De lange witte winter (12)

In de 17-delige serie “De lange witte winter” wordt m.b.v. foto- en videomateriaal een beeld geschetst van de sneeuwrijke winter van 2009-2010 in Fryslân. Ieder filmpje duurt ongeveer 10 minuten …

130203-0001x

Deel 12 van “De lange witte winter” speelt zich af in het Aekingerzand, in de volksmond beter bekend als de Kale Duinen bij Appelscha. Het Aekingerzand, dat deel uitmaakt van het Nationaal Park Drents-Friese Wold, is een van grootste zandverstuivingen in ons land. Op 12 januari 2010 ging ook dit duinlandschap schuil onder een dik pak sneeuw. Een zware, maar erg mooie foto- en videokuier leverde me die dag onvergetelijke beelden op.

Hier en daar had zich in een duinpan een dik sneeuwdek opgehoopt, op plaatsen waar de wind vrij spel had, schemerde het zand met fraaie tekeningen door het sneeuwdek heen. Voor wintersportliefhebbers vormden de Kale Duinen op dat moment een prachtig wintersportoord waar het goed langlaufen was. De heideschapen die het gebied begrazen, leek het allemaal weinig uit te maken, zij deden in hun dikke winterjassen wat ze altijd doen: hun kostje bijeen scharrelen …

Zondag 10 februari volgt deel 13: “Van wit naar grijs”, daarin zien we hoe de winter langzaam begint af te takelen …

Nieuwsgierige schapen

Nadat ik eerder op de middag bij Tijnje langs het weiland met de kwade ram was gekomen,  stond ik aan het eind van die woensdagmiddag bij De Veenhoop bij een weiland met schapen waar geen waarschuwing van kracht was.

“Hé, zie je dat … er staat een vent bij het hek …”

120919-1633x

“Zullen we eens kijken wat die van plan is …?”

120919-1634x

“Ja, kom op, we gaan d’r heen … ga jij maar voorop …”

120919-1635x

“Ho …, toch maar even afstand bewaren, je weet maar nooit wat hij gaat doen met dat zwarte kastje …”

120919-1637x

“Oh, het valt mee …, hij schiet alleen wat plaatjes met dat zwarte kastje …”

120919-1641x

“Hè toe …, maak er ook eentje van mij alleen …”

120919-1644x

“Nou, zo het is wel mooi geweest …”

120919-1645x

“Ja, laten we maar terug gaan en weer doorgaan met onze dagelijkse bezigheid …”

120919-1646x

“Gewoon lekker grazen …”

120919-1648x

Monument om wat weg te mijmeren

Zodra ik bij Zwarte Haan over de kruin van de dijk kon kijken, stond ik oog in oog met een paar schapen. Lang duurde dat niet, want al snel wendden ze hun blik weer af om door te gaan met datgene daar ze mee bezig waren: grazen …

120817-1317x

Even liet ik mijn blik in oostelijke richting over de Waddenzee en het buitendijkse land glijden. Zo ver het oog reikte stonden er her en der schapen op de dijk te grazen …

120817-1313x

In de verte stonden paarden te grazen in het buitendijkse land …

120817-1342x

Toen ik me naar het westen richtte, zag ik een stukje verderop twee objecten staan, die er twee jaar geleden nog niet stonden …

120817-1311x

Het betreft een tweedelig monument ter nagedachtenis aan de Friese PvdA-politica Anita Andriesen. Anita Andriesen was een politica naar mijn hart, zo rood als een kreeft en altijd recht door zee. Ze was gedeputeerde voor de PvdA in de provincie Fryslân en heeft veel voor de provincie betekend, maar ook zeker voor de gemeente het Bildt. Als geboren Bilkert was ze trots op haar gemeente en dit droeg ze ook uit waar het maar kon, bijvoorbeeld door in het jaar van het Bildt-500 (2005) zo veel mogelijk in het openbaar Bildts te spreken. Anita Andriesen overleed op 3 december 2008 op 51-jarige leeftijd op een steenworp afstand hier vandaan, in haar woonplaats Oudebildtzijl, aan de gevolgen van kanker …

