Mijn weerbeeld van 2021

Het heeft wat langer geduurd dan gehoopt, maar nu het laatste ijs uit de vijver ook op mijn weblog is verdwenen en ik voorlopig door mijn winterfoto’s heen ben, is het dan toch echt tijd om een beeld van het weer in en rond onze tuin in 2021 te schetsen.

Hoewel Nieuwjaarsdag hier zonnig verliep, was het in de rest van de maand vooral grijs, nat en te zacht. Alleen halverwege de maand was het even wat kouder en viel er wat sneeuw. We moesten echter tot de tweede week van februari wachten, voordat het echt koud werd. Een week lang was het even echt winter met sneeuw en matige tot strenge vorst. In ons tuintje ben ik niet verder gekomen dan -8,9°C, maar het was op diverse plaatsen genoeg voor veel sneeuw- en schaatspret …

Na die ene week in februari was het ook meteen klaar met de winter. Met ca. 255 mm neerslag en een gemiddelde temperatuur van 3,7°C kunnen we stellen dat het een natte en zachte winter was, die vast niet in het collectief geheugen zal blijven hangen.

Dat geldt trouwens ook voor de maand maart, want dat was met uitzondering van enkele dagen ook een kleurloze en saaie maand. Alleen op de laatste twee dagen van maart werd het warmer dan 20°C. Daarna was de warmte ook meteen weer voorbij. De hoogste temperatuur die ik hier in april op de thermometer zag verschijnen was 19°C. De hagelstenen waaiden ons tot half april om de oren …

Mei was voor het gevoel met 11,2°C niet alleen een frisse, maar vooral ook een erg natte maand. Met 116 mm regen viel er in onze tuin meer dan tweemaal zoveel regen als normaal. En om het meteen maar duidelijk te stellen: ook juni, juli, augustus en oktober verliepen veel natter dan normaal. Tegelijkertijd was het in die maanden wel steeds warmer dan normaal (‘normaal’ gaat bij mij over de periode 1971-2000)

Aan de temperaturen lag het de afgelopen zomer niet zo zeer in onze contreien. De gemiddelde temperatuur kwam over de zomermaanden uit op 17,9°C tegen normaal ca. 15,8°C over de periode 1971-2000. Voorwaar niet slecht! Door het uitblijven van hoog zomerse en tropische temperaturen heb ik het persoonlijk als een prima zomer ervaren. Alleen met 316 mm regen over die periode, tegen normaal ca. 198 mm, was er weinig reden tot uitbundig zomervertier …

September was met slechts 37 mm voor de verandering een aangenaam droge maand, maar dat werd in oktober onmiddellijk weer afgestraft met 116 mm regen tegen normaal ca. 74 mm. De herfstmaanden verliepen in lijn met het grootste deel van het jaar zacht, pas op 22 november kon ik de eerste lichte nachtvorst noteren …

Ook december verliep hoofdzakelijk grijs en was met 4,3°C weer een zachte maand. Maar met een gemiddelde temperatuur van -3,3°C hadden we hier wel de koudste kerstdagen in 25 jaar. Van een witte kerst kwam het niet, maar een zonnige kerst is ook wat waard …

Uiteindelijk is de gemiddelde temperatuur in ons tuintje uitgekomen op 10,5°C tegen normaal ca. 9,1°C over de periode 1971-2000. Er viel 959 mm neerslag tegen normaal ca. 770 mm over de periode 1971-2000. En zo zien de temperatuur- en neerslagcijfers sinds 2003 er ongeveer uit …

Tot slot nog wat cijfertjes. De hoogste temperatuur werd met 31,7°C bereikt op 17 juni. De laagste temperatuur van het jaar was -8,9°C op 13 februari. De natste dag was 25 juli met 64 mm …

Een kleumende reiger

Vijftien dagen nadat ik ben begonnen aan het verslag van mijn ritje door de berijpte Friese weilanden, kom ik tot een afronding ervan. Na de zwanen bij Tijnje zag ik onderweg naar huis bij Nij Beets nog een kleumende blauwe reiger in de berijpte berm zitten …

Blijkbaar had hij geen zin om energie te verspillen, want hij liet me rustig dichterbij komen, zodat ik hem mooi door het geopende zijraampje kon portretteren ..

