De winter van 2020-2021

De winter begon vrij zacht, en dat bleef hij ook lang. December was met een gemiddelde temperatuur van 5 ºC ca. anderhalve graad warmer dan normaal over de periode 1971-2000. Januari was met een gemiddelde van 2,7 ºC ongeveer een halve graad warmer dan normaal over de eerder genoemde periode. Meer dan af en toe wat lichte nachtvorst zat er niet in. Echt koud en interessant werd het pas vanaf 7 februari, maar langer dan een week mochten we daar niet van genieten, zoals hier gisteren in het overzicht van al februari te zien was …

De tijdelijke kou in februari werd ruimschoots gecompenseerd door de week die daarop volgde, waarin de temperatuur opliep tot een maximumtemperatuur van 17,6 ºC. Uiteindelijk kwam de gemiddelde temperatuur over de winter van 2020-2021 in onze tuin uit op 3,7 ºC. Daarmee was de winter ca. 1,5 ºC zachter dan het langjarig gemiddelde van 2,2 ºC over de periode 1971-2000 in onze contreien …

De winter was volgens het KNMI met landelijk gemiddeld 223 mm in het hele land aan de natte kant. Wij zaten met 254 mm regen en ca. 7 cm sneeuw in het natste deel van het land. Vooral in december en januari was het met respectievelijk 104 en 110 mm een natte boel. Veel stelde het niet voor, maar we kregen op 16 januari ’s avonds nog wel een fotogeniek laagje sneeuw …
Het echte winterweer kwam in februari net op tijd om de grijze en natte december en januari te doen vergeten en om voor velen tijdelijk wat verlichting te brengen in de maar aanslepende corona-ellende. Van de meer traditionele ijspret heb ik hier de afgelopen weken al genoeg laten zien. Daarom sluit ik de winter af met een foto van het ‘Easy Rider gevoel’  van een deel van de Friese dorpsjeugd …

Weerbeeld februari 2021

Op de eerste dag van de meteorologische lente heb ik gisteren weer eens een oude gewoonte opgepakt, het schetsen van een beeld van het weer in ons tuintje in de voorbije maand. Met de ingebruikname van mijn nieuwe weerstation eind vorig jaar ben ik op zoek naar een andere manier om de weercijfers te presenteren. De grafiekjes zien er wat anders uit dan tot dusver, maar de foto’s om het geheel wat te verluchtigen zijn gebleven …

Februari begon grijs met een westelijke stroming en gematigde temperaturen. In de nacht van 6 op 7 februari begon het bij een harde oostelijke wind te sneeuwen, voor het eerst sinds 2013 kregen we in het hele land weer sneeuw van betekenis. Hier viel ca. 7 cm sneeuw, die op de weg voor problemen zorgde i.v.m. duinvorming. In de daarop volgende week was het even dik winter, zodat er vanaf donderdag op diverse plaatsen geschaatst kon worden. In ons tuintje daalde de temperatuur tot -9,8 ºC op 13 februari, maar strenge vorst zat er net niet in. In totaal heb ik deze maand 12 vorstdagen (minimumtemperatuur onder de 0,0 °C) en drie ijsdagen (maximumtemperatuur onder 0 °C) kunnen noteren. Over de periode 1971-2000 waren dat er in onze regio resp. gemiddeld 14 en 4 …

Aan alle ijs- en sneeuwpret kwam op 14 februari snel een eind. In de dagen die volgden steeg het kwik van 20 t/m 25 februari zelfs 6 dagen achtereen tot boven de 15 ºC. De hoogste temperatuur kwam uit op 17,6 ºC, en dat is toch wel heel bijzonder. Uiteindelijk is de temperatuur in onze tuin uitgekomen op een gemiddelde van 3,1 ºC. Daarmee was de gemiddelde temperatuur ongeveer gelijk aan die van het langjarig gemiddelde voor februari in de periode 1971-2000 …

Omdat het op 7 februari vrijwel de hele dag sneeuwde, is de neerslagmeting onzeker. Om bevriezing te voorkomen, heb ik de regenmeter van 7 t/m 13 februari afgesloten. Met 38 mm regen en ca. 7 cm sneeuw was de hoeveelheid neerslag in onze tuin voor hedendaagse begrippen vrij droog. Maar in de periode 1971-2000 was 45 mm ongeveer de gemiddelde hoeveelheid neerslag voor februari …

Zo af en toe zal ik vanaf nu ook een grafiekje van de luchtdruk laten zien. Dat is niet altijd even interessant, maar soms is de samenhang met de andere grafieken te mooi om er niets mee te doen. Stijgende luchtdruk wijst over het algemeen op een weersverbetering aankondigt, terwijl dalende druk vaak tot een weersverslechtering leidt. Voor de maand februari ging die vuistregel naar mijn idee heel aardig op …

Het nieuwe weerstation heeft ook een digitale zonnemeter. Over de accuratesse van die meting in minuten en Watts/m heb ik zo mijn twijfels. Als ik ze vergelijk met de data van onze zonnepanelen, dan geven ze in elk geval vergelijkbare op en neer gaande golfbeweging …