120817-1321x

Het monument bestaat uit twee roestvrij stalen banken met een lengte van 7,5 m, die zijn ontworpen door de architect Gunnar Daan. De ene bank biedt uitzicht over het Bildtse land en de andere bank over het Wad. Op de eerste bank staan Anita’s naam en haar geboorte- en overlijdensjaar. Op de tweede bank staat de titel van het provinciale streekplan ‘Om de kwaliteit fan de romte’, dat goeddeels aan Anita’s brein was ontsproten. Het monument moet dienen als ontmoetingsplek. Vanaf de dijk bij Zwarte Haan uitkijken over de Waddenzee en het Bildt, dat deed wijlen politica Anita Andriesen graag. Een monument ter nagedachtenis aan haar stelt mensen in staat hetzelfde te doen. De locatie Zwarte Haan was daarom in overleg met de familie een logische keuze …

120817-1411x

Voor Aafje en mij had deze plek al sinds 2001 een bijzondere betekenis, omdat hier de as is uitgestrooid van een lieve vriendin, die net als Anita Andriesen op veel te jonge leeftijd aan kanker is overleden. Nu deze prachtige banken met dat heerlijk weidse uitzicht er staan, zal ik er ongetwijfeld nog wel eens vaker even wat gaan zitten mijmeren … over Anita, over Jezien, over de kwaliteit van de ruimte of de zin van het bestaan … Kortom: het is een geweldige plek om eens heerlijk wat weg te mijmeren …

120817-1357x

Weerbeeld juli 2012

Eigenlijk had ik het weeroverzicht over de maand juli laten liggen tot een regenachtige augustusdag, maar dat is inmiddels een achterhaald verhaal. In de eerste week van augustus hadden we weliswaar te maken met zes dagen met regen, maar toen ik vanaf 1 augustus begon aan een uitgebreide serie blogs over de Waddenkust in het noordoosten van de provincie Fryslân, kwam ik aan dat weeroverzicht van juli niet meer toe. Tja, en na die eerste regenachtige week liet augustus zich van zijn zomerse kant zien, en daar moest ik natuurlijk ook van profiteren …

120704-1449x

Nu we voor het eerst sinds lange tijd weer eens in een tropisch warm weekend zitten, is het ’s middags en aan het begin van de avond binnenshuis koeler dan op het terras, en dat geeft mij mooi de kans om de weercijfertjes van juli te ordenen in de nog steeds relatief koele woonkamer. Daarbij passeert in elk geval een aantal foto’s die vanwege het donkere en waterige karakter wellicht enig verkoelend effect teweeg kunnen brengen …

120703-1438x

In juli werd het wat kwakkelende begin van de zomer in juni rustig voortgezet. Na een droge en qua temperatuur aangename start werd juli toch vooral een natte maand. Gemiddeld viel er volgens het KNMI in juli over het land 111 mm neerslag. Dat is ruim boven het langjarig gemiddelde van 78 mm. Door het buiige weer waren de lokale verschillen echter zeer groot. De minste neerslag viel er op KNMI station Nieuw Beerta, 75 mm, de meeste neerslag viel in de regio Amsterdam, met lokaal ca. 200 mm …

120711-1545x

Hoewel de zwaarste buien volgens de Buienradar regelmatig vlak bij ons langs trokken, is er in ons tuintje in juli toch nog  150 mm regen gevallen, tegen normaal ca. 70 mm. Op diverse plaatsen gingen de buien gepaard met onweer, op 5 juli werden in Nederland 24.000 bliksemontladingen geregistreerd. Bij ons bleef het vrijwel steeds beperkt tot een enkele donderslag of wat gerommel in de verte …

