Op de top van de Kop

Hoe jullie erover denken, weet ik niet, maar ik vind het geen weer om er op uit te trekken nu het (even) echt herfst is. Het regenachtige weer komt mij eerlijk gezegd wel goed uit. Na alle wandelingen en klim- en klauterpartijen van de afgelopen weken kan ik wel een paar dagen rust gebruiken …

Vandaag bied ik jullie een rondblik vanaf de uitkijktoren op de Woldberg (Google Maps). Deze 24 m hoge uitkijktoren staat op de 26 m hoge Woldberg. Daarmee kan ik dus zeggen dat ik op de top van de Kop (van Overijssel) heb gestaan. We beginnen met een selfie waarop ik linksboven op het hoogste platform sta te wuiven en we eindigen met een dromerige blik op de Havelterberg …

Ook Pepijn bedwingt D53

Zoals hier gisteren al te zien was, trok Tijmen na aankomst bij de hunebedden meteen een sprintje om als eerste hunebed D53 te beklimmen …

151010-1521x

Hij zat dan ook al snel fier als een vorst op zijn troon …

151010-1522x

Bij die aanblik van zijn grote broer bovenop het hunebed kon Pepijn natuurlijk niet achterblijven, zo goed en zo kwaad als het ging worstelde hij zich naar boven …

151010-1539x

Met een beetje hulp verplaatste hij zich vervolgens van de ene zwerfkei naar de andere …

151010-1530x

Het duurde dan ook niet lang …

151010-1529x

Toen zat ook Pepijn trots op zijn rots …

151010-1527x

Omdat zijn eigen camera nog steeds een lege batterij had, vroeg Tijmen vlak voordat we de hunebedden achter ons lieten, of hij met mijn camera nog even een groepsfoto mocht maken. Dat leek me een prima afsluiting van ons bezoek aan de hunebedden …

151010-1550xx

De Havelter hunebedden

Nadat we in het overigens zeer matige en ongezellige zelfbedieningsrestaurant bij de vlindertuin wat hadden gedronken, stelde ik voor om nog even uit te waaien bij de slechts enkele honderden meters verderop gelegen hunebedden. Want zeg je ‘Havelte’, dan zeg je ‘hunebedden’ …

Een logje over de geschiedenis van de twee hunebedden aan de Hunebeddenweg bij Havelte heb ik in maart vorig jaar al eens geschreven n.a.v. een bezoekje aan de hunebedden met Jetske. Dat logje kun je (nog eens) lezen door hier te klikken

140324-1250xx

Hier pak ik de draad van het afgelopen weekend weer op, maar daarvoor duik ik eerst even het archief in om een paar foto’s te tonen van het moment waarop Tijmen ruim vijf jaar geleden voor het eerst kennis maakte met de hunebedden …

100321-1433x

Dat viel in eerste instantie nog lang niet mee, zoals op de bovenstaande foto te zien is, want zo’n hunebed is voor een manneke van vier nog een hele klim. Maar uiteindelijk stond Tijmen toch maar mooi fier bovenop één van die grote zwerfkeien …

100321-1432x

Zaterdag trok Tijmen even een sprintje om als eerste de top te bereiken. Hij mocht zich tenslotte al een paar jaar ervaringsdeskundige noemen, en dat wilde hij graag even laten zien …

151010-1525x

Voor Pepijn was het zaterdag de eerste keer dat hij geconfronteerd werd met die immense bouwwerken, natuurlijk moest ook hij de top zien te bereiken …

151010-1526x

– wordt vervolgd –

Bij de hunebedden

Zeg je ‘Havelte’, zeg je ‘hunebedden’ …
En dus zijn Jetske en ik maandag na afloop van ons bezoek aan de oude atoomsite bij Havelterberg nog even doorgereden naar de Hunebeddenweg, hemelsbreed ongeveer 2 km bij de oude atoomsite vandaan. Daar liggen aan de voet van de Havelterberg – een ongeveer 19 meter hoge keileemrug, die zo’n 150.000 jaar geleden tijdens de voorlaatste ijstijd is ontstaan – twee hunebedden …

140324-1250x

Een grote ijskap duwde de bodem op tot richels en ruggen, die hier duidelijk in het landschap te zien zijn. Het ijs voerde ook grote zwerfkeien mee uit Scandinavië. Tussen 3.400 en 3.100 voor Christus hebben boeren hier een aantal van die stenen uitgegraven en er twee grote grafkamers van gebouwd: de hunebedden D53 en D54. Hunebedden zijn de oudste monumenten van ons land. Van de 54 hunebedden die nog in Nederland zichtbaar zijn, staan er 52 in de provincie Drenthe. De andere twee staan in de provincie Groningen. Ze zijn meer dan 5.000 jaar geleden gebouwd door mensen van de Trechterbekercultuur. Zij waren zo ongeveer de eerste boeren van Noord-Europa, en ze begroeven hun doden in de hunebedden …

