De eerste libel

Eigenlijk was ik vanmiddag op pad gegaan om oranjetipjes te fotograferen, maar dat viel tegen. Op een veldje in het Weinterper Skar waar voorgaande jaren volop pinksterbloemen bloeiden, en waar dus ook regelmatig oranjetipjes ronddartelden, was nu geen pinksterbloem te zien. Desondanks heb ik er een oranjetipje op de gevoelige plaat vast kunnen leggen. Het is geen superplaat geworden, maar vooruit, het is mijn eerste oranjetipje van het jaar, en dus verdient hij hier een plekje …

110418-1317x

Nadat ik nog een paar vruchteloze pogingen had ondernomen om een witje op de foto te krijgen, ben ik naar de dobbe gescharreld. Daar heb ik op mijn zo geliefde bankje eerst mijn benen weer even wat tot rust laten komen. En dat was geen straf met dit uitzicht, want het is prachtig om te zien hoe het groen aan de overkant tevoorschijn springt …

110418-1336x

Terwijl ik zo wat zat te genieten van de wereld om me heen, zag ik ineens een libel voorbij zweven, de eerste van het jaar! Joepie! Die vreugdevolle aanblik zette me er toe aan om even wat langs de oever van de dobbe te scharrelen. En niet voor niets …

110418-1345x

Na enig zoeken zag ik aan de oostkant van de dobbe een libel aan een lange grashalm hangen. De tere vleugels zaten nog aan elkaar vastgekleefd. Zo te zien was hij pas uitgeslopen en hing hij nu lekker in het zonnetje te drogen …

110418-1343x

Omdat het beestje boven het water hing op een plekje waar ik maar met moeite mijn evenwicht wist te bewaren ten einde droog te blijven, zijn niet alle foto’s gelukt, maar over deze drie ben ik absoluut tevreden …

110418-1342x

Vanmorgen schreef ik in een reactie op Ada’s weblog nog, dat ik me verheugde op het vooruitzicht dat we hier binnenkort de libellen en juffers ook weer kunnen zien vliegen. Maar dat ik ze al zo snel zou zien vliegen, dat had ik toen niet kunnen vermoeden. 🙂

Weerspiegeld gemaal

De foto’s die ik hier gisteren publiceerde, heb ik donderdag gemaakt tijdens een heuse ontdekkingstocht door de Kop van Overijssel en Flevoland met mijn fotomaatje. Jetske is intussen al veel verder met haar verslag van deze tocht. Dat tempo kan ik niet bijhouden. Ik laat vandaag nog wat foto’s zien van de eerste tussenstop bij het Stroïnkgemaal, dat aan de voormalige Zuiderzeedijk tussen Vollenhove en Blokzijl staat (kaart Google Maps) …

110414-1312x

Het Stroïnkgemaal werd in 1919 gebouwd in opdracht van het waterschap Vollenhove, als hoofdstoomgemaal van Noord-west-Overijssel. Het gemaal werd op 9 juni 1920 officieel in gebruik genomen met twee Jaffa centrifugaalpompen. Vanwege het kostenaspect werd gekozen voor stoombemaling, hoewel elders in het land op veel plaatsen al elektrische gemalen werden gebouwd …

110414-1302x

Daarmee is het Stroïnkgemaal evenoud als het ir. D.F. Woudagemaal bij Lemmer. Dit gemaal werd officieel geopend op 7 okt 1920 door koningin Wilhelmina. Het grootste verschil zit erin, dat het Woudagemaal op dit moment nog steeds het grootste, nog in bedrijf zijnde, stoomgemaal ter wereld is …

110414-1303x

De stoommaachines van het Stroïnkgemaal werden in 1962 vervangen door dieselmotoren. De karakteristieke, 50 meter hoge schoorsteen deed geen dienst meer en werd in 1980 helaas gesloopt. Ook de dieselmotoren zijn op hun beurt inmiddels weer vervangen door moderne elektromotoren. Tussen 2000 en 2008 is het gemaal opgeknapt, en zijn de machines gereviseerd. In 1997 werd het gemaal op de rijksmonumentenlijst geplaatst …

110414-1305x

Het Woudagemaal bij Lemmer verkeert nog steeds in originele staat. Ten tijde van overvloedige regenval wordt het Woudagemaal nog steeds onder stoom gebracht om ervoor te zorgen, dat we in Fryslân droge voeten houden …

