorval mooi in beeld gebracht (kijk maar eens vanaf minuut 10:00 naar de onderstaande opname). Een minuutje later is te zien hoe het skûtsje van Akkrum rakelings langs een kruisertje scheert …
Ja, een plekje op het water is prachtig bij het skûtsjesilen, maar het blijft oppassen geblazen! 🙂
Terwijl ik gistermiddag onderweg was, besloot ik spontaan voor het eerst sinds tien jaar maar weer eens naar het skûtsjesilen bij De Veenhoop te gaan. Bij deze tweede in een reeks van elf zeilwedstrijden die door SKS (Sintrale Kommisje Skûtsjesilen) wordt georganiseerd, vindt de start plaats vanaf de wal, omdat er voor een normale start geen ruimte is op de smalle wateren bij de Veenhoop. Vóór de start liggen de skûtsjes in het Grietmansrak in een lange rij aan de wal …

Vanaf het moment dat het “vijf-minutenschot” heeft geklonken, is de spanning om te snijden. En zodra om 14:10 uur het startschot heeft geklonken, gaan de lierenmannen als een razende aan het werk om de zeilen zo snel mogelijk omhoog te krijgen …

Zodra de schepen van wal zijn gestoken, neemt het skûtsje van Akkrum afstand van de rest van het deelnemersveld …

De eerste skûtsjes die volgen liggen bijna voor dood op het water, omdat de achterop komende schepen hen de wind uit de zeilen nemen. Vooral schipper Douwe Jzn. Visser van “de Sneker Pan”, die als veertiende was gestart en dus de wind vol in de zeilen had, wist hiervan te profiteren …

En dan trekt de hele vloot aan ons voorbij, op weg naar het keerpunt helemaal aan de andere kant van het wedstrijdwater, dat ver buiten mijn blikveld viel …

Nadat juli kil en nat was geëindigd, kwam augustus warm en droog uit de startblokken. Op 3 augustus werd de tropische waarde van 30,5 ºC bereikt en drie dagen later tikte de maximumtemperatuur met 29,2 ºC die tropische grens net niet aan …

Op 6 augustus zat ik bij hoog zomerse temperaturen met mijn fotomaatje op de oever van het Tjeukemeer om te kijken naar het skûtsjesilen. Tot ongeveer 14:00 uur was het vrijwel windstil en probeerden de skûtsjebemanningen met alle mogelijke middelen om wat wind in de zeilen te krijgen …

In ons tuintje kwam de gemiddelde temperatuur in augustus uiteindelijk uit op 18,4 ºC tegen normaal ca. 16,6 ºC. Daarmee gaat augustus hier als een zeer warme maand de boeken in …

Ik heb in augustus 25 warme dagen (maximumtemperatuur 20,0 °C of hoger) kunnen noteren, normaal zijn dat er ongeveer 20. het aantal zomerse dagen (maximumtemperatuur 25,0 °C of hoger) kwam uit op 8 tegen normaal 6 …

Rond het midden van de maand was het een aantal dagen ronduit nat en koud voor de tijd van het jaar, vooral op 17 augustus regende het uren achtereen. In een brede strook van Noord-Holland naar Duitsland viel in dat tijdvak 50 tot ruim 100 mm regen. Ook aan het eind van de maand kwam de regen af en toe met bakken uit de lucht, zodat ik in ons tuintje in augustus uiteindelijk 110 mm neerslag heb kunnen aftappen, tegen normaal ca. 60 mm …

In augustus 2014 kwam ik in ons tuintje uit op een gemiddelde temperatuur van 16,1 °C en er viel toen 142 mm neerslag.
De veranderlijke wind noopte de wedstrijdleiding er blijkbaar toe om voor de A-klasse een andere baan uit te zetten op het Tjeukemeer. Het publiek bij het Veenpoldergemaal bij Echten was daar niet echt blij mee, want de boeien lagen nu zo ver bij ons vandaan, dat we van het ronden ervan eigenlijk niets konden zien …

Hoe dan ook, rond 15:00 uur zocht de hele vloot een plekje om goed en snel over de startlijn te komen …

