Zaaddoosjes in verval

Misschien kunt u zich de zaaddoosjes nog herinneren die ik half januari lekker in het zonnetje fotografeerde? Het leek wel voorjaar toen … wat lijkt dat alweer lang geleden. De laatste tijd heb ik meer het idee dat het herfst is …

Maar terug naar de zaaddoosjes. Die heb ik sindsdien nog een paar keer onder de loep genomen. Eerst een paar opnamen van 5 februari, toen scheen de zon nog wel eens …

Intussen hebben ze Ciara overleefd, maar ze zijn er niet mooier op geworden. De onderstaande foto’s heb ik gisteren gemaakt, nadat het urenlang had geregend …

Hoe en wat 2019 – 4

Na de nattigheid van maart barstte het voorjaar in april echt los. De eerste drie weken verliepen droog, zonnig en warm, alleen de tweede week van de maand was qua temperatuur ondermaats. De relatief hoge temperaturen maakten het voor mij weer wat meer mogelijk om er licht gekleed op uit te gaan, en daar heb ik dan ook volop geprofiteerd …

Voorjaar optima forma, met aan het begin van de maand meteen al lammetjes en de eerste grutto in de wei. In de tuin werden tussen al het frisse groen ook de eerste tekenen van verval alweer zichtbaar …

Het koudst was het op 13 april, de maximumtemperatuur lag die dag op 5,8 ºC. De nacht ervoor had het licht gevroren en er trokken die dag lokaal wat lichte sneeuwbuitjes over. De hoogste temperatuur werd op 24 april bereikt met ruim 25 graden, daarmee was het meteen de eerste zomerse dag van het jaar. De gemiddelde temperatuur lag met 11,0 ºC ruim 3 graden boven het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Met alleen in de laatste week van april regen van betekenis was het met 34 mm iets droger dan normaal.

Eind april had ik in de Surhuzumer Mieden nog een mooie primeur, daar kon ik voor het eerst kemphanen op foto vastleggen …

Waterlopen in ’t bos

Het Waterloopbos wordt doorsneden door verschillende waterlopen. Die zijn in de jaren vijftig aangelegd om vanuit het Vollenhovermeer (Google Maps) de bassins voor de schaalmodellen van het Waterloopkundig Laboratorium te kunnen vullen met water …

Omdat de bodem van het bos ca. 5 meter lager ligt dan het peil van het Vollenhovermeer kon de aanvoer van water op een eenvoudige manier met behulp van schuiven worden geregeld …

Hier en daar ligt een boom in stilte gebroken te rusten in het water. Zo lijkt de natuur hieronder weer bezit te nemen van een betonnen model dat misschien ooit de bocht van een rivier heeft voorgesteld …

De Ecokathedraal laat mooi zien hoe hoe steen en beton samen kunnen gaan met de natuur, hier in het Waterloopbos kapselt de natuur daarnaast ook oude, vaak roestige onderdelen op een mooie manier in …

 – wordt vervolgd –

Verval in het Waterloopbos

Tja, dat rare torentje van gisteren … Ik had natuurlijk kunnen weten dat dat vragen op zou roepen. En jawel, het zijn dezelfde vragen die ik ook heb. Ik heb werkelijk geen flauw idee wat het is of waar het precies voor gebruikt is. Maar dat is ook van minder belang. Laat ik eerst wat meer vertellen over het Waterloopbos (Google Maps)

Zoals bekend wordt er in ons land al eeuwenlang met en tegen het water gestreden. Met kennis en doorzettingsvermogen heeft ons land in de loop der geschiedenis zijn huidige vorm gekregen. Van terpen en drooggemalen polders tot de Afsluitdijk en de Deltawerken, altijd en overal is er die relatie met het water. Ook in de huidige tijd van zeespiegelstijging staat ons land internationaal bekend als het laboratorium van de wereld als het gaat om waterbeheersing …