140324-1252x

Hunebed D53, dat op de bovenstaande foto’s te zien is, werd in de Tweede Wereldoorlog helemaal uit elkaar gehaald. De Duitse luchtmacht legde hier een vliegveld aan, en daarbij lag het hunebed in de weg. De stenen zijn indertijd begraven in een grote kuil. Na de oorlog zijn ze met behulp van kaarten en foto’s weer precies op hun plaats gelegd …

140324-1303x

Het vlakbij gelegen hunebed D54, dat op de onderstaande foto’s te zien is, was voor de zekerheid ingepakt in een zandheuvel, die in 1946 weer is weggegraven …

140324-1316x

Zoals wij de hunebedden tegenwoordig zien, hebben de bouwers ze nooit gezien. Indertijd lag er een heuvel van zand over de hunebedden heen, alleen de toppen van de dekstenen waren toen te zien …

140324-1317x

De heuvels zijn al lang geleden afgegraven, en bij veel hunebedden ontbreekt ook vaak een aantal van de zwerfkeien die ooit deel uitmaakten van het hunebed, maar het blijven indrukwekkende monumenten …

140324-1319x

Relikwie van de Koude Oorlog

Gisteren stond er weer een gezamenlijke fotokuier met mijn fotomaatje Jetske op het programma. Naar aanleiding van de NSS-top over nucleaire veiligheid die gisteren en vandaag in Den Haag plaatsvond, leek het mij wel een aardig idee om er een actuele thematische fotokuier van te maken op de oude ‘nuclear site’ bij Havelterberg. Van 1961 tot 1992 lag hier in het bos een streng bewaakt Amerikaans depot voor nucleaire munitie …

140324-1128x

Veel Nederlandse militairen, met name dienstplichtigen, draaiden hier in deze periode wachtdiensten. Omdat ik tijdens mijn diensttijd in lichamelijk opzicht ook al niet al te fit was, maar wel slim, had ik een medisch attest voor ‘lichte dienst’ had weten te bemachtigen, die me vrijstelde van marsen, wachtlopen en andere ellende, heb ik me altijd kunnen drukken voor deze atoomwacht …

140324-1130x

Van mijn dienstmaten hoorde ik indertijd dat die atoomwacht allerminst een pretje was. Er moesten in weer en wind rondjes worden gelopen lopen in de buitenring rond de mysterieuze bunkers midden op het complex, die eruit zagen als enorme molshopen. In de binnenring zaten de Amerikanen in schuttersputjes en wachttorens met kogelvrij glas, omringd door prikkeldraad met scheermesjes. De Nederlanders hadden het gevoel dat ze als ratten in de val zaten tussen de twee metershoge omheiningen, ’s nachts fel beschenen door neonlicht. En dat ze zowel voor de indringers als voor de Yanks een schietschijf zouden zijn als er wat gebeurde …

140324-1129x

Na het vallen van het IJzeren Gordijn in 1989 kwam er in 1992 een eind aan de nucleaire taken van de Nederlandse landmacht. De Amerikanen haalden hun bommen terug uit de geheime bunkers op de Havelterberg en ’t Harde. Het atoomtijdperk was ten einde. Van de atoomsite bij Havelterberg rest nu nog slechts een rechthoekige zandvlakte …

140324-1132x

In de zuidwestelijke hoek van de oude binnenring staat ter herinnering aan deze periode nog een wachttoren als een eenzaam relikwie van de Koude Oorlog. Na de regen van het afgelopen weekend werd de wachttoren weerspiegeld in één van de grote waterplassen op de vlakte …

140324-1200x

Het is een raar idee om te weten dat er midden op deze vlakte, waar de onderstaande foto is gemaakt, mogelijk tientallen jaren kernkoppen hebben gelegen die samen tien tot twintig keer de explosieve kracht van de Hiroshima-bom hadden …

140324-1157x

De site van Havelterberg kwam in de hoogtijdagen van de vredesbeweging veelvuldig in het nieuws door de vele demonstraties die er plaatsvonden. Het verhaal gaat, dat er in 1980 zelfs een waarschuwingsschot is gelost, toen de demonstranten optrokken naar de poort van de site en begonnen te gooien met o.a verfbommen en stenen …

140324-1148x

Tegenwoordig wordt de oude atoomsite alleen nog gebruikt door wandelaars en door jongeren die het onderste deel van de oude wachttoren hebben voorzien van graffiti waar kop noch staart aan valt te ontdekken …

140324-1205x

Op de website landmachtspotters.nl staan wat foto’s, waarop te zien is hoe de site eruit zag ten tijde van de Koude Oorlog …

140324-1142x

Meer informatie over de beveiliging van de kernkoppen op de Havelterberg is te vinden op de website van het tv-programma “Andere Tijden”, dat hier vorige week in het kader van de NSS-top aandacht aan schonk …

140324-1151x

Voor zover bekend – officieel is het nog altijd staatsgeheim – liggen er momenteel alleen nog kernwapens op Nederlandse bodem op de vliegbasis Volkel. Het wordt tijd dat die ook worden opgeruimd!