Gemaal Ter Idzard

Tegenover het oude stoomgemaal staat het nieuwe elektrisch aangedreven gemaal Ter Idzard (Google Maps). Het kleurt goed in het momenteel groen-gele landschap rondom …

Verder valt er in het kader van dit blog niet zo gek veel meer te vertellen dan dat het een capaciteit heeft van 200 m3 per minuut. Het is vrijwel niks als je het vergelijkt met de 4000 m³ die het Woudagemaal per minuut kan wegzetten, maar onze vijver zou toch in luttele seconden leeg zijn, vrees ik …

Het belang van gemalen met voldoende capaciteit werd in de natte maand maart 2019 weer eens aangetoond. Terwijl gemaal Ter Idzard gerenoveerd werd, kwam de regen met bakken uit de lucht. Ik had hier in maart ruim 130 mm regen. Het gemaal kon met de resterende capaciteit de overvloedige regenval niet meer aan. In allerijl werd het internationaal gerespecteerde pompenbedrijf Van Heck uit het nabije Noordwolde ingeschakeld om water af te voeren naar de Tjonger. Daarmee werd het Friese laagland in de Veenpolder behoedt voor natte voeten …

Op dit moment hebben we echter te maken met droogte. Vooral in de landbouw hebben ze er belang bij om regelbare stuwen zo laag mogelijk in te stellen. Hoe eerder het water weg is, hoe eerder men met zware machines aan het werk kan. Van die redenering moeten we maar eens af, het water moet veel beter en langer vastgehouden worden …

Ik sluit af met een blik in de verte, links het stoomgemaal en rechts daarvan het nieuwe gemaal. Wat hebben de bewoners een van het oude gemaal een prachtig uitzicht over de landerijen. En het rook er heerlijk bij die eerste snede pas gemaaid gras …

Stoomgemaal Ter Idzard

Zondag heb ik voor het eerst dit jaar weer eens een bezoekje gebracht aan de Ecokathedraal. Omdat het mooi weer was, heb ik onderweg daar naar toe eerst een omweg gemaakt, die onder andere langs het oude stoomgemaal van ter Idzard (Google Maps) voerde …

Het gemaal is in 1900 gebouwd en staat op de gemeentelijke monumentenlijst. Zodra het klaar was, nam het gemaal het werk over van een aantal molens, die het polderland tot dat moment droog hadden gehouden. Delen van enige molens werden gebruikt als bouwmateriaal voor het gemaal …

Op zijn beurt is dit stoomgemaal sinds 1977 vervangen door een modern elektrisch aangedreven gemaal. Het oude stoomgemaal dient tegenwoordig als woonhuis. Sinds 2017 heeft het pand nieuwe bewoners, die er wat moois van proberen te maken. ‘Er zijn allerlei mogelijkheden, dus we fantaseren nu nog over van alles, zoals het inrichten van een kleine theetuin of een open atelier in de machinekamer.’ In dit artikel vertelden ze er meer over: Slapen in de machinekamer – wonen in een stoomgemaal in Friesland …’

Een frisse ochtendwandeling

Als avondmens ben ik ’s ochtends nooit zo heel vroeg bij de pinken …

Maar als ik eens op tijd op pad ben, dan bevalt dat toch meestal wel goed …

Dat was ook het geval bij deze frisse ochtendwandeling bij It Krûme Gat en het Noordergemaal aan de Bûtendiken tussen Smalle Ee en De Veenhoop (Google Maps)

Bij het Stroïnk-gemaal

Na ons bezoek aan het rietland zijn we via een landelijke route teruggereden naar ons startpunt. Daarbij passeerden we het uit 1919 daterende ‘gemaal A.F. Stroïnk‘ aan de oude Zuiderzeedijk bij Vollenhove …

Het is het grootste gemaal van het Waterschap Reest & Wieden en regelt het peil op de boezem (waterbergingsgebied) van Noordwest-Overijssel en Zuidwest-Drenthe. De totale oppervlakte van dit gebied is ruim 50.000 hectare en kent een hoogteverschil van +14 NAP bij Vledder tot 2 meter onder NAP …

