Terug via het bos in ’t ijs

Nog een laatste blik op de Noarderkrite tussen Smalle Ee en de Veenhoop, waar de laatste schaatsers vorige week donderdag hun rondjes nog even bleven draaien …

Nadat ik nog even had rondgekeken, stapte ik in de auto om dezelfde bijna 20 km lange route van gisteren in omgekeerde richting af te leggen. Onderweg van de Noarderkrite naar de Hooidammen maakte ik nog even een tussenstop bij het bos in de retentiepolder bij Smalle Ee. Rond de stammen waren ook hier de sporen van het zakkende ijs goed te zien …

Wie zich naar aanleiding van de foto van de zwanen, die hier dinsdag lekker op het ijs lagen, zorgen maakte of de zwanen niet vast zouden vriezen of dat ze misschien een gebrek aan water hadden … Niets van dat alles, ze lagen er op dat moment lekker in de zon. Voor open water konden ze in een sloot aan de andere kant van de weg terecht. Daar zaten ze nu ook in een weiland …

Een nog bevroren retentiepolder

Stapvoets terugrijdend over de Bûtendiken, kwam ik langs de kleine retentiepolder, die gescheiden door een vaart naast ‘de ijsbaan’ op de Noarderkrite ligt. Op dit punt wordt het water de polder in of uit gelaten …

Hier is goed te zien dat Wetterskip Fryslân op dat moment al heel wat water had weggepompt sinds het was gaan vriezen. Het waterpeil was er zeker een centimeter of 15 is gezakt. Dat maakte het ijs in ondergelopen retentiepolders ook volstrekt onbetrouwbaar …

Een stukje verder naar het oosten heb ik nog eens een tussenstop gemaakt om wat foto’s te maken. Ik kan echt genieten van zo’n in het ijs weerspiegeld rietkraag. En dan loopt er ook nog eens een mooie diagonale lijn achter …

Nog weer wat oostelijker heb ik de auto even in de harde berm gezet om wat foto’s te maken van dit dichtgevroren windwak langs een rij paaltjes. Hier is zeer waarschijnlijk sprake van gevaarlijk dun ijs. Het is altijd handig als je het ijs wat kunt ‘lezen’ …

Ik sluit vandaag af met een foto van wat mooie kleine ijssculpturen ergens in het midden van de ijsvlakte links van de paaltjes. Tot mijn schande moet ik bekennen, dat ik ’s middags thuis pas zag wat voor prachtige creaties dat waren. Als ik het ter plekke had gezien, had ik geprobeerd er meer werk van te maken …

Geniet nog maar even na van die mooie blauwe tinten, want vanmorgen kleurt het hier grijs …

Zwanen en schaatsers

Zodra ik na 18 km Smalle Ee was gepasseerd, zag ik een paar oude bekenden op het ijs …

Twee dagen eerder zagen Jetske en ik hier een paar zwanen in de richting van het ondergelopen bosje zeilen. Nu, maar twee nachten met lichte tot matige vorst later, was dit stuk van de retentiepolder helemaal dichtgevroren. De zwanen leken er niet echt mee te zitten …

Nadat ik bijna aan het eind van de Bûtendiken een parkeerplekje voor de auto had gevonden, liep ik het laatste stukje naar de Noarderkrite. Dit is een stuk buitendijks land van It Fryske Gea, waar net als op het ondergelopen land bij de Hooidammen, al sinds mensenheugenis na enkele nachten geschaatst kan worden. Bij gebrek aan een koek & zopie tent leek een gezin de eigen privé koek & zopie te hebben meegenomen …

Het viel me op dat er steeds meer schaatsers zijn, die een helm dragen op het ijs. Dat lijken vooral de wat oudere schaatsers, die op de fiets ook al vaak een helm dragen, en de meer ervaren schaatsers te zijn, die ook op Thialf hun rondjes maken. Ik kom hier aan het eind van deze serie nog op terug …

Tegen de tijd dat ik koude vingers dreigde te krijgen, ben ik al fotograferend teruggelopen naar de auto. Onderweg kijken we morgen nog even naar het ijs op de ondergelopen retentiepolders grenzend aan deze schaatsbaan …

Retentiepolders onder water

Meestal zijn we op vrijdag samen op pad, maar vanwege het trieste en regenachtige weer van vorige week vrijdag besloten fotomaatje Jetske en ik om het maar een paar dagen uit te stellen. En zo gingen we maandag samen op pad langs een paar ondergelopen retentiepolders bij Smalle Ee en It Eilân. We begonnen helemaal achteraan bij de oude petgaten aan de zuidkant van de Bûtendiken (Google Maps)

Maar daar was het ons niet om te doen, wij kwamen voor de watervlakte die ten noorden van de Bûtendiken was ontstaan, nadat Wetterskip Fryslân vorige week besloot om de retentiepolders onder water te laten lopen. De harde wind zorgde ervoor dat er ondanks de vorst nog nauwelijks ijs op het water lag …

