Fûgeltsjelân

Vandaag – en de komende dagen – neem ik jullie nog weer even mee naar die prachtige omgeving ten westen van Gorredijk waar jullie vorige week al wat foto’s van hebben kunnen zien. Toen stond het logje in het teken van mijn loopfiets en die ene grutto op zijn dampaal. Vandaag laat ik graag het landschap voor zich spreken in een tiental foto’s …

Dit voormalige boerenland is tegenwoordig in eigendom van Staatsbosbeheer. Nu er niet meer vroegtijdig wordt gemaaid, is het gebied een prachtig stuk ‘fûgeltsjelân’ (vogeltjesland) zoals we dat in Fryslân noemen. Een plasdras landschap waar de weidevogels zich prima thuis voelen …

De eerste snede

Begin mei barstte het ineens van het leven in de ons omringende weilanden. Behalve koeien en vogels verschenen er nu ook her en der tractoren in het land …

Het was mooi zomers en droog weer, en het gras stond er goed voor. Hoog tijd om de eerste snede gras eraf te halen. Eén van de buurtboeren begon daar op 5 mei mee. Voor boeren en loonbedrijven zijn dit tropendagen, die van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat in het teken staan van werkzaamheden als maaien, wiersen, hakselen en inkuilen …

Vanaf het dakterras was goed te zien hoeveel meeuwen er meteen verschijnen bij dergelijke werkzaamheden op het land. Van bovenaf is ook mooi te zien hoe kleuren, lijnen en vlakken in het landschap meteen veranderen als de boer aan het maaien is …

Dat wordt nog wat beter zichtbaar wanneer we even later een blik in de lengterichting van het maaiwerk krijgen …

En dan heb ik het over de geur nog niet eens gehad …, dat vers gemaaide gras ruikt zooo lekker …

Daarom verzuipt de rietsnijder!

Het wordt tijd om de mist, die hier de laatste dagen in figuurlijke zin is ontstaan rond het verzuipen van de rietsnijders, te laten optrekken. Om te beginnen pak ik er nog eens een foto bij uit de serie die ik op 12 februari in de mist heb gemaakt op de plaats waar in 2012 en 2013 kraanmachines en vrachtwagens ronkten …





De volgende foto’s heb ik vorige week vrijdag ongeveer op dezelfde plek gemaakt. Van het boerenland bij Wetering West is niets meer overgebleven, het gebied is veranderd in de grootste waterberging van de provincie Overijssel. Samen met het aangrenzende Wetering Oost is het één van de grootste gestuurde waterbergingsgebieden in Nederland geworden …





Er zijn waterbergingsgebieden die normaal gesproken droog staan, en die pas als waterberging worden gebruikt op het moment dat extreem veel heeft geregend. Dat is in Fryslân o.a. het geval met de retentiepolder It Eilân. Daarnaast zijn er waterbergingsgebieden waar altijd water blijft staan, en waar extra water wordt toegelaten bij extreem hoog water. In de nieuwe waterberging bij Wetering West staat altijd water, en dat water komt buiten de waterberging weer omhoog in het aangrenzende rietland…





Jetske schreef op haar weblog het volgende over de veranderingen rond Wetering: “In het voortraject rezen er vragen over wat dit plan voor gevolgen zou hebben voor de omliggende landerijen. Op een vergadering werd deze vraag gesteld door de eigenaar van een aangrenzend perceel. Het was ook meteen de laatste keer dat betrokkenen aanwezig mochten zijn. De vraag betrof de kweldruk. Kwel ontstaat door een ondergrondse waterstroom van een hoger gelegen gebied naar een lager gelegen gebied. Hoe meer doorlatend de grond is hoe meer water er doorheen stroomt. Omdat we in dit gebied te maken hebben met veengrond sijpelt het water gemakkelijk van dit watergebied naar de omliggende rietlanden van Staatsbosbeheer. In het voortraject heeft Waterschap Reest en Wieden, Staatsbosbeheer gewaarschuwd voor het ontstaan van kweldruk. “Staatsbosbeheer vond dit geen probleem”, aldus het Waterschap …”





Al met al kom ik tot de conclusies dat er bij een aantal logge overheidsinstanties achter de tekentafel weer prachtige plannen zijn bedacht, die ondanks bedenkingen en bezwaren van belanghebbenden weer ‘rücksichtslos’ zijn uitgevoerd. De boeren zullen vast goed zijn uitgekocht, maar met de rietsnijders die in de aangrenzende rietlanden hun brood moeten verdienen, is geen rekening gehouden. Het idee dat de hardwerkende rietsnijders hun zware werk in die voor de toerist zo idyllische omgeving puur uit hobby en liefhebberij doen, berust op een groot misverstand. De rietsnijders die ik ken, zijn voor 75-85% van hun inkomen afhankelijk van de rietteelt …





De logjes van de afgelopen dagen hebben duidelijk gemaakt, dat donkere wolken zich beginnen samen te pakken boven de rietsnijders. Er zullen waarschijnlijk nog heel wat vergaderingen en mogelijk zelfs juridische procedures nodig zijn om het tij te keren. Terwijl het toch niet zo moeilijk is, lijkt me …

Over het algemeen ben ik geen tegenstander van maatregelen om extra water te kunnen bergen, en ik sta ook niet bekend als een tegenstander van natuurontwikkelingsprojecten. Integendeel! Maar wanneer je als gevolg van dergelijke projecten mensen het brood uit de mond dreigt te stoten, dan tref je daar een nette regeling mee. Of je kiest ervoor om in dit geval de waterberging zo in te richten, dat je hem alleen hoeft te gebruiken op het moment dat het echt nodig, zodat de rietsnijder op een normale manier zijn werk kan blijven doen. Hoe dan ook, ploeterend als op de foto’s in mijn voorgaande logjes en als op de onderstaande foto’s, die ik voor de gelegenheid even van Jetske heb geleend (dank daarvoor!), kan de rietsnijder zijn werk niet blijven doen. Op dit moment heeft het er helaas alle schijn van dat men de kleine man hier laat verzuipen …




Waarom verzuipt de rietsnijder?



Intussen kom ik al bijna 10 jaar met een zekere regelmaat samen met mijn fotomaatje Jetske in het rietland van haar zwager. De eerste jaren grensden die rietvelden aan een grote oppervlakte boerenland. U kent dat wel: weilanden en akkers, die hier en daar worden doorsneden door sloten en boomsingels. Daar kwam enkele jaren geleden drastisch verandering in …









In 2012 en 2013 was het boerenland aan de Wetering West in opdracht van de gemeente Steenwijkerland, de provincie Overijssel, waterschap Reest & Wieden en Staatsbosbeheer het domein van een enorm leger aan graafmachines, bulldozers en vrachtwagens. Het boerenland werd wat je noemt ‘even grondig op de schop genomen’. In de onderstaande diashow uit maart 2013, is op de achtergrond in de verte het geboomte te zien is, dat de grens met het rietland markeert …




Deze slideshow heeft JavaScript nodig.






Morgen een paar actuele foto’s van het gebied, waarop het resultaat van al dit werk te zien is. Dan zal tevens duidelijk worden waarom de rietsnijder dreigt te verzuipen.