Bij het peilbeheer moet het waterschap rekening te houden met verschillende, vaak conflicterende belangen van akkerbouw, veeteelt en natuur. Sinds 1997 is er bij het gemaal ook een waterinlaat aangebracht, zodat er ook voor gezorgd kan worden dat een watertekort in het verzorgingsgebied van het waterschap Reest en Wieden kan worden aangevuld met kwalitatief goed water. …

Het gemaal heeft een capaciteit van 3400 m³ per minuut, dat is 3,4 miljoen liter water, oftewel een zwembad van 50 meter lang, 30 meter breed en 2.30 meter diep. Een te hoge waterstand kan daarmee vrij snel worden aangepast …

Naast het gemaal staat nog een hoogwaterkanon, waarmee de bevolking in vroeger tijden gewaarschuwd kon worden bij gevaarlijk hoog water …

Juveniele zwaan op zwak ijs

Bijna terug bij de auto, besloot ik na mijn kuier langs het rietland nog even een klein stukje over het voetpad langs it Krûme Gat te lopen …

Erg ver kwam ik daarbij niet. Nog maar nauwelijks op het pad, keek ik even naar rechts. Daar zag ik tussen de rietstengels door een stukje verderop een juveniele zwaan op het ijs staan …

Om hem ook nog even vanuit een andere hoek te kunnen fotograferen, liep ik een stukje terug langs de Binnenringvaart in de richting van de plaats waar ik zo straks ook al was geweest …

Hij leek er niet erg op gesteld te zijn om nog tijdens het ochtendtoilet te worden geportretteerd en nam de benen. Daarbij kwam hij al snel tot de ontdekking dat het ijs nog verraderlijk dun was …

Na een laatste portret van deze mooie jongeling, die zich voor het eerst van zijn leven op en tussen het ijs voortbewoog, werd het voor mij tijd om op zoek te gaan naar een warme stal …

Molen, gemaal en sluis

Nadat ik onlangs een kort fotokuiertje in De Deelen had gemaakt, heb ik op de terugweg bij Nij Beets (Google Maps) een tussenstop gemaakt bij de sluis …

Aan de overkant van de Nieuwe Vaart staat in de verte het wiekloze restant van een in 1856 gebouwde poldermolen

Als ik vanaf een iets ander standpunt uitzoom, komt aan deze kant van de Nieuwe Vaart het Zuidergemaal in beeld. Het Zuidergemaal, of het Sudergemaal is een poldergemaal dat in 1924 is gebouwd en tegenwoordig de status van rijksmonument heeft. Het gemaal is momenteel in gebruik als museum- en expositieruimte …

We staan hier bij een in 2015 gerestaureerde sluis. Deze restauratie vond plaats in het kader van de heropening in dat jaar van het Polderhoofdkanaal tussen Nij Beets en De Veenhoop voor de recreatievaart …

Na de heropening van het Polderhoofdkanaal voor de recreatievaart, werd de gerestaureerde zuidelijke sluis genoemd naar een vroegere sluiswachter, Klaas Schouwstra …

Een nieuw gemaal

Februari was nat, maar maart doet tot dusver ook weer lekker mee wat de hoeveelheid neerslag betreft. Hier in Fryslân valt het overigens nog mee de laatste dagen …

Om in de pas te blijven met de klimaatverandering wordt er overal hard gewerkt aan de opwaardering van bestaande gemalen en de bouw van nieuwe gemalen. Aan de Bûtendiken tussen Smalle Ee en De Veenhoop heeft Wetterskip Fryslân onlangs een nieuw gemaal met een vispassage in gebruik genomen …

Het nieuwe Noordergemaal pompt het water vanuit de door ’t laag geleden polderland lopende vaart het Krûme Gat een paar meter omhoog in de richting van de Wijde Ee …

Op de bovenstaande foto zie je het nieuwe gemaal met daarachter het lager geleden Krûme Gat. De onderstaande foto’s tonen de toch al waterrijke plek waar al dat water naar toe wordt gepompt. Daar kan nog best wat bij …