Terwijl Jetske zich bezig leek te houden met de ijsrandjes langs de walkant, richtte ik mijn camera op de ijsklompjes, die door wind, water en vorst vlak boven de waterlijn werden gecreëerd. Ik liet daar gisteren ook al een foto van zien …

Af en toe even een tussenstop makend voor wat foto’s, reden we stukje bij beetje terug in oostelijke richting. Bijna weer bij Smalle Ee maakten we de laatste tussenstop ter hoogte van de bomen die sinds het weekend ineens diep in het water stonden. Een aantal knobbelzwanen zette koers naar de bomen. Eén van de zwanen was zo slim om zijn vleugels als zeilen te gebruiken …

Een moment later brak de lucht voor het eerst die dag even mooi open. Een randje rietje lichtte meteen prachtig op. Dat smaakte naar meer! Maar eerst moesten we even langs ons huis, want met de te dunne handschoenen die ik droeg, zouden mijn vingertopjes een fotokuier op It Eilân niet overleven …

Ik sluit af met drone-opnamen die oud-studiegenoot Fred Kok vorige week vrijdag heeft gemaakt van de ondergelopen retentiepolders bij Smalle Ee …

Fuzzy foto’s van hoog water

Gisteren werd het maar nauwelijks licht, er hing een zwaar wolkendek waar het urenlang zachtjes uit regende. Het was geen weer om er even lekker op uit te gaan. Omdat ik toch wel even een kijkje wilde nemen bij de onder water gezette retentiepolder bij Smalle Ee, vroeg ik Aafje of ze me voorafgaand aan haar boodschappenritje daar even langs wilde rijden. Hoewel het niet logisch was om daarbij eerst een 4 km lange doodlopende weg in te rijden, wilde ze dat wel doen, zodat ik korte tijd later vanuit de rijdende auto wat fuzzy foto’s kon maken …

De polder bij Smalle Ee ligt op nog geen 5 km van ons huis. In voorjaar en zomer wordt het land gebruikt voor extensieve veehouderij. Nu waren de stuwen naar de polder opengezet en was er een prachtige plas van ca. 1,5 km bij 250 m ontstaan. Ik kan me herinneren dat grote delen van de landerijen ten noorden en ten westen Drachten er in de jaren ’60 ’s winters nog zo bij lagen …

Tegenwoordig is het een bezienswaardigheid, we waren dan ook niet de enige kijklustigen. Menigeen zal alvast denken aan de vorstperiode die voor de deur staat. Dit zou een machtige ijsvlakte kunnen worden om op te schaatsen. Onder normale omstandigheden stopt Wetterskip Fryslân in zo’n situatie met het bemalen van de polders. Met de enorme hoeveelheid water die er nu staat, zal er voorlopig doorgepompt moeten worden.** Dat zal helaas voor onbetrouwbaar of ronduit gevaarlijk ijs zorgen. We gaan het zien …

** Wetterskip Fryslân schrijft op haar website:

“Waterbeheer gaat voor vorst

We kunnen in het waterbeheer op dit moment nog geen rekening houden met de vorstperiode die vanaf zondag wordt verwacht. Ons vorstprotocol treedt in werking als aan twee voorwaarden wordt voldaan. Er moest sprake zijn van een verwachte periode van aanhoudende vorst. En het boezempeil moet richting een normaal niveau zijn gedaald, met een niet te grote en ook afnemende toevoer van water. Dat laatste is niet het geval met de huidige hoge waterstand en de noodzaak om water af te voeren.” 

Simultaan grazers

Een boer in Smalle Ee heeft zich gespecialiseerd in Lakenvelders. De Lakenvelder is een bijzonder runderras. De dieren zijn meestal roodbruin, maar ook de zwarte uitvoering komt voor. De lakenvelder is herkenbaar aan de witte band tussen de voor- en achterpoten om de buik en rug. Een paar kalveren liepen vorige week simultaan grazend door een weiland bij het strandje van Smalle Ee …

Ganzen in berijpte weilanden

In een paar van de berijpte weilanden aan de zuidkant van de Bûtendiken zaten nogal wat ganzen …

Er was een tijd dat ganzen in onze contreien echte wintergasten waren. Tegenwoordig worden sommige landerijen bijna het hele jaar rond bevolkt door ganzen. Vermoedelijk hebben de gras-veredelaars hun producten gewoon veel te lekker gemaakt …

Je hebt hier eigenlijk gedurende het hele jaar genoeg kansen om ganzen te fotograferen. Maar om zo’n groep ganzen – zo te zien waren dit voornamelijk brandganzen en kolganzen – weer eens in een berijpt weiland te kunnen kieken is tegenwoordig wel een momentje …