Zeg maar dag met je (ijs)handje

Ik doe het niet graag, maar er valt niet aan te ontkomen, het wordt tijd om de winter van 2021 uit te zwaaien. Het was een extreem korte winter, die goed bekeken in feite maar een week heeft geduurd. Maar hoe kort hij ook duurde, ik heb er alles uit gehaald en ik heb er veel napret aan beleefd met het foto- en videomateriaal dat die week me heeft opgeleverd …

Als ik me ertoe zou beperken om 1 of 2 foto’s per dag te publiceren, dan zou ik mijn weblog de rest van het jaar nog wel kunnen vullen met sneeuw en ijs. Dat zal ik echter maar niet doen. Om te beginnen zal het voor de meesten van jullie waarschijnlijk al snel minder interessant zijn. Maar het zou voor mezelf ook niet goed zijn. Ik ben mijn blog eind 2005 begonnen om mezelf ertoe te dwingen dagelijks een fotokuier te maken ten einde in beweging te blijven. Om daar een beetje aan te blijven voldoen, zwaai ik vandaag de winter uit, zodat ik me morgen over sneeuwklokjes en krokussen kan buigen …

Dat uitzwaaien doe ik dan maar met de ijzige hand, die de vijver enkele dagen heeft gesierd. Zodra de dooi zondag 14 februari inzette, begon hij zijn glans al te verliezen. Maandag de 15e heb ik de hem tussen 10:15 en 23:52 uur stukje bij beetje zien verdwijnen …

Dag winter van 2021 …

Deze slideshow vereist JavaScript.

Konvooi met twee ijsbrekers

Amper 24 uur nadat ik op het ijs van de Drachtstervaart had gestaan, kwam er in korte tijd een eind aan de ijspret. Oplopende temperaturen en het draaien van de wind maakten het ijs heel snel onbetrouwbaar …

Terwijl Aafje en ik tijdens een ritje door de provincie ’s middags op de koude, kale vlakte bij het Prinses Margrietkanaal een tussenstop maakten, lieten de Friese IJswegencentrales de eerste waarschuwingen voor gevaarlijk ijs uitgaan. Dat het ijs op het PM-kanaal niet betrouwbaar was, was met één oogopslag duidelijk …

De scheepvaart had echter wel te maken met een zware ijsgang op het kanaal. Toen ik de camera verder doordraaide naar de spoorbrug Grou zag ik dat we geluk hadden. Er naderde op dat moment toevallig een klein konvooi met een paar ijsbrekers …

Als eerste kwam de kleine, stoere ijsbreker ‘Ferry-Jo’ onder de brug door, al snel gevolgd door de ijsbreker ‘Waterlelie’. Daarna volgde het eerste vrachtschip in het konvooi, het containerschip ‘Dione’ …

Terwijl de ‘Dione’ passeerde heb ik even een paar videoshots gemaakt om een indruk te geven van de snelheid waarmee hij door water ploegde, en van de waterverplaatsing die daarmee gepaard gaat. Nog even afgezien van de temperatuur van het water op dat moment …, ik zou toch niet graag tegen die stroom in willen zwemmen …

Nadat de ‘Dione’ voorbij was, kwam de tanker ‘Heidi Reich’ onder de brug door …

Aafje had het allemaal niet afgewacht, terwijl ik het konvooi nog even nakeek, was zij alvast in de auto gaan zitten. De temperatuur liep dan wel op, de wind maakte het bepaald niet warmer …

Op YouTube vond ik nog een mooi dronefilmpje van dit konvooi op het Prinses Margrietkanaal:

IJs en sneeuw bij de Leijen

Voor de derde tussenstop tijdens onze winterse rondrit door de gemeente waren Jetske en ik naar de Leijen gereden. Veel schaatsers verwachtte ik daar niet te zien, maar we gingen er vooral voor het landschap naar toe …

vogelkijkhut 'de Blaustirns'

Het rietveld achter de kijkhut was al vroeg in het jaar gemaaid door de rietsnijders. In verte waren de bossen riet te zien. De paar bomen die in het rietveld staan, hadden een warm en sierlijk rietkraagje gehouden. In de nog bijna maagdelijke sneeuwlaag waren verschillende sporen te zien …

Al voordat we de hut betraden, nam ik door een kijkluik in de wand naast het vlonderpad een kijkje naar de sneeuwvlakte op het meertje …

In de richting van Oostermeer stond een koek & zopie tent op het ijs, ook waren er kleine groepjes schaatsers te zien. Twee wandelaars kwamen met iets meer tussenruimte dan de roemruchte anderhalve meter onze kant op …

Voor de hut deinden enkele volle rietpluimen zachtjes heen en weer in de wind …

Bij het verlaten van de vogelkijkhut ‘Blaustirns’ viel mijn oog nog op een winterse verrassing. Aan de achterkant van de hut hadden wind, water, sneeuw en vorst samen een soort van spiraalvormige witte ‘stalagmieten gevormd …

Terwijl ik me met het ijs bezighield, stond Jetske een paar meter verderop te genieten van de zon, die in de luwte van de wand al lekker warm aanvoelde …

– wordt vervolgd –

Klunen in de Jan Durkspolder

Vanaf de Headammen reden Jetske en ik een paar kilometers noordwaarts om te bekijken of er in de Jan Durkspolder ook iets van ijspret te zien viel. Dat viel niet tegen …

De ijsvlakte rond de grote vogelkijkhut lag er stil en verlaten bij. Normaal gesproken wordt hier door de IJsclub Lyts Begjin een baan uitgezet en worden er kluunbruggen gebouwd waar schaatsers de sloten en de weg tussen beide ijsvlakten veilig kunnen oversteken. De fundamenten van één van de kluunbruggen kun je op de meest rechtse foto hieronder zien …

Hoe ze het gedaan hebben, weet ik niet, maar nu er geen baan op de ijsvlakte was uitgezet, kwamen er schaatsers over het sneeuwijs in de sloot op de onderstaande foto deze kant op …

Daar moest bij gebrek aan tapijt op de weg op alternatieve manier gekluund worden. Terwijl Jetske en ik het groepje van beide kanten in beeld namen, zakte een schone blondine die de beschermhoezen van haar schaatsen niet bij zich had, vlak voor me door de knieën.
“Ga je me eindelijk een aanzoek doen …?” vroeg ik lachend. Dat bleek niet de bedoeling te zijn, lachend kroop ze naar de overkant van de weg, waar ze op haar vrienden wachtte …

Maar er waren meer schaatsers die van zuid naar noord wilden oversteken. De jongedame op de foto hieronder liet haar metgezellen verder schaatsen, terwijl ze zelf aanstalten maakte om over te steken …

Ze besloot eerst nog een stukje door de berm te lopen, daarna maakte ze de oversteek op een wel heel bijzondere manier. Alsof ze nooit anders had gedaan, kloste ze zo met het metaal van haar schaatsen over het ruwe asfalt.
“Wat tochtst, moarn taait it dochs …?” (“Wat dacht je, morgen dooit het toch …?”) riep ik haar na. Lachend ging ze aan de andere kant op in de drukte …

Na een laatste blik over de noordelijke ijsvlakte, stelde ik Jetske voor om nog even bij de Leijen te kijken …

– wordt vervolgd –

Sneeuw in de Ecokathedraal (4)

We beginnen het laatste deel van deze tocht door de besneeuwde Ecokathedraal van 10 februari jl. op de plek waar ik een eerdere wandeling samen met Aafje eindigde: de rustplaats achter de twee massieve torens. Hoewel ik best zin had om even te gaan zitten, was het me op die dag te wit en vooral te koud op het bankje …

Er zat niets anders op dan mijn tocht naar achteren maar gewoon voort te zetten. Misschien zou ik verderop een droog plekje kunnen vinden waar ik even zou kunnen gaan zitten. En dus ging ik tussen de twee massieve torens door om over het lange rechte pad naar achteren te lopen …

Aan de linkerkant van het pad zag ik opnieuw een sierlijk gebogen stuk sneeuw hangen, dat de strijd met de zwaartekracht aan het verliezen was …

Af en toe draai ik me even om, zodat ik de hoge, op Inca-tempels lijkende tempels van beide kanten in beeld kan nemen. Zo vaak ligt er geen fotogenieke laag sneeuw, dus dat moet weer even goed worden gedocumenteerd …

Aan het eind van het mooie rechte pad, begin ik aan de klim naar het hoogste deel van de Ecokathedraal. Verderop let ik weer even extra op mijn stappen. Een uitglijder is snel gemaakt, en ik zit hier aan de rand van de heuvel toch een paar meter boven het maaiveld …

Zo, daar zijn we dan. Hieronder bevinden we ons op het oudste en hoogste punt, helemaal achter in de Ecokathedraal. Op dit punt heb ik gebruik gemaakt van de gelegenheid om m.b.v. zon, schaduw en sneeuw even naar jullie te zwaaien. Daarna heb ik een kwartiertje lekker op het mooi schoon geblazen zitelement op de rechter foto gezeten …

En hieronder zie je het uitzicht dat ik vanaf dat punt had. Niet slecht, toch …?

Hoe lekker ik er ook zat, onverbiddelijk kwam het moment dat ik weer in de benen moest. Hoewel er zonder twijfel nog genoeg te zien was, heb ik op de weg terug maar weinig foto’s meer gemaakt. Al snel was ik eraan toe om weer even te kunnen zitten, maar dan op de zachte bekleding van mijn autostoel …

Enige tijd later was ik weer bij de ‘porta celi’, moe maar zeker voldaan. Ik ben bij dat ik de Ecokathedraal weer eens in de sneeuw heb kunnen bekijken, en het was me een genoegen om dat met jullie te delen …