Het was Froukje Osinga-Meijer, de enige vrouwelijke schipper in de grote A’s, die met de ‘Jonge Jasper’ meteen de leiding nam …

En ze zou de koppositie in het verloop van de wedstrijd ook niet meer uit handen geven, ze liep met iedere ronde zichtbaar verder weg van de rest van het veld …

Naar mate de wedstrijd vorderde nam de wind op het Tjeukemeer gestaag toe, zodat de skûtsjes al snel met een mooie snor voor de kop de golven doorkliefden …

Henk Jonkvorst merkte gisteren in een reactie op dat hij het mooi zou vinden als de bemanning zich wat meer in kledij zou steken die matcht met hun traditionele schepen, ik vrees echter dat die tijd voorbij is. De skûtsjes heten nog traditionele zeilschepen te zijn, maar dat zijn het eigenlijk al lang niet meer. Sommige skûtsjes zijn verlengd, andere zijn juist korter gemaakt en de katoenen zeilen zijn vervangen door nylon. Afgelopen week schijnt er zelfs nog een motor uit één van de skûtsjes te zijn gehaald om maar minder gewicht aan boord te hebben. Bemanningsleden in traditionele kledij is in een tijd waarin ook het skûtsjesilen steeds meer als topsport wordt benaderd en bemanningen allerlei teambuildingscursussen en diverse trainingen ondergaan slechts een droom …

Er wordt meer en meer gezeild met het mes tussen de tanden. Daarbij worden risico’s niet altijd gemeden, en dat is met schepen die toch pakweg een slordige 20 ton wegen niet altijd verstandig. Ook op het Tjeukemeer was dat vorige week donderdag het geval. ’s Avonds hoorden we dat er na een aanvaring tussen twee skûtsjes een paar bemanningsleden gewond moesten worden afgevoerd, schipper Jeroen de Vos van de ‘Eelkje II’ bleek daarbij zelfs een schedelbasisfractuur te hebben opgelopen. Nee, het skûtsjesilen is al lang geen onschuldig folkoristisch gebeuren meer …

Na anderhalf uur zeilen was het de ‘Jonge Jasper’, die voor de tweede dag op rij souverein als eerste over de finish kwam. Hoewel ze de hele week mooi stabiel in de top van het klassement zeilde, was het voor Froukje Osinga-Meijer niet genoeg voor het kampioenschap. Dat werd in de finaledag bij Lemmer voor de zesde maal binnen gehaald door schipper Tony Brundel met het skûtsje de ‘Lytse Lys’ …

Wat later dan gepland konden de skûtsjes in de Klasse a-klein – dit zijn skûtsjes met een maximale lengte van 17 meter – aan het begin van de donderdagmiddag uiteindelijk toch van start, omdat er geleidelijk een verkoelend briesjes over het Tjeukemeer begon te waaien. Dat was niet alleen gunstig voor de skûtsjes, maar ook voor ons als toeschouwers, want hoewel we bijna met onze voeten in het water zaten, werd zo langzamerhand knap warm op de wal bij het gemaal …

Hoewel het veld vrij ver bij ons vandaan lag, konden we vanaf ons plekje bij het gemaal m.b.v. verrekijker en zoomlens toch mooi zien hoe de boeien werden gerond door de skûtsjevloot …
Het skûtsje ‘De Eemlander’ uit Eemnes kwam uiteindelijk als eerste over de finish, maar ook voor de supporters van het ‘Abbegeaster skûtsje’, die in groene t-shirts naast ons op de eerste rij zaten, werd het een prima dag. Na een matige start wisten ze uiteindelijk op te klimmen naar een keurige tweede plek …

Het ‘Abbegeaster skûtsje’ en het skûtsje ‘Twa Famkes’ uit Drachten met de drie Drachtster turfjes in het zeil brachten na afloop van de wedstrijd nog even een groet aan het publiek door even vlak voor het gemaal langs te varen …
Terwijl de matadoren in de A-klasse aan het inzeilen waren, begon de organisatie de boeien te verslepen, omdat de wind draaide en verder toenam. En die boeien werden zo ver weg gesleept, dat ik me zorgen begon te maken of we wel iets van de wedstrijd in de A-klasse zouden kunnen zien …

– wordt vervolgd –