Over de zomer van 2021

Dat het weer in ons land vrijwel altijd en overal onderwerp van gesprek is, staat al jarenlang vast. Gemopper over het weer hoort daar ook altijd bij, maar er is maar zelden zo vaak en zo veel geklaagd en gemopperd over het weer als in de zomer van 2021, geloof ik. Maar als je het in wat breder perspectief plaatst, dan was die zomer van 2021 zo slecht nog niet …

Laten we eerst eens kijken naar de gemiddelde temperatuur in de drie zomermaanden. In ieder van die maanden lag de gemiddelde temperatuur nog altijd een stuk hoger dan in de periode 1971-2000, want die periode is nog altijd mijn referentiepunt. De gemiddelde zomertemperatuur kwam in ons tuintje uit op 18,0ºC tegen 15,8ºC in de periode 1971-2000. Bij het KNMI in De Bilt kwam de gemiddelde temperatuur uit op 17,7ºC tegen 16,6ºC in 1971-2000. Zie ook de grafiek linksonder …

Gemopper over de temperatuur vind ik dan ook overdreven. Als het om de hoeveelheid neerslag gehad, is het een heel ander verhaal. De beelden van de watersnood in Zuid-Limburg en delen van o.a. België en Duitsland staan velen nog wel bij, denk ik. Hier bij ons was het in alle drie de zomermaanden te nat, de grafiek rechtsboven spreekt boekdelen. Uiteindelijk was er aan het eind van de zomer 347 mm water door de regenmeter gelopen, bijna het dubbele van de gemiddelde hoeveelheid van 200 mm in de periode 1971-2000. Het KNMI in De Bilt noteerde 244 tegen normaal ca. 200 mm. Maar ach, die regen heeft vanuit fotografisch oogpunt ook weer zijn voordelen …

Ook als ik de temperaturen van deze zomer vergelijk met die van mijn metingen in de tuin sinds 2003, doet 2021 het nog niet zo slecht. Sinds 2003 heb ik hier maar vijf zomers gehad, die warmer waren dan de 18,0ºC van de zomer van 2021. Ook in De Bilt was het slechts vijf keer warmer. Bij ons verliepen welgeteld 13 zomers met een lagere gemiddelde temperatuur, in De Bilt was dat 10 keer het geval. Zie verder de grafiek linksonder …

Dat de zomer nat was, wordt ook over deze periode bevestigd. Alleen in de zomers van 2004 en 2013 viel er meer regen in onze tuin, zoals te zien is in de grafiek rechtsboven. Dus, was de zomer nat? Ja, de zomer was behoorlijk nat. Was dat erg? Voor mij niet echt, maar vooral voor de kampeerders onder ons was het wat dat betreft een slechte zomer. Voor de gemiddelde tuin en voor de natuur was het een top-zomer met niet teveel felle zon en eindelijk een fijne aanvulling van het neerslagtekort van de afgelopen jaren …

Tot slot kijken we nog even naar het verloop van de maximumtemperaturen in de zomer van 2021. Ik heb 58 warme dagen geteld (=20 graden of warmer), in de periode 1971-2000 waren dat er gemiddeld ca. 49. Verder heb ik 11 zomerse dagen kunnen noteren (=25 graden of hoger), tegen normaal 15. Tot slot telde de afgelopen zomer slechts 1 tropische dag (=30 graden of hoger) tegen normaal over de periode 1971-2000 ca. 3. De gemiddelde maximum temperatuur is uitgekomen op 21,4ºC. In De Bilt waren er deze zomer 70 warme dagen, 17 zomerse dagen en 1 tropische dag. Normaal zijn dat er resp. 64, 22 en 5 …

In het grafiekje rechtsboven is de verdeling van de neerslag in ons tuintje over de afgelopen zomer te zien. De wolkbreuken van 5 juni en 25 juli zijn met resp. 54 en 64 mm beeldbepalend. Dergelijke stortbuien hebben we liever niet te vaak, want de waterafvoer kan dat allemaal niet snel genoeg verwerken. En dat geeft nogal wat stank en viezigheid …