120819-neerslag-juli

Juli kende met een maximumtemperatuur van 13,7 ºC op de eerste dag van de maand een koude start. Daarna liep de temperatuur snel op en volgden er op 4 en 5 juli twee zomerse dagen met een maximumtemperatuur boven de 25 graden. Al snel vielen de temperaturen echter weer terug en bleef het maximum dagenlang steken onder de 20 graden …

120712-1231x

In de laatste week van de maand kon ik in ons tuintje opnieuw een paar zomerse dagen noteren, daardoor werd de gemiddelde temperatuur uiteindelijk nog opgekrikt naar 16,2 ºC. Daarmee viel de gemiddelde temperatuur  in juli in ons tuintje 0,3 ºC lager uit dan het langjarig gemiddelde van 16,5 ºC over de periode 1971-2000. Daarmee mogen we helemaal niet klagen, want vorig jaar bleef de gemiddelde temperatuur in juli steken op een schamele 15,3 ºC …

120819-temp-juli

Uiteindelijk heb ik in ons tuintje 15 warme dagen (maximumtemperatuur van 20 ºC of hoger) kunnen noteren, waarvan 5 zomerse dagen (maximumtemperatuur van 25 ºC of hoger). Normaal zijn dat er respectievelijk 18 en 6. Tropische dagen hebben zich hier in het noorden in juli niet voorgedaan. Maar het was niet alleen maar treurnis, want ik heb in juli toch een paar maal wat pinken kunnen fotograferen die de koelte opzochten. Dat zullen ze nu ongetwijfeld ook doen, want het is met op dit moment 31,9 ºC op de thermometer wel erg warm …

120704-1425x

Een fotokuier op de hei

Het was vanmiddag overwegend bewolkt, maar wel droog. Omdat we dat laatste de komende dagen maar weer moeten afwachten, heb ik ondanks mijn nog steeds vermoeide benen toch maar even een ommetje gemaakt. Voor het eerst sinds lange tijd heb ik weer eens een fotokuiertje gemaakt op de heide in de noordwesthoek van het Weinterper Skar …

120717-1259x

Langs de zuidelijke rand van de heide ligt een kwetsbaar stukje blauwgrasland. Het kan niet missen: dit gebied mag net als het blauwgrasland elders in het Weinterper Skar niet worden betreden …

120717-1357x

Met een vlagerige wind werden afwisselend grijze en wollige witte wolken voortgedreven, in de verte bouwde zich een mooie cumulustoren op. Kortom: het was genieten op de hei …

120717-1312x

Daar waar het pad over een wat hogere rug in het landschap loopt, ligt het er mooi droog en zanderig bij. Verderop zou het zeker in deze natte zomer heel anders zijn, zo bleek al snel …

120717-1348x

Midden op de hei lagen drie van de heideschapen die het gebied begrazen vlak naast het paadje rustig te herkauwen. Ze keurden me nauwelijks een blik waardig …

120717-1350x

Om me ook in lang gras maar zo goed mogelijk te wapenen tegen teken, draag ik sinds kort laarzen tijdens dergelijke fotokuiertjes. Dat kwam vandaag ook om andere reden wel goed uit, want het pad was her en der knap nat …

120717-1347x

Zo nu en dan brak het zonnetje even door. Dat was ook het geval toen ik bij het Pieter Postma bankje arriveerde, dat maakte mijn verblijf bij dit welverdiende rustpunt extra aangenaam …

120717-1334x

Morgen wat heideblauwtjes die ik na de pauze voor de camera heb gehad.

Op de Zwartendijksterschans

We vervolgen de wandeling over de Zwartendijksterschans. Als we halverwege de noordelijke wal zijn, zien we een stukje verderop de tien koppen tellende onderhoudsploeg aan het werk …

111024-1520x

Hanny schreef gisteren in een reactie al, dat er meer (resten van) schansen in deze buurt liggen. De Zwartendijksterschans is echter wel de grootste, de mooiste en de meest indrukwekkende. In 1988  is de schans gerestaureerd, de brug en de gracht zijn in 2002 hersteld …

111024-1524x

Waar nu een boer op de tractor het land rondom de schans bewerkt, werd de schans in de 16e en 17e eeuw omringd door moerassen. Hoe indrukwekkend de Zwartendijksterschans ook was, de Spanjaarden konden er niet mee worden tegengehouden. In september 1593 trok de Spaanse bevelhebber Verdugo met zijn troepen langs de schans om Fryslân binnen te vallen. Toen hij uit Fryslân later terugkwam, trok hij -opnieuw met grote moeite- door het moeras langs de Zwartendijksterschans …

111024-1522x

We passeren intussen de onderhoudsploeg, die aan het schaften is …

111024-1529x

In de 18e eeuw werd de Zwartendijksterschans verbeterd. De wallen werden verzwaard, de onderwal werd in de hoofdwal opgenomen en de bastions werden van schuine flanken voorzien. De gebouwen en een waterput die onderdeel uitmaakten van de schans zijn helaas verdwenen …

111024-1545x

Ooit was er een toegangspoort, ook die bestaat niet meer, dat is nu een open doorgang bij de brug. Die brug komt weer in zicht nu we weer terug zijn aan de westkant van de schans …

111024-1550x

Tot slot nog even een kijkje op de binnenplaats. Daar staat -of liever stond- een picknicktafel bestaande uit boomstammen. Daar is op dit moment helaas weinig meer van over …

111024-1558x

Morgen nog wat plaatjes van het uitzicht vanaf de schans.

Bij de vennetjes

Met een tevreden gevoel vervolgde ik gistermiddag mijn fotokuier aan de zuidkant van het Weinterper Skar, nadat ik wat foto’s had kunnen maken van de blauwe knoop. Het volgende doel was het vennetje dat een stuk verderop glinsterend in het landschap ligt …

110815-1328x

Daar aangekomen heb ik eerst enige tijd lekker in het zonnetje op het bankje gezeten. Ik had gehoopt hier wat libellen of juffers te kunnen fotograferen, maar die lieten zich nauwelijks zien. Daarnaast was de wind spelbreker, zodat de paar foto’s die ik heb gemaakt van een vuurjuffer en een lantaarntje helaas onscherp bleken te zijn …

110815-1343x

Hopend op meer succes bij het meest zuidelijke ven ben ik nog even verder gelopen. Onderweg passeerde ik de kleine kudde schapen die het terrein hier begraast. In het bosje dat de herinrichting van het terrein heeft overleefd zochten ze de schaduw op voor hun siësta …

110815-1356x

Bij het zuidelijke ven heb ik eerst een tijdje in het lange gras op de hoge wal aan de oostelijke oever gezeten. Om teken zo weinig mogelijk kans te geven probeer ik zo weinig mogelijk ik het gras te gaan zitten, maar soms valt er niet aan te ontkomen, omdat mijn benen toch hun rust moeten hebben …

110815-1403x

Vervolgens heb ik wat rondgescharreld op ‘het strandje’. Even dacht ik een heidelibel te zien die zich te grazen had laten nemen door een kleine zonnedauw. Toen ik wat dichterbij kwam werd duidelijk dat hij niet vast zat, want hij vloog gewoon weg. Afijn, het is geen geweldige plaat geworden, maar mijn missie om een libel te fotograferen was in elk geval geslaagd …

110815-1409x

Even later lukte het me ook nog om als toegift een mannelijk platbuiklibel vast te leggen. Een macro-opname mocht ik niet van hem maken, maar na een korte achtervolging lukte het wel met behulp van de zoomfunctie …

110815-1411x

Het was weer een heerlijke kuier. En met het huidige grijze weer is het geen straf om mijn benen vandaag gedwongen rust te geven. Ik nestel me zo meteen weer lekker voor de live beelden van het Skûtsjesilen. Hopelijk gaat het daarbij wat rustiger dan gisteren, want toen vielen er bij een daverende aanvaring drie gewonden.