Bij de Dyksputten

De volgende stop vond plaats bij één van drie zogenaamde ‘dyksputten’ (Google Maps). Aan de rand van de zeedijk liggen oude kleiputten, dyksputten genoemd in het Fries. De dyksputten zijn overblijfselen van de kleiwinning eind 18e, begin 19e eeuw. De opgegraven klei werd gebruikt voor de ophoging van de toenmalige zeedijk. De eerste dijkjes werden hier al rond 1200 na Christus aangelegd met gebruik van plaggen (daar waren ze weer!) en zeewier. In de eeuwen daarna zijn die dijkjes regelmatig doorgebroken, weer hersteld en opgehoogd. Pas vanaf ongeveer 1500 was er sprake van een echte aaneengesloten zeedijk …

Na de afgravingen eind 18e, begin 19e eeuw bleven lage, aflopende graslanden over. De putten waren eerst 5 tot 7 meter diep, intussen zijn ze zo ver dichtgeslibt dat er nog maximaal 3 meter water staat. In 1984 zijn de dyksputten overgedragen aan de provinciale natuurbeschermingsorganisatie It Fryske Gea

Rond het water ontstonden kleine strandjes. Plevieren en strandlopers maken dankbaar gebruik van deze strandjes tijdens hun speurtocht naar voedsel. Bij vloed en slecht weer zijn deze putten geschikt als veilig toevluchtsoord voor de vogels die de onstuimige Waddenzee verlaten. Ze doen dan ook dienst als hoogwatervluchtplaatsen. En die zullen ze afgelopen week weer nodig hebben gehad, denk ik. Met springtij en een harde noordwesten wind, er zal veel water op de kust gestaan hebben …

Terwijl ik het mezelf gemakkelijk had gemaakt op dit bijzondere bankje, scharrelde Jetske zoals gebruikelijk wat in de omgeving rond. Nadat ze weer was opgedoken uit de slootkant, besloten we weer een stukje verder te rijden …

We zaten nog maar net in de auto of er kwam alweer een kudde schapen in volle galop voorbij gesjokt …

Een torenvalk op de zeedijk

In een kalm tempo reden we verder langs de zeedijk. Bij het zien van een verleidelijk op een paal zittende torenvalk liet Jetske de auto rustig uitrollen tot we naast de torenvalk tot stilstand kwamen. Tegelijkertijd en had ze het raampje aan haar kant zachtjes naar beneden laten suizen, zodat ik de kans kreeg om de torenvalk netjes te fotograferen. Wonderlijk genoeg wilde de vogel daar zelf ook wel even aan meewerken …

Jetske had pech, haar camera lag onhandig ver weg achter in de auto. Een moeizame poging om het apparaat te bereiken had tot gevolg dat de vogel zich van zijn paal verhief om iets verderop in het gras neer te strijken. Ook daar bleef hij voor Jetske niet lang genoeg zitten …

Zodra de vogel was gevlogen kon Jetske haar camera pakken en op een wat handiger plekje wegleggen. De houten paal met porseleinen potjes die we vervolgens aan mijn kant van de weg aantroffen, was voor Jetske onvoldoende aanleiding om ook meteen gebruik te maken van haar nu voor het grijpen liggende camera, meen ik me te herinneren …

Jetske bij de schapen

Jetske vond het jammer dat we bij onze eerste rit langs het Wad op 22 september de schapen op de dijkweg hadden gemist. Omdat ik sinds het toertje met Aafje door dit gebied weer wist waar die schapen lopen, besloot ik dat gemis maar meteen goed te maken door Jetske er nu feilloos naar toe te gidsen …

We waren het eerste veerooster in de buurt van Roptazijl nog maar nauwelijks gepasseerd, toen de eerste kudde ons een tijdelijk halt toeriep. De auto werd in de berm gezet en Jetske begon voor het eerst die dag aan een beklimming van de zeedijk om een schaap te portretteren …

Mijn onderdanen waren die dag niet dusdanig krachtig dat ik ook meteen de dijk op klauterde. Het kon nog een lange dag worden en dat vereist soms een zorgvuldige indeling. En ook vanaf de weg viel er best het een en ander te fotograferen. Neem nu de foto hieronder, wat is een mens dan maar klein op die machtige dijk, hè …

Als ik kijkend naar de onderstaande foto’s bij de eigen auto had gestaan, dan had ik op dat moment zeker het nummer ‘Dykskiep’ van de Friese troubadour Piter Wilkens willen afspelen. Deze song over het Friese Stamboek Dijkschaap is nergens beter op zijn plaats dan hier bij die steile dijk …

U zult begrijpen dat u voorlopig nog niet van het Wad en de dijken bent verlost … en van de schapen ook niet.

Reboelje om de kwelder

Eerder dan verwacht kreeg het bezoek aan de kwelder bij Westhoek een vervolg. Er ontstond namelijk reboelje om de kwelder …

Reboelje is niet alleen een Friestalige folkrock band, die van 1987 tot 2003 nogal aan de weg timmerde, reboelje is ook het Friese woord voor oproer (opstand, revolte, verzet, commotie, onrust). Dit blogje gaat niet over een optreden van Reboelje op de kwelder, maar om de discussie die hier recentelijk op gang is gekomen over een plan van Vogelbescherming Nederland om een verkeerslicht te plaatsen op de kwelder bij Westhoek …

Een verkeerslicht daar op die kale kwelder …? Jawel, want toeval of niet, een dag na de prachtige rit die ik met Aafje naar die kwelder heb gemaakt, stond het onderstaande bericht in de Leeuwarder Courant …

Daar kwam meteen na het weekend al een reactie op van het CDA in de gemeente Waadhoeke. “Een stoplicht hoort niet thuis in de natuur,” zo luidde het verweer …

Omrop Fryslân kwam een dag later met het bericht dat in de kwelder bij Westhoek is onderzocht hoe vaak de vogels daar worden verstoord en hoe je daar, en elders, iets aan kunt doen. Vogelbescherming Nederland, Sovon Vogelonderzoek en It Fryske Gea werken hier samen om dat voor elkaar te krijgen. Daarbij is gebruik gemaakt van de nieuwste technieken, zoals wifi-tellers op twee palen langs het paadje in de kwelder. Gemakshalve verwijs ik hier verder naar het interessante artikel: Onderzoek naar ‘verstoorders’ van waddenvogels bij Westhoek. Enfin, wordt vervolgd, want ik vermoed dat deze discussie zeker tot volgend voorjaar zal duren …

Intussen had ik al een paar foto’s van de vele Wadvogels gedeeld met mijn fotomaatje. In vergelijking met mij staat Jetske al een trapje hoger in de rangorde der vogelaars, zij stelde dan ook enthousiast voor om op onze volgende gezamenlijke fotodag nog maar eens een ritje naar het Wad te maken. En zo geschiedde het, dat we vrijdag 8 oktober opnieuw samen over de Wâldwei reden, terwijl de laatste mistslierten oplosten. …

Ter hoogte van de voetgangersbrug ‘de Slachtetille’ (Google Maps) over de A31 scheen de zon al volop. Deze voetgangersbrug is de Alpe d’Huez van de Slachtemarthon, die één keer in de vier jaar gelopen wordt over de bijna 42 km lange, eeuwenoude Slachtedyk …

  • wordt vervolgd …

It paad werom

It paad werom …’ oftewel de weg terug naar huis. Vanaf enige afstand nog een laatste blik op de Waddenzee, waar ook de kluten nu steeds dichterbij leken te komen, daarna was het tijd om huiswaarts te gaan …

Toen we terugliepen naar de dijk, zagen we de schapen in een langgerekte rij op een drafje in oostelijke richting over de dijk lopen. Waarschijnlijk was de boer onderweg met een versnapering …

Vanaf de parkeerplaats reden we over het eerste deel van Oudebildtdijk – één van de langste straten van ons land, waarover later meer – via de kortste weg huiswaarts. Met eerst kilometerslang aan de linkerkant van de smalle dijkweg kleine arbeidershuisjes en rechts uitgestrekte (kale) akkers met hier en daar een grote boerderij …

Enige tijd later doken we aan de andere kant van Leeuwarden op de N355 ter hoogte van Hurdegaryp onder de spoorweg door. Langzaam maar zeker naderden we het eigen rayon weer …

Toen we een minuut of twintig later bij Drachten ook de fietsbruggen ‘de Ring’ over de A7 en ‘de Slinger’ over de Zuiderhogeweg gepasseerd waren, naderde het eind aan deze mooie, vogelrijke dag …

Een zee van vogels

Het wordt tijd om deze serie af te ronden, de beste foto’s hebben intussen wel een plekje gekregen. Wat me alleen niet lekker zat, was dat de kluten zo ver weg bleven. Voor zo ver ik me kan herinneren, heb ik maar drie keer een kluut mooi, maar kort voor de camera gehad …

En dat terwijl ze toch zo ongelooflijk mooi zijn. Ik kon het dan ook niet laten om toch nog even wat verder in te zoomen op die grote groep vogels met hun prachtige witte pak met zwarte details. Veel meer dan op de onderstaande foto’s heb ik er niet uit kunnen halen, want ver inzoomen is zonder statief wel erg lastig …

Toen de omringende vogelaars na een halfuurtje aanstalten maakten om hun posities te verlaten, besloot ik mijn spulletjes ook bij elkaar te pakken. Met mijn krukje en tas en liep ik naar Aafje, die zich een stukje naar achteren afzijdig had gehouden van het gebeuren aan de waterkant. Wel had ze enorm genoten van de sierlijke vliegbewegingen van de grote groepen vogels, vertelde ze …

Ik sluit af met een stukje video van ruim een minuut. Veel meer beelden heb ik er vooral vanwege hinderlijke windruis en het gemis van mijn statief niet van overgehouden. Maar dat is slechts een heel klein krasje op de dag. Ik had wel vogels verwacht bij Westhoek, maar niet zoveel en zo mooi …

Een solistische Wadvogel

Op het Wad dreven wat grotere vogels zoals de de bergeenden en de enorme groep kluten. Kleinere vogels als de bonte strandlopers en de een plevierensoort, kwamen vanwege het opkomende water noodgedwongen steeds dichterbij …

Met de camera zo laag mogelijk boven de grond zat ik diep voorover gebogen op mijn viskrukje, niet makkelijk, maart wel stabiel …

Na enige tijd maakte één vogel zich los van de groep. Hij liep tussen een paar plevieren door en scharrelde steeds wat verder mijn kant op. Nu ben ik er weer eens niet zeker van, maar ik vermoed dat dit een kanoet is. Dat zou wel mooi zijn, want dan kan ik weer een nieuwe soort solo aan mijn collectie toevoegen …

Morgen gaan we naar een afronding met o.a. een stukje video.