Mijn eerste kemphanen

Goh … alleen Jetske durfde het op basis van mijn vorige logje aan om een gokje te wagen dat ik kemphanen had gezien. Maar ja, Jetske had dan ook een kleine voorsprong, omdat ze enige tijd geleden bij Wetering-Oost ook een groep kemphanen heeft gezien: ‘Kemphanen in winterkleed’

Die vogels zaten toen een stuk dichterbij dan deze exemplaren hier. Een ander verschil is dat de kemphanen die Jetske fotografeerde en filmde allemaal nog in winterkleed waren, terwijl de mannen hier toch hun voorjaarstooi al lijken te dragen …

Ik heb vaak over kemphanen gelezen, maar ik had ze dus nog nooit met eigen ogen gezien. Eigenlijk verkeerde ik in de veronderstelling dat ze hier inmiddels als broedvogel zijn uitgestorven en dat de kans om ze ooit nog eens te zien verkeken was. Maar eind april bleek niets dus minder waar te zijn. Ik had graag wat betere foto’s gemaakt, maar daarvoor zaten ze simpelweg te ver in het weiland. Afijn, ik weet nu waar ze zich kunnen ophouden, daar moet ik volgend voorjaar dus zeker nog maar eens in de herkansing gaan …

“Deze spectaculaire, zeldzame weidevogel broedt in schrale, vochtige, bloemrijke graslanden, vrijwel uitsluitend in reservaten. Kemphanen zijn bekend door de fraaie voorjaarstooi van de mannetjes, die op de toernooiveldjes schijngevechten houden om de gunst van de vrouwtjes. Na de paring draaien de vrouwtjes op voor de zorg om het broedsel. Kemphanen zijn in ons land vooral nog te zien in de trektijd, maar ook wel in de winter.”
Aldus de Vogelbescherming op hun pagina over de kemphaan

Op de pagina van Sovon valt over de kemphaan het volgende te lezen: “Als broedvogel is de Kemphaan bijna uit ons land verdwenen. De laatste broedvogels houden zich op in extensief benutte graslanden (meest met aangepast beheer) in Friesland en Noord-Holland. Begin twintigste eeuw was de Kemphaan nog een lokaal algemene broedvogel, met een ruime verspreiding over de lage delen van het land en een plekgewijs voorkomen elders. Nog in 1950, ondanks een gemelde afname, werd het aantal broedende vrouwtjes geschat op ten minste 6000. Daarna ging het verder bergafwaarts, waarbij een tijdelijke opleving in het in 1969 drooggelegde Lauwersmeer enige tijd soelaas bood (maximaal 400 broedende vrouwtjes rond 1983). Afname is ook in andere delen van Noordwest-Europa het geval. Bij ons werd hij veroorzaakt door verlaging van grondwaterpeil, intensieve bemesting, zware beweidingsdruk en andere bijverschijnselen van de moderne landbouw …”

Je schijnt kemphanen het hele jaar in ons land te kunnen zien, met de hoogste aantallen in maart-april en in juli. Tijdens de trek kunnen ze overal opduiken, maar echt grote concentraties zijn in het voorjaar vrijwel voorbehouden aan Fryslân. De kleine aantallen overwinteraars concentreren zich met name in Zeeuws-Vlaanderen. De aantallen doortrekkers zijn drastisch verminderd, van ca. 50.000 rond de eeuwwisseling tot minder dan 10.000 nu …

38 gedachten over “Mijn eerste kemphanen

  1. ohhh Jan dan ben ej wel een bofkont, gefe alsjeblieft de locatie niet prijs, want dan heb je de poppen aan het dansen met “zogenaamde” natuurliefhebbers die kost wat kost een foto willen en daarbij nietsontziend zijn…
    geniet maar van het zicht wat jij had Jan. machtig mooi

    Liked by 1 persoon

  2. Wat een unieke, onverwachte ontmoeting Jan. Prachtig is dat! Ik kan me voorstellen dat je in de wolken bent. Fijn om hier ook wat bij te leren over de kemphanen. Ik kende wel de uitdrukking ‘vechten als kemphanen.’ Nu weet ik waar die vandaan komt!

    Liked by 1 persoon

  3. het baltsgedrag van dit soort vogels is een steeds schaarser wordend genoegen, , je ziet het eigenlijk alleen nog maar op natuurfilms.
    gek toch die algemene verbijstering in de media over het recente rapport van de VN over het teloorgaan van al dat moois.Ik denk dan: hebben die mensen geen ogen en oren aan hun kop? Ga naar buiten en je ziet het en je hoort het.

    Liked by 1 persoon

      • Ik zie helaas massaal mensen om me heen die groen eruit steen erin praktizeren i.p.v. andersom. ‘Gezellig’ pastic grasveldje van de Action erbij voor wènig. Binnen hebben ze plastic planten en bloemen (van… inderdaad, voor wènig). Ik ken zelfs iemand die dan ook nog een plastic kaars in de vensterbank heeft staan met een plastic vlammetje (met batterijtje) (inderdaad, van… voor wènig). Dus die hoeft niet alleen de plastic planten en bloemen geen water meer te geven, ze hoeft zelfs de plastic kaars niet meer aan te steken. En dan nog zeggen dat ze niet van kitsch houdt. Tja, dan breekt mijn klomp… Voor zulke mensen is natuur een vogel die op je auto in de straat poept, waardoor de boom maar weg moet…

        Like

          • Inderdaad. Onlangs hier om de hoek een straat met nieuwbouw opgeleverd. Hartstikke mileuvriendelijk met driedubbel glas en zonnepanelen enzo. En wat doen de meesten zodra ze erin trekken: tegels in het toch al nihiel voortuintje van 3×2. Ook nog van die oerlelijke van 40×40 of 60×60 ofzo. Ik sprak een vrouw aan die daarmee bezig was. Ja ze werkte fulltime en had geen tijd voor de tuin. En ze kreeg geen subsidie van de gemeente om er groen in te doen(!). Dus ik: “Dus je hebt geen tijd om wekelijks een paar minuten de planten water te geven of onkruid te wieden omdat je anders niet genoeg tijd hebt om Heel Holland Bakt of Boer Zoekt Vrouw of GTST te kijken. Je dochtertje zal je dankbaar zijn als ze dankzij jou straks met een gasmasker op en een zuurstoffles op haar rug moet lopen.” Of het doordrong betwijfel ik maar ik had mijn hart weer even gelucht…

            Liked by 1 persoon

  4. Een mannetje in voorjaarskleed: da´s echt een spectaculair gezicht. Maar buiten dat seizoen is het een tamelijk onopvallende steltloper die je tussen de andere steltlopers ook zomaar over het hoofd zou kunnen zien.

    De kleur van de kraag van de mannetjes in voorjaarskleed varieert enorm. Zwarte kragen worden door de vrouwtjes tijdens de balts het meest gewaardeerd. Echt waar 🙂

    Mooie waarneming, Jan!

    Liked by 1 persoon

  5. Echt bijzonder, Jan, dat je ze hebt kunnen spotten!
    Het verhaal er omheen is interessant maar ook heel droevig, vanwege de sterkte achteruitgang van de populatie door menselijk toedoen.
    Ik ga dit soort berichten van achteruitgang en verdwijnen van soorten steeds meer verontrustend vinden.

    Liked by 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.