De laatste rietoogst

Naar mate Acnes en MS me meer hinder en pijn bezorgen, moet ik vaker afspraken, uitjes en fotogelegenheden aan me voorbij laten gaan. Zo ook eind vorige week en afgelopen weekend. Het was de bedoeling om samen met mijn fotomaatje Jetske verslag te doen van wat waarschijnlijk de laatste keer is, dat de rietsnijders die ik al een paar jaar volg actief zijn in de Prikkepolder …

In 2016 heb ik onder de titel Help, de rietsnijder verzuipt (1) al uitgebreid verslag gedaan van de door mensenhand veroorzaakte wateroverlast in het rietland van de Prikkepolder (zie bovenstaande foto). Dit jaar was de overlast opnieuw zo groot dat de mannen zich genoodzaakt zagen om een rupsmaaier te huren om het riet eraf te kunnen krijgen. Dat is overigens niet deze rupsmaaier, want die heb ik in december 2011 bij de Leijen aan het werk gezien …

Na een intussen 7 jaren durende strijd tegen de overheid, is er nog steeds geen duidelijkheid over schadevergoeding of compensatie voor de rietsnijders. Wel is intussen duidelijk dat ook dit gebied in navolging van de aangrenzende weilanden onder water gezet zal worden. Gelukkig kon Jetske er wel bij zijn toen het laatste riet hier vorige week werd geoogst. Haar uitgebreide fotoverslag kun je hier vinden: “Rupsmaaier in het rietland”.

Vlaggen als veldwachters

Er was weinig te beleven op en rond De Leijen gistermiddag. Er zaten een paar aalscholvers op een strekdammetje in de richting van het paviljoen bij Rottevalle en er vloog af en toe een meeuw langs. Meer vogels waren er niet te zien …

Mijn gedachten dwaalden terug naar de vlaggen in het rietland achter me. Waar zouden die toch voor dienen? Voor zover ik weet, zie ik die vlaggen elk jaar eigenlijk alleen hier bij Doktersheide in het riet verschijnen …

Het leek me niet erg waarschijnlijk dat ze dienen als routemarkering voor de rietsnijders, dat ze om de bomen heen moeten rijden, zal ook zonder die vlaggen duidelijk zijn …

Even om het hoekje van het prieeltje gluren … Kijk, daar kwamen de mannen net weer aan. De bak zat nog niet helemaal vol, daarom reden de rietsnijders de zon nogmaals tegemoet …

Omdat het nooit lang meer zou kunnen duren voordat de bak vol was, besloot ik alvast terug te lopen naar de weg. Voetje voor voetje schuifelde ik over het vlonderpad, dat hier en daar nog bedekt was met een verraderlijk laagje ijs …

Toen ik weer vaste, maar nog steeds glibberige grond onder mijn voeten had, maakte ik onderweg nog even een tegenlichtopname van een boom en de steeds donkerder wordende bewolking …

Even later kwam de rupsmaaier me zacht ronkend voorbij. De bak was vol, de 100 bossen riet werden -in afwachting van verder vervoer- in de achteruit naar de weg gebracht …

Bij de weg werden de losse bossen riet bijeengebonden tot een grote rol, die daarna uit de bak werd gekiept. Toen de mannen de bak hadden geleegd, knoopten we even een praatje aan …

Al snel kwam het gesprek op de film over de rietcultuur waar ik aan werk. De interesse van de beide mannen was meteen gewekt, en er ontspon zich een aardig gesprek. Na enige tijd kwamen ook de vlaggen in het rietland ter sprake …

Die vlaggen dienen -zoals Wieneke al vermoedde- als vogelverschrikkers. Om nog wat preciezer te zijn: ze worden -zoals Klaas al dacht- gebruikt om te voorkomen dat grote groepen (kolonies) spreeuwen het riet als rustplaats gebruiken. Hier en daar een vogeltje als de rietzanger of de kleine karekiet in het riet kan geen kwaad, maar als er een grote groep spreeuwen in het rietland neerstrijkt, dan knakt en breekt het riet, dat daarmee zijn waarde verliest …

Zo lang het om niet al te grote groepen spreeuwen gaat, zal er best een afschrikwekkende functie van die vlaggen uit gaan. Maar als honderdduizenden spreeuwen hun avonddans opvoeren en vervolgens een plekje voor de nacht zoeken -zoals dat in het voorjaar van 1994 het geval was bij Jubbega- dan is er geen houden aan … Dan helpen nog geen honderd vlaggen …

 

Tot slot nog even dit: het spreekt voor zich, dat Klaas als geboren rietsnijder buiten mededinging deelnam. De hoofdprijs -een gratis voettocht rond De Leijen- gaat dan ook naar Wieneke.   🙂

Vlaggen in het riet

Ook vandaag was de lucht hier een groot deel van de dag weer staalblauw. Alleen enkele vliegtuigstrepen brachten aan het begin van de middag hier en daar wat tekening aan …

Omdat ik mijn benen ook vandaag nog niet helemaal vertrouwde, besloot ik even naar De Tike te rijden. Het prieeltje dat bij Doktersheide (kaartje) met zijn voeten in het water van De leijen staat, zou net bereikbaar zijn, leek me zo …

Dat viel nog niet eens mee, want het eerste deel van het pad langs het rietland lag er knap drassig bij met glibberige sporen van rupsbanden. Zo te zien waren er rietsnijders aan het werk …

Het leek wel feest in het rietland. Waar ik ook keek, overal hingen kleurige wapperende en ritselende vlaggetjes …

Straks maar eens even aan die mannen vragen wat daar de bedoeling van is, want ik heb de laatste twee jaar al heel wat geleerd over de rietcultuur, maar hier weet ik het fijne nog niet van …

Eerst maar eens even mijn benen rust geven in het prieeltje. En natuurlijk even genieten van het uitzicht over De Leijen en van de gouden gloed die over de rietkragen werd gelegd…

Morgen meer over de vlaggen in het rietland …

Rook in ’t riet

Ik had zo’n mooi plekje aan de westkant van het rietland om het werk in ogenschouw te nemen. Met het zonnetje lekker in de rug kwam het rietland mooi uit tegen de blauwe lucht …

Toen de derde man die in het riet land aan het werk was, de laatste ruigte begon te verbranden, kreeg ik ineens een déjà-vu … Al snel was het weer alsof er een dikke mist over het land trok …

Toen ik vervolgens vanaf de noordkant nog wat foto’s maakte, zag de wereld er plotseling heel anders uit. Onder invloed van rookflarden en tegenlicht leek de strakblauwe lucht te zijn verdwenen …

De mannen in het riet maalden daar echter niet om. Zij moesten voort, want de oogst was nog niet binnen. Nadat de bak was geleegd, gingen ze op pad om een volgende strook riet te maaien …

Fries riet

Op 23 februari liet ik hier een aantal foto’s zien van het rietsnijden met snit, de ouderwetse manier waarop het riet werd vroeger gesneden. Aan het eind van die middag hebben we iets verderop in de Weerribben nog wat opnamen gemaakt van een rupsvoertuig, waarmee het riet tegenwoordig waar mogelijk wordt gemaaid …

Omdat ik me op die middag in de Weerribben weer voornamelijk bezig heb gehouden met video-opnamen, heb ik toen vrijwel geen foto’s van de rupsmaaier kunnen maken. Vorige week donderdag kreeg ik vlak bij huis de gelegenheid om dat gemis goed te maken, toen ik aan de Wolwarren ten zuidwesten van Oudega een rupsmaaier in het rietland zag rijden …

Ook in de rietcultuur schrijdt de mechanisatie nog steeds voort. Met een dergelijke rupsmaaier kan een groot stuk rietland in enkele uren door twee man worden gemaaid. Eén persoon stuurt de machine, terwijl de ander de door een transport naar boven aangevoerde bossen riet achterop het voertuig in de bak legt …

Hoewel bij deze manier van werken de meeste ruigte in de bossen riet wordt meegenomen naar het bedrijf, waar het afval er later wordt uitgekamd, blijft er altijd nog wel wat ruigte op het land achter. Dat wordt vervolgens in kleine hoopjes bijeen gebracht en verbrand …

Toen de rook mij het zicht op het rietveld en de rupsmaaier begon te benemen, ben ik nog even een stukje verderop gaan staan. Morgen volgen er nog wat foto’s vanuit een ander standpunt …