110414-1306x

Omdat stoomtechniek geen onderdeel meer uitmaakt van het reguliere onderwijs, wordt het Woudagemaal minimaal tweemaal per jaar onder stoom gebracht, omdat de medewerkers van Waterschap Frsylân de fijne kneepjes van het stoomvak alleen in de praktijk kunnen leren. Ik kan de liefhebbers van stoomtechniek een bezoekje aan het Woudagemaal ten zeerste aanbevelen. Op de website wordt aangekondigd wanneer het gemaal weer gaat draaien …

110414-1309x

Het watergemaal Stroïnk ontleent zijn schoonheid vooral aan de prachtige weerspiegelingen in de waterpartij voor het gebouw. Dat is dan ook de belangrijkste reden waarom ik dit gemaal vandaag nog eens onder de aandacht breng …

110414-1308x

Skywatch Friday 143

Vandaag een paar foto’s van een typisch Nederlands gebouw onder een typisch Nederlandse lucht …

Today a few photos of a typical Dutch building under a typical Dutch sky …

110414-1300x

Dit is het watergemaal A.F. Stroïnk tussen Blokzijl en Vollenhove (kaart Google Maps) …

This is the waterpumping station A.F. Stroïnk between Blokzijl and Vollenhove in the Netherlands (Google Maps) …

110414-1310x

En zo ziet het eruit met pinksterbloemen op de voorgrond …

And this is what it looks like with cuckoo flowers in the foreground …

110414-1319x

Wil je meer Skywatchfoto’s zien? Klik dan op het logo …

Wanna see more Skywatch photos? Just click the logo

Skywatch Friday

Maak er een mooi weekend van! … – … Enjoy your weekend!

Groene zandloopkever

Vandaag deel 3 van een drieluik over insecten op de Merskenheide. Maar eerst wil ik n.a.v. een paar vragen even kort iets zeggen over de manier waarop ik mijn macrofoto’s maak. Om te beginnen hoef ik dankzij het volledig kantelbare schermpje op mijn Powershot SX1 IS gelukkig niet plat op mijn buik te liggen om het insectenleven in beeld te brengen; op 1 of 2 knieën zittend lukt het prima. Omdat ook dat al snel vermoeiend is, plan ik dergelijk sessie bij voorkeur op een plekje waar een bankje staat. En dat is bij de Merskenheide het geval, want daar staat op pakweg 25 m van de plek waar de grijze zandbijen en de roodharige wespbijen zitten een prachtig bankje …

100406-1356x

Het is nog wat wennen om de juiste afstand te vinden om de foto’s te maken met de Raynox voorzetlens, maar over het algemeen houd ik een afstand van ca. 5 tot 10 cm aan. Met uitzondering van de laatste foto in dit logje worden de foto’s niet gecropt.

Goed, dan nu verder met insect nummer drie dat ik maandagmiddag op de Merskenheide heb geportretteerd. Omdat ik toch regelmatig een tijdlang op mijn knieën op het pad zat om de grijze zandbij en de roodharige wespbij te fotograferen, besloot ik ook meteen maar wat plaatjes te schieten van de groene zandloopkever. Dat viel ook deze keer nog lang niet mee, want dit ca. 1,5 cm grote beestje is razendsnel …

110411-1443x

Hij rent voortdurend van hot naar her over de grond, en als je hem te snel nadert, dan tovert hij een paar vleugels onder zijn kleurige dekschilden tevoorschijn en vliegt hij een paar meter, om een stukje verderop weer te landen. Het geluk was weer met mij, toen ik na verloop van tijd een exemplaar voor de camera kreeg, dat wel enige tijd wilde blijven zitten …

110411-1454x

De groene zandloopkever is te herkennen aan zijn glanzende groene dekschilden, die lijken te zijn voorzien van een laagje metallic lak. Op de dekschilden zijn een paar witte of gele vlekjes te zien. De kever heeft een dikke haren op zijn poten, die eruit zien als stekels. Wat verder opvalt zijn zijn grote, sterke kaken en zijn grote ronde ogen …

110411-1503x

De groene zandloop kever leeft in zanderige omgevingen zoals heide, duinen, bosranden en verstuivingen. Hij heeft daarbij een voorkeur voor open terrein, zonder al te veel bomen. Deze kever is een echte jager, die het voorzien heeft op allerlei insecten en spinnen. De prooi wordt aan stukjes geknipt met de grote schaar voor aan zijn kop, en daarna opgezogen nadat er verteringssappen aan zijn toegevoegd …

110411-1505x

De groene zandloopkever is te zien van april tot september. Ook de larve leeft van prooien die vanuit een tunneltje gegrepen worden met de kaken, in het tunneltje wordt ook een keer overwinterd. De eitjes worden rond mei afgezet en de kever heeft een larvestadium van ongeveer anderhalf jaar. In de herfst van het tweede jaar vindt verpopping plaats en pas het volgende jaar, na de tweede overwintering, verschijnt de nieuwe kever …

110411-1503x

Tot slot een uitsnede van een foto, waarop de grote ogen en de schaar en kaken van de groene zandloopkever goed tot hun recht komen …

110411-1507x

De roodharige wespbij

Gisteren liet ik al wat portretten zien van de grijze zandbijen op de Merskenheide. Vandaag een ander beestje dat ik daar maandagmiddag ook heb vastgelegd …

110411-1435x

Zie je grijze zandbijen, dan zitten er ongetwijfeld ook roodharige wespbijen in de buurt. In zijn geelzwarte jasje lijkt de roodharige wespbij veel op de wesp …

110411-1437x

Als hij – gezien door het oog van de camera – op je afkomt, lijkt het een enorm agressief monster … En echt heel sympathiek is hij ook niet …

110411-1335x

De roodharige wespbij is in zekere zin een soort koekoek in de insectenwereld. De vrouwelijke roodharige wespbij legt haar eieren in de door de grijze zandbij gegraven nesten …

110411-1404x

De larve van de wespbij doodt bij uitkomst de larve of het ei van de grijze zandbij en doet zich vervolgens tegoed aan de voedselvoorraad …

110411-1403x

Wespbijen eten geen vlees, zoals wespen, maar gewoon stuifmeel en nectar, het zijn immers bijen …

110411-1440x

Ik weet niet wat jullie ervan vinden, maar ik vind de ogen van de roodharige wespbij fascinerend …

110411-1438x

En ik krijg met de dag meer lol in de macrofotografie. 🙂

De grijze zandbij

Een fotokuier bij de Merskenheide stond al enige tijd op mijn lijstje, maar door gebrek aan kracht in mijn benen kwam het er niet van. Gistermiddag heb ik mijn wandelschoenen toch maar aangetrokken om die kant eens op te gaan, want het is nu de tijd dat de grijze zandbijen er actief zijn, en om die enisgzins acceptabel in beeld te krijgen is wat warmte en zeker een droge ondergrond van belang …

110411-1336x

Ieder jaar is er op een paar plekjes bij de Merskenheide een grote groep grijze zandbijen actief. Vanaf ongeveer half maart beginnen de vrouwtjes met het graven van een nest dat bestaat uit een loodrecht naar beneden lopende hoofdgang van 50 tot 60 cm lang, met aan het eind ronde verbredingen van de afzonderlijke broedkamers. De bijen zijn op dat moment nog echt grijs …

110411-1426x

Als de eitjes zijn gelegd, doen de bijen niets anders dan af en aan vliegen om wilgenstuifmeel aan te voeren naar het nest. De grijze zandbij, die dan intussen goeddeels geel gekleurd is door het stuifmeel dat op de achterpoten wordt vervoerd, keert steeds weer terug naar de eigen nestgang …

110411-1455x

Een groot deel van de nestgangen op de Merskenheide is ingegraven in het pad, en dat maakt het niet gemakkelijk om het eigen nest steeds weer terug te vinden. Om te beginnen lijken al die gangen nogal op elkaar, maar veel van die gangen worden ook nog eens regelmatig dicht gelopen door passanten. Als in zo’n geval de juiste plek is gevonden, begint het grote graafwerk weer …

110411-1338x

Normaal gesproken verpopt de larve van de grijze zandbij zich in de zomer, waarna hij als volwassen bij overwintert in de eigen cocon. Dat lukt echter niet altijd, want de grijze zandbij heeft ook vijanden. Daarover morgen meer …

110411-1442x

Tot slot nog even een filmpje, dat ik in april 2009 heb gemaakt van het nijvere leven van de zandbijen op de Merskenheide …