25 jaar zonder Tocht

Vandaag is het op de kop af 25 jaar geleden dat de 15e en voorlopig laatste Elfstedentocht werd gereden. Nadat Aafje en ik ’s ochtends de wedstrijd van start tot finish voor de tv gevolgd, zijn we in de auto gestapt om ergens langs de route wat sfeer op te snuiven. Bij Birdaard vonden we een mooi parkeerplekje vlak langs de route …

De Elfstedenbrug aan de Canterlandseweg

Daar vandaan hebben we een wandeling gemaakt over de Dokkumer Ee naar wat op die dag het centrum van de wereld was: het bruggetje van Bartlehiem. Behalve dat er een uitstekende sfeer hing langs de route, herinner ik me vooral goed hoe koud het daar op de kale vlakte in de snijdende wind was. De gevoelstemperatuur lag rond de -20 graden als ik het me goed herinner. Vooral op de terugweg naar Birdaard was het met een gure oostenwind tegen gruwelijk koud. Maar het was enig rillen zeker waard om erbij te zijn, want die dag pakken ze ons niet meer af …

Of en wanneer we weer zo’n dag krijgen, is maar zeer de vraag. In de jaren die volgden hebben we nog wel een paar koude winters meegemaakt, maar tot een Elfstedentocht is het helaas niet meer gekomen. Misschien blijft het fenomeen Elfstedentocht wel voorgoed voorbehouden aan de 20e eeuw. Alle 15 tochten zijn tenslotte in die eeuw gereden. En ook de meest actuele klimaatstreepjescode van het KNMI geeft geen aanleiding tot optimisme …

Misschien is de Elfstedentocht vanaf nu alleen nog maar weggelegd voor de mannen van staal bij Earnewâld die de elementen gedurende het hele jaar trotseren …

Hoe dan ook, schaatsliefhebbers en romantici kunnen vandaag via een stream op NOS.nl om 05.10 uur inschakelen om het hele spektakel van start tot finish nog eens te beleven. De eerste twee uur worden vanaf dat tijdstip ook in zijn geheel uitgezonden op televisie via NPO1. Daarna is er op elk uur een Elfstedenjournaal te zien. Ik sluit af met de prachtige finishboog op de Bonke bij Leeuwarden, die pas in november 2019 is onthuld. Wat zou het mooi zijn als die binnenkort nog eens echt als finish kan dienen …

Alle zwanen verzamelen!

Toen ik na het maken van de laatste rijpmacro’s weer overeind was gekrabbeld, was het tijd om langzamerhand huiswaarts te keren. Ik besloot binnendoor via Tijnje en Nij Beets terug te rijden …

Ter hoogte van het stroompje It Mûdjip zag ik vanaf de Riperwâlden een paar zwanen in een berijpt weiland rondscharrelen. In eerste instantie zag ik alleen een volwassen zwaan en een wat jonger exemplaar zitten. Op de eerste foto is een stuk verderop nog een tweede witte stip te zien …

Ik had de auto nog maar net stil gezet, of het hele spul kwam in beweging. Vanuit de verte kwamen over It Mûdjip twee zwanen aangevlogen en ook de beide zwanen die het dichtst bij me in het weiland zaten, maakten een korte vlucht. Op de foto hier rechtsonder is nog net te zien dat er ijslandingen gemaakt moesten worden …

Die kunst leken ze prima te beheersen, want ze kwamen allemaal veilig aan de rand van het open water terecht …

Eén van de knobbelzwanen ging niet te water, hij leek het ijsoppervlak eens even goed te bekijken. Of zou hij even onderzoeken wie de vogelpoep daar op het ijs heeft gedumpt …

Het werd blijkbaar goed bevonden, want hij ging nog even mooi zitten voor de laatste foto …

2021 in 50 foto’s

Een terugblik op 2021 met 50 van de ca. 2.750 foto’s die ik hier in 368 logjes heb gepubliceerd …


Hekken, palen en een sloot

Wie hier al wat langer meeleest, weet dat ik houd van ons nog altijd mooie Friese platteland. Maar er zijn van die dagen dat het allemaal nog net wat mooier oogt dan normaal …

Als ‘kind van de winter’ ben ik vooral op dagen als vorige week woensdag niet binnen te houden. Zoals het witte rijplaagje het reliëf op de kuilbult accentueerde, zo deed het dat ook in het toch zo vlakke Friese landschap …

En dan zo’n sloot, die als een schitterende scheiding tussen de landerijen loopt. In de verte houden een groep eenden en wat ganzen een wak open. Je weet tenslotte maar nooit hoe lang de kou aanhoudt …

En dan gaat de rit weer verder door weilanden met zacht bollende ruggen tussen de greppels. Een lange rij kale bomen loopt in de verte parallel met een weg …

Hieronder staan die bomen nog net wat duidelijk afgetekend tegen de pasteltinten in de lucht. Met een paar palen en een drinkbak voor het vee sluit ik dit logje af …

Ganzen in berijpte weilanden

In een paar van de berijpte weilanden aan de zuidkant van de Bûtendiken zaten nogal wat ganzen …

Er was een tijd dat ganzen in onze contreien echte wintergasten waren. Tegenwoordig worden sommige landerijen bijna het hele jaar rond bevolkt door ganzen. Vermoedelijk hebben de gras-veredelaars hun producten gewoon veel te lekker gemaakt …

Je hebt hier eigenlijk gedurende het hele jaar genoeg kansen om ganzen te fotograferen. Maar om zo’n groep ganzen – zo te zien waren dit voornamelijk brandganzen en kolganzen – weer eens in een berijpt weiland te kunnen kieken is tegenwoordig wel een momentje …