Tot zover mijn persoonlijke overzicht van de zomer van 2021. Door het uitblijven van hittegolven of anderszins langdurige warme perioden vond ik het een prima zomer. En daar wil ik dan ook maar mee afsluiten. De zomer is intussen na een warme week met echt zomerse temperaturen, die ik hier in juli en augustus niet op de thermometer heb gezien, tamelijk geruisloos overgegaan in de herfst …

Weerbeeld 2018: warm en droog

Om maar meteen met de deur in huis te vallen: 2018 was het vijfde bijzonder warme jaar op rij. In onze tuin ben ik uitgekomen op een gemiddelde temperatuur van 11,2 °C, dat is ruim twee graden boven het langjarig gemiddelde van 9,1 °C in de periode 1971-2000. Met uitzondering van februari, maart en november waren alle maanden minstens een graad warmer dan normaal …

Kouder dan normaal was het alleen in februari en maart. In de laatste dagen van februari en de eerste dagen van maart kwamen we plotseling even echt in de greep van Koning Winter. Op 28 februari maakte ik met Jetske en rit door het noordoosten van Fryslân. Dik ingepakt stonden we op de pier van Holwerd naar het drijfijs op het Wad te kijken. Op de terugweg hebben we een tussenstop gemaakt bij de Ryptsjerksterpolder om nog even wat schaatsers te fotograferen bij de Ypey-molen. Meer details over de winter van 2017-2018 in onze regio kun je in dit logje vinden: ‘De late winter van 2018‘ …

Vanaf april was het gedaan met de kou in 2018. De eerste grafiek in dit logje laat duidelijk zien dat alle maanden vanaf dat moment duidelijk een stuk warmer verliepen dan normaal. Voor mij had het allemaal wel een tikje minder gemogen, want MS en warmte zijn bepaald geen vrienden. Maar goed, daarin was ik niet de enige. Ook voor Oskar was het met zijn dikke haardos vaak veel te warm. Maar dat was nog slechts klein leed. Het was zo warm en droog dat de koeien na verloop van tijd (overdag) verplicht op stal moesten, omdat het gras wekenlang niet groeide. Veehouders en akkerbouwers werden geconfronteerd met beregeningsverboden. Voor de toeristische sector en voor LF-2018 was het een fantastisch jaar …

2018 was niet alleen warm, het was dus ook uitzonderlijk droog. In vijf maanden regende het meer dan normaal, gedurende de rest van het jaar was het veel te droog. Normaal valt er in onze regio jaarlijks ca. 770 mm neerslag, in 2018 viel er echter niet meer dan 560 mm. Meer details over de zomer van 2018 kun je vinden in het logje ‘De zomerse weercijfers van 2018’

December was weliswaar nat en 2019 is niet uitzonderlijk droog uit de startblokken gekomen, maar voordat het in 2018 opgelopen neerslagtekort is weggewerkt, zal het wekenlang achtereen moeten regenen. Omdat buienluchten in fotografisch opzicht interessanter zijn dan strakblauwe luchten, heb ik nog even wat wolkenfoto’s uit mijn archief van 2018 opgediept. Ik heb er echt om moeten zoeken dit jaar …

IJsdagen, vorstdagen, warme, zomerse en tropische dagen, we hebben ze allemaal gehad in 2018. De koude dagen zijn snel opgeteld, want dat waren er aanzienlijk minder dan normaal. Het aantal warme, zomerse en tropische dagen was in 2018 ruim verdubbeld ten opzichte van de periode 1971-2000 …

Volgens het KNMI was 2018 met een gemiddelde temperatuur van 11,3 °C na 2014 (11,7 °C) landelijk het warmste jaar ooit gemeten. In ons tuintje werd 2018 met een gemiddelde temperatuur van 11,2 °C het warmste jaar, want de gemiddelde temperatuur lag een tiende graad hoger dan in 2014 …

Wil je meer weten over het weer elders in ons land, dan kan kun je daarvoor terecht in het jaarovericht van het KNMI: ‘Jaar 2018 – Extreem warm, extreem zonnig en zeer droog‘. Zonder de pretentie te hebben 100% correct te zijn (mijn weesretation is tenslotte niet geijkt) sluit dit ik overzicht af met één van mijn favoriete weerfoto’s van 2018, één van de vele lichte sneeuwbuien die op 27 februari over het noorden van Fryslân en het Wad trokken …

Weerbeeld oktober 2018

Oktober was al de zevende maand op rij die een stuk zachter was dan normaal. In ons tuintje kwam de gemiddelde temperatuur uit op 12,4 ºC tegen een langjarig gemiddelde van ca. 9,9 ºC over de periode 1971-2000. Vooral de tweede decade van oktober was het erg warm voor de tijd van het jaar. De hoogste temperatuur kwam uit op een zomerse 25,5 ºC op 13 oktober …

In totaal heb ik in oktober 10 warme dagen (maximumtemperatuur 20,0 °C of hoger) en 1 zomerse dag (maximumtemperatuur 25,0 °C of hoger) kunnen noteren. Normaal kent oktober twee warme dagen, zomerse dagen zijn in oktober zeldzaam. De laatste dagen van oktober verliepen een stuk kouder dan we gewend waren. Op 28 oktober kwam het in een groot deel van het noorden en oosten van ons land tot de eerste nachtvorst. Ons tuintje is tot nu toe vorstvrij gebleven, verder dan 1,1 °C is het kwik er nog niet gezakt …

Het mooie weer verlokte een groep kieviten op 12 oktober tot een potje pootjebaden tussen de eenden in de Jan Durkspolder. Dat zijn zo te zien overigens geen gewone eenden, het lijken me eerder smienten …

Geheel in lijn met de meeste voorgaande maanden, was het ook in oktober weer te droog. In ons tuintje is in oktober maar 28 mm regen gevallen, tegen ca. 74 mm gemiddelde over de periode 1971-2000 …

Dat droge weer kwam de boeren in dit geval wel goed uit, denk ik. Akkerbouwers konden met hun zware machines het land op om te oogsten wat er te oogsten viel. De meeste veehouders hebben in oktober nog een keer een snee gras van het land kunnen halen, waarmee ze de eerder vanwege droogte gemiste grasoogst enigszins hebben kunnen compenseren …

Weerbeeld september 2018

Met een gemiddelde temperatuur van 15,9 °C tegen een langjarig gemiddelde van ca.13,7 °C was ook september in ons tuintje weer een warme maand. Omdat het zeker in het begin van de maand flink zonnig was, lukte het me zowaar om begin september in de tuin om een koolwitje te fotograferen. Eén van de weinige dit jaar …

De onderstaande grafiek laat mooi zien hoe de temperaturen op en neer gingen in september. Toch heb ik 13 warme dagen en 1 zomerse dag kunnen noteren, in de periode 1971-2000 waren dat er resp. 7 en 1. Het meest opvallend is dat het KNMI in De Bilt uitgekomen is op een gemiddelde temperatuur van 14,9 ºC. Dat is weliswaar warmer dan normaal, maar dat de gemiddelde temperatuur in De Bilt een graad lager ligt dan bij ons, dat komt niet zoveel voor. Kijkend naar de dagcijfers, denk ik dat dit verschil vooral is terug te voeren op de lagere minimumtemperaturen in De Bilt e.o. in de laatste week …

Na al die dagen met strakblauw luchten ben ik blij dat september een mooie afwisseling van zon en wolken bracht. En dat is zeker voor landschapsfoto’s, zoals op de onderstaande foto van de Jan Durkspolder, weer een groot pluspunt …

September was in onze regio de zoveelste droge maand dit jaar. In ons tuintje kreeg de regenmeter 36 mm regen te verwerken, tegen gemiddeld ongeveer 77 mm over de periode 1971-2000. In De Bilt viel 42 mm regen en het landelijk gemiddelde kwam uit op 58 mm. Het neerslagtekort is dus ook nu nog lang niet weggewerkt …

Ik sluit af met een mooie donkere wolkenpartij met daaronder een prachtige schittering op het wateroppervlak aan de zuidkant van de Jan Durkspolder …

De zomerse weercijfers van 2018

Nu september ten einde loopt is het tijd om nog eens terug te kijken op de lange, warme zomer van 2018 …

Alle drie de zomermaanden verliepen aanzienlijk warmer dan normaal. In juli was de gemiddelde temperatuur zelfs ruim 4 graden hoger dan normaal in de periode 1971-2000. Uiteindelijk kwam de gemiddelde temperatuur in ons tuintje deze zomer uit op 18,8 ºC, 3 graden hoger dan normaal in de periode 1971-2000.

Bij het KNMI in De Bilt kwam de gemiddelde temperatuur deze zomer uit op 18,9 ºC tegen normaal 15,8 ºC. Daarmee was het de warmste zomer sinds minimaal 1706 …

Landelijk was er sprake van twee hittegolven. We spreken van een hittegolf wanneer er in De Bilt minimaal 5 zomerse dagen (maximumtemperatuur 25,0 °C of hoger) achtereen zijn, waarvan er minimaal drie tropische dagen (maximumtemperatuur 30,0 °C of hoger) zijn. De eerste landelijke hittegolf duurde van 15 t/m 27 juli, de tweede duurde van 29 juli t/m 7 augustus. In het zuiden en zuidoosten eindigde op 8 of 9 augustus een hittegolf die op 12 juli was begonnen, de langste regionale hittegolf ooit.

In ons tuintje heb ik volgens de bovenstaande definitie één hittegolf kunnen vastleggen: van 23 juli t/m 7 augustus. Omdat de buitenmodule van mijn weerstation zo ongeveer op het koudste plekje in de tuin staat, kom ik met een beetje rekkelijkheid net zo makkelijk tot een hittegolf van 15 juli t/m 9 augustus, zoals in het onderstaande grafiekje te zien is.

In totaal heb ik deze zomer 72 warme dagen (maximumtemperatuur 20,0 °C of hoger), 30 zomerse en 8 tropische dagen gemeten, tegen respectievelijk 49, 15 en 4 normaal. De warmste dag was 27 juli met een maximumtemperatuur van 35,4 °C. De minimumtemperatuur kwam die dag niet lager dan 21,9 °C, zodat we een ongekend hoge gemiddelde temperatuur van 28,7 °C hadden …

Behalve warm was het ook erg droog deze zomer. Normaal valt er in onze regio zo’n 200 mm regen in de zomermaanden. Dit jaar bleef de regenval beperkt tot 113 mm. Omdat ook het voorjaar al tamelijk droog was verlopen, liep het landelijk gemiddeld neerslagtekort begin augustus op tot meer dan 300 mm …

Aan de langdurige droogte kwam in ons tuintje op 9 augustus een eind. Op die dag viel er ruim 33 mm. Uiteindelijk kwam de hoeveelheid neerslag in augustus iets boven het langjarig gemiddelde uit. Omdat het ook in september weer aan de droge kant is gebleven, is het neerslagtekort nog lang niet weggewerkt. Maar het gras is al lang weer groen en groeit weer volop, dat dus wel …

Tot slot wil ik deze zomerse cijfers nog even in een ruimer perspectief plaatsen. Met een gemiddelde temperatuur van 18,8 °C was het met stip de warmste zomer die ik sinds 2003 in ons tuintje heb gemeten. Over de periode 2003-2018 komt de gemiddelde zomertemperatuur in ons tuintje uit op 16,8 °C, een graad hoger dan het langjarig gemiddelde van 15,8 °C over de periode 1971-2000 …

Het was zoals gezegd een droge zomer, maar het was niet de droogste zomer ooit gemeten. Die twijfelachtige eer is volgens het KNMI nog steeds weggelegd voor 1976. In mijn meetreeks was overigens ook 2003 droger dan 2018, zowel landelijk als in ons tuintje …

Meer gegevens omtrent het weer in de zomer van 2018 kun je vinden in dit artikel van het KNMI: 2018, de warmste zomer in minimaal 3 eeuwen

Weer en warmte in 2017

Gisteren heb ik hier de blik gericht op de neerslag in 2017, vandaag kijken we naar het temperatuurverloop. Wat in de onderstaande grafiek meteen opvalt, is dat de gemiddelde temperatuur alle maanden aanzienlijk hoger is uitgevallen dan het langjarig gemiddelde over de periode 1971-2000. Alle maanden …? Nee, alleen januