Het verhaal van de dobbepaarden

We staan tussen het Dijktempeltje op de zeedijk en de Ozingadobbe, die 500 m verderop op de kwelder ligt. Er staat een informatiepaneel naast het wandelpad dat naar de dobbe voert …

Op dit informatiepaneel wordt het verhaal vertelt van de redding van een grote groep paarden van het Noarderleech. Het buitendijkse gebied overstroomde in de nacht van 31 oktober 2006 tijdens een springvloed. Op dat moment stonden er zo’n honderdvijftig paarden bij de Ozingadobbe. Ze werden volledig ingesloten door het zeewater. Het zeewater stond ruim anderhalve meter diep om de verhoogde ringvormige aarden wal heen … …

Er werd een grote reddingsoperatie op touw gezet, waarbij zelfs het leger met 50 man sterk werd ingezet. Alle pogingen van militairen en andere hulpverleners om de paarden er vandaan te halen strandden echter. Vier jonge vrouwen uit de buurt kregen het op drie november wel voor elkaar. Het water was inmiddels al wat gezakt. De vier amazones reden op hun paarden door het water naar de dobbe toe, waarna de paarden op de dobbe in een langgerekt lint de ‘lokpaarden’ terug volgden naar de zeedijk …

Het drama speelde zich af bij de middelste van drie dobbe, die vanaf dit punt zijn te zien. In de Ozingadobbe is in 2019 naar een ontwerp van Marcel van Luit een indrukwekkend fotokunstwerk geplaatst door de mannen van Staal …

Eigenlijk zou ik behalve naar de Terp fan de Takomst ook nog eens naar het kunstwerk in de Ozingadobbe moeten. En zo blijft mijn lijstje nog steeds groeien. Vandaag vond ik het al mooi dat we hier als toegift nogmaals langs het Tempeltje van Ids kwamen …

De Seedykstertoer die hier achter de zeedijk staat (tegenwoordig het Lage Noorden) heb ik in het verleden al eens mogen beklimmen, dus die konden we die dag overslaan. Toch zou ik hem nog graag eens willen beklimmen, want je hebt er een magistraal uitzicht

De Terp fan de Takomst

Nadat ik de dag was begonnen als chauffeur van dienst, nam Jetske het stuur over vanaf de pier bij Holwerd. Daar vandaan nam ze ons mee naar de Terp fan de Takomst (de Terp van de Toekomst in goed Nederlands). Dit is een nieuw opgeworpen terp in het buitendijkse land ten noorden van de Friese plaats Blije. Via een dienstweg reden we de dijk op om aan de andere kant weer af te dalen. …

Met de Terp fan de Takomst willen de bewoners van Blije e.o. de verbinding met de Waddenzee herstellen om zo te tonen hoe ze als kustbewoners hebben geleefd met de zee. Eerst op terpen, later door dijkenbouw en landwinning. Door het verleden zijn ze nog steeds verbonden met de toekomst van het kustgebied en het Wad. De terp is dan ook niet aangelegd voor bewoning, maar als belevingsplek …

De terp is buiten het broedseizoen van dichtbij te bereiken door een onverhard pad van 1,2 kilometer vanaf de Zeedijk door de kwelders. Via een fiets- en wandelroute is de terp ook verbonden met de historische terp Hegebeintum. De opgeworpen hoogte is zo’n 80 meter breed en 5,7 meter boven NAP. De terp is te ver weg voor mij om naar toe te lopen, daarom kan ik er hier alleen een ‘platte’ weergave van tonen. Het werd trouwens al wat mooier, toen de zon weer begon te schijnen op het moment dat we even later de zeedijk weer op reden … 

De buitenkant van de terp is een cirkelvormige opgang. Vanuit een zuilenrij van houten palen hebben bezoekers uitzicht op het uitgestrekte landschap. De zuilengang wordt bekroond met twee grote houten ringen. In de ringen staan uitingen van bewoners over hun relatie met het wad. De namen van de inwoners van Blije en andere betrokkenen zijn vereeuwigd op paaltjes langs de buitenring …

De terp is opgeworpen met hergebruikt materiaal en klei uit de directe omgeving. De terp speelt een rol in het experimenteren met natuurlijke dynamiek. Doordat Rijkswaterstaat de kwelder ten noorden van de terp heeft afgegraven staat deze regelmatig onder water en vindt opslibbing en vegetatiegroei plaats. De Terp fan de Takomst is niet voor de eeuwigheid gebouwd, maar zal in de toekomst van karakter veranderen door de natuurlijke elementen …

Bron: Wikipedia – de Terp fan de Takomst

Buitendijkse fietsers bij Koehool

We vervolgden onze weg langs de zeedijk. Al snel passeerden we Koehool. Over de buurtschap en over de bunker van de Stelling Koehoal heb ik drie jaar geleden al eens geschreven. We stopten wel aan de achterkant van de bunker, maar dat was vooral, omdat we daarmee al halverwege de klim naar de zeedijk waren. We wilden hier namelijk even genieten van het uitzicht vanaf de dijk over het Wad …

Je kunt tegenwoordig van Cadzand-Bad in Zeeuws Vlaanderen tot Bad Nieuweschans in de provincie Groningen langs de kustlijn fietsen over de 617 lange LF Kustroute. In Fryslân kun je fietsend langs het buitendijkse natuurgebied Noard-Fryslân Bûtendyks. Terwijl wij stonden te genieten van het schier oneindige landschap, passeerden er net een paar vriendelijk groetende fietsers …

Morgen nog wat meer beelden van deze oneindige weidsheid van het Wad

IJsvogel met verse vis

Het heeft even geduurd, maar afgelopen week is het me uiteindelijk toch meerdere keren gelukt om een ijsvogel met een vers visje in beeld te kunnen vangen …

Maak er een mooie zondag van.

Pelgrims op de dijk

Terwijl ik mijn blik over het Wad liet glijden, waren er op de bank tegenover me een paar wandelaars komen zitten. Het duurde niet lang voordat we aan de praat raakten over de rust en de schoonheid van het Wad. Van het ene onderwerp rolden we als vanzelf in het andere …

Terwijl Jetske er ook bij kwam zitten, vertelden de wandelaars dat ze Pelgrims waren. Op een steenworp afstand van hier begint in Sint Jacobiparochie (Google Maps) het Jabikspaad oftewel het Jacobspad. Het Jabikspad sluit in Overijssel aan op de pelgrimsroute naar naar Santiago de Compostela. Aan de hand van het hoedje van de man vertelden ze enthousiast over de symboliek en de route van de tocht. Over het Jabikspad en de route naar Santiago de Compostella gaat ook een informatiepaneel aan de voet van de dijk …

Na enige tijd was het voor de wandelaars tijd om hun weg te vervolgen. Uitkijkend over het Wad en het buitendijkse land, zagen we ze in de verte verdwijnen …

Voor Jetske en mij was dat een goed moment om onze broodjes eens tevoorschijn te halen …

Morgen keren we terug naar de andere kant van de dijk.

Een schaapje op ’t droge

– Een virtuele vakantie 24 –

We hebben in Fryslân enkele bijzondere dierenrassen. Het meest bekend is waarschijnlijk het Friese paard, het meest bijzonder is zonder meer het Friese stamboek dijkschaap. Fietsend langs de dijk passeerden we nogal wat van die wonderlijke schapen. Aan het eind van dit logje kom ik hier nog op terug. Hieronder zie je er alvast eentje lekker in zon en wind op de dijk liggen.

Na een half uurtje kwamen we op het punt waar we de zee de rug toe moesten keren om onze tocht landinwaarts te vervolgen. Nog even een laatste rondblik over winderige Waddenzee …

En dan nog even een kleine ‘terzijde’ …

De Friese troubadour Pieter Wilkens heeft een ode gebracht aan het Friese dijkschaap, ‘It dykskiep’, waarvan je hieronder een live uitvoering kunt bekijken en beluisteren. Een Nederlandse vertaling van de tekst, waarin het dijkschaap nader wordt beschreven, kun je hier lezen: Vertaling ‘Dykskiep’

Eiders op een zandplaat

– Een virtuele vakantie 23 –

De volgende tussenstop tijdens onze buitendijkse fietstocht was bij een zandplaat. Aan de rand zat een grote groep vogels. Van afstand was moeilijk te zien wat het waren, maar dat werd m.b.v. de zoomlens al snel duidelijk. Het waren eiders, ook wel eidereenden genoemd. Deze eendensoort houdt van zout water. De meeste eiders die ons land bezoeken, zitten in de Waddenzee. Nederland ligt aan de zuidkant van zijn broedgebied.

Nadat ik de in de verte passerende tweemaster tot aardige bijvangst had geprofiteerd bijvangst, vervolgden we onze tocht weer. Beurtelings wierpen de vrouwen een blik over de schouder om te zien of ik het nog bij kon fietsen. Voorlopig ging dat nog steeds goed …