Alle kennis op dit vlak is niet uit de lucht komen vallen. Daartoe werd na de Tweede Wereldoorlog het Waterloopkundig Laboratorium in de Noordoostpolder gevestigd. In het Waterloopbos werden in de loop der tijd schaalmodellen van zo’n dertig grote waterwerken uit de hele wereld gebouwd. Omdat het gebied een stuk lager ligt dan het aangrenzende IJsselmeer kon er zonder te pompen water in en uit grote schaalmodellen worden gelaten. In betonnen bassins kon er m.b.v. zogenaamde golfmachines onderzoek worden gedaan naar de effecten van golfbewegingen en waterstroming. Er werden sluizen, stuwen, havens en stukken rivier nagebouwd …

Er zijn tientallen schaalmodellen van waterwerken uit de hele wereld gebouwd. Daarmee kon kennis worden opgedaan voor de aanleg van bijvoorbeeld de Maasvlakte, de Deltawerken en de havens van Rotterdam. Maar er is ook veel onderzoek gedaan voor grote internationale projecten, zoals b.v. in Lagos, Istanbul en Bangkok …

Met de opkomst van de computer heeft het Waterloopbos in het eind van de vorige eeuw zijn oorspronkelijke functie verloren. Het Waterloopkundig Laboratorium heeft ervoor gekozen om zich volledig in Delft vestigen. Gelukkig is het bos bewaard gebleven en heeft Natuurmonumenten het in 2002 in beheer gekregen. In 2016 is het bos zelfs benoemd tot Rijksmonument, omdat het grote cultuurhistorische waarde heeft. De restanten van de waterkundige schaalmodellen zijn nog in steeds in het bos te vinden, maar de natuur heeft zijn werk gedaan. Mossen, planten en bomen overwoekeren de ooit zo waardevolle plaatsen. Omdat de foto’s van dit schaalmodel intussen bijna 9 jaar oud zijn, zal het er hier intussen ongetwijfeld ook heel anders uitzien …

– wordt vervolgd –

Kademuur in verval

Tijdens mijn eerste oktoberwandeling in de Ecokathedraal ontdekte ik weer eens iets wat ik nog niet eerder had gezien …

De Ecokathedraal wordt deels begrensd door een slootje …

Omdat het grondgebied van de Ecokathedraal hier en daar is verhoogd, heeft grondlegger van de Ecokathedraal Louis le Roy in de beginjaren eigenhandig stukken kademuur tegen de oever gestapeld …

Normaal gesproken is die kademuur vanaf het wandelpad niet te zien, omdat je er overheen kijkt. Als je goed oplette, kon je hooguit een deel van de betonblokken zien liggen. Omdat er nu behalve die betonblokken duidelijk zichtbaar een aantal flinke takken over de sloot lagen, ben ik eens beter gaan kijken …

Over één van de betonblokken ben ik even naar de overkant gegaan om daar vandaan wat foto’s te maken …

Wonderlijk dat die muur zo verzakt en verzwakt is. Waarschijnlijk is dit één van le Roy zijn eerste experimentele bouwsels geweest. Zo extreem ben ik verzakkingen elders in de Ecokathedraal nog niet tegengekomen. Al worden bij de grote bouwwerken helemaal achterin ook hier en daar wat barstjes zichtbaar …

Afijn, genoeg gedraald. Mijn fotomaatje staat nog steeds heel geduldig op de noordelijke oever van de sloot te wachten op haar zuster en mij. Tijd om ons weer bij haar aan te sluiten voor het vervolg van de tocht. We zijn er nog lang niet …

– wordt vervolgd –

Het vervallen lijkenhuisje

Met het gietijzeren hek en de smetteloos witte, rietgedekte huisjes had de entree van de Oude Stadsbegraafplaats in oktober 2008 nog altijd een zekere grandeur, maar eenmaal voorbij de poort was van die grandeur al snel weinig meer over …

081023-1350x

Het eerste wat me bij het betreden van de begraafplaats opviel, was het vervallen lijkenhuisje. Meer dan een ruïne was het in feite niet meer …

– wordt vervolgd –

Berlijn oktober 1979

Vandaag is het 25 jaar geleden dat de Berlijnse Muur viel. Half oktober was het 35 jaar geleden dat ik in het kader van een werkweek van de PA een week in Berlijn heb rondgedoold. Al met al een mooi moment om vandaag aan de hand van wat ‘archiefstukken’ even terug te blikken op dat onvergetelijk indrukwekkende bezoek aan die toen nog gedeelde stad. Ik begin met een foto van een schilderij van een van de bekendste gebouwen van Berlijn, de Brandenburger Tor, die ik indertijd heb gemaakt in “das Museum Haus am Checkpoint Charlie”, ook wel “Haus am Mauer” of “Mauermuseum” genoemd …

791012-1208x

Een week voordat wij in Berlijn waren, was in Oost-Berlijn op Unter den Linden op grootse wijze met parades en vlaggen en vaandels het 30-jarig bestaan van de DDR gevierd. Wie had toen kunnen bedenken, dat de Muur 10 jaar later zou vallen? En dat dat het begin van het einde van de Koude Oorlog was …?

Nu, 25 jaar na de val van de Muur, lijkt er wat verder naar het oosten in Oekraïne een nieuwe Muur te worden opgetrokken en lijken we opnieuw een Koude Oorlog tegemoet te gaan …

791012-1210x

Een ander iconisch Berlijns gebouw is de Gedächtniskirche, een kerk die in de Tweede Wereldoorlog door een bombardement zwaar beschadigd raakte. Eind jaren 50 waren er plannen om de restanten van de kerk helemaal af te breken, maar later werd gelukkig besloten om de ruïne zodanig te renoveren, dat er geen verder instortingsgevaar meer was. Naast de kerk werd een nieuwe, achthoekige kerkzaal gebouwd met een eveneens achthoekige klokkentoren, die tegenwoordig nog sterk contrasteert met de ruïne van de oude kerk …

791012-1204x

Ook een bezoekje aan het fameuze grenspost Checkpoint Charlie aan de Friedrichstraße mocht natuurlijk niet ontbreken. Het was er bijna angstwekkend stil toen wij er waren. Tijdens de Koude oorlog stond Checkpoint Charlie symbool voor de scheiding tussen oost en west. Checkpoint Charlie was de enige controlepost waar buitenlanders (iedereen behalve West-Berlijners, West-Duitsers en burgers van de landen van de Geallieerde Controleraad) over de weg Oost-Berlijn konden binnentreden. Met het openbaar vervoer was het nabijgelegen Bahnhof Friedrichstraße de enige mogelijkheid. Bij Checkpoint Charlie staat het “Museum Haus am Checkpoint Charlie”. In dit museum werd met woorden, beelden en voorwerpen de geschiedenis verteld over de vele vluchtpogingen van Oost naar West …

791012-1207x

Er was geen ontkomen aan die grote blinde Muur, die Berlijn in tweeën had gereten. Zag je de Muur, dan voelde je hem. Op verschillende plaatsen langs de Muur waren in West-Berlijn uitkijkplateaus opgetrokken. Zodra je je daarop liet zien, stond je meteen oog in oog met de Vopo’s (de DDR-grenswachten of Volkspolizisten) die vanuit hun wachttoren voortdurend het grensgebied met verrekijkers in de gaten hielden …

De Muur bestond overigens niet uit een enkele muur, maar uit twee muren met daar tussen een open vlakte. Wie toch van Oost naar West probeerde te vluchten moest tussen die twee muren diverse obstakels zien te omzeilen: de grenswachten in de torens, de muur van drie meter hoog, een spijkerbed, stroomdraden, waakhonden en alarmdraden die gekoppeld waren aan automatische geweren. De NOS heeft een animatie online gezet, waarop een en ander goed in beeld wordt gebracht: De Berlijnse Muur, een onneembare vesting

791012-1200x

Wat op mij de meeste indruk heeft gemaakt, was een bezoek aan de Bernauer Straße. Daar greep de nog steeds voelbare spanning je echt naar de keel. In deze straat werd de grens in 1961 door de communisten keihard door de woningen getrokken. Plotseling waren de bewoners afgesneden van buren, vrienden en familie aan de andere kant van de straat en de rest van West-Berlijn …

791012-1205x

De straat raakte bekend door de vele ontsnappingen en ontsnappingspogingen langs de vensters van woningen aan de oostkant van de straat, naar de straat die gelegen was in West-Berlijn. De straat maakte deel uit van de Franse sector van West-Berlijn en de deuren en ramen van de huizen werden nadien dichtgemetseld. De achterliggende woningen werden in 1963 afgebroken, wat restte waren de gevels met dichtgemetselde vensters …

791012-1201x

Toen ik er in 1979 was, zag je her en der nog stukjes gerafelde vitrage voor de vensters wapperen … Huiveringwekkend! Net als het kruis dat we zagen staan, en dat al in 1961 moet zijn geplaatst ter nagedachtenis aan iemand die bij een ontsnappingspoging is doodgeschoten door de Oost-Duitse grenswachten ..

791012-1202x

We mochten één middag op eigen gelegenheid op pad om Oost-Berlijn te verkennen. Het was ijzingwekkend spannend om de grens over te gaan. Op de heenreis hadden we bij de grensovergang Helmstedt tussen Oost- en West-Duitsland al kennisgemaakt met de Oost-Duitse grenspolitie. Ondanks het feit dat we vooraf door de begeleidende docenten goed waren gewaarschuwd om geen provocerende opmerkingen of gebaren te maken, was er blijkbaar toch iemand die in de ogen van de communisten net wat te ver ging. Het gevolg was, dat de bus uit de rij werd gehaald, en dat we een uurtje aan de kant werden gezet, terwijl onze paspoorten mee werden genomen naar het kantoortje. Uiteindelijk mochten we onze reis naar Berlijn voortzetten, maar we waren nu wel echt gewaarschuwd om op onze tellen te passen, want met Vopo’s viel niet te spotten …

791012-1203x

Die middag mochten we dan alleen op pad, en met een groepje studiegenoten wilde ik de kans om wat van Oost-Berlijn te zien en wat van de sfeer daar te proeven, niet laten lopen. Na zeker drie Vopo’s te zijn gepasseerd, die ieder keer op keer onze gezichten en de bijbehorende pasfoto’s in de paspoorten met elkaar vergeleek, stonden we dan midden in Oost-Berlijn. Nadat we naar de top van de duizelingwekkend hoge radiotoren aan de Alexanderplatz waren geweest, zijn we voor een paar centen met de tram naar een van de buitenwijken van Oost-Berlijn  gegaan. Man man man, wat een troosteloze grijsheid …

De paspoort- en visumcontrole was op de terugweg zo mogelijk nog spannender dan op de heenweg. Stel je voor, dat ze zouden besluiten om je daar maar even te houden … Eén van de mannen die in een ander groepje op pad was, heeft dat aan den lijve ondervonden. Omdat hij op de pasfoto in zijn paspoort nog getooid ging met een forse baard, die hij later had afgeschoren, werd hij enige tijd in een kantoortje bij de grensovergang vastgezet. Uiteindelijk kwam ieder uiteindelijk weer veilig in het hotel terug, en reken maar dat je dan blij bent dat je het bord “You are entering the American Sector” weer in de goede richting bent gepasseerd …

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

De laatste foto is op de terugweg gemaakt. Normaal gesproken ben ik niet zo’n slaper in de bus, maar na afloop van een van de meest enerverende weken in mijn leven, heb ik toen op weg naar het veilige en comfortabele Nederland heerlijk liggen slapen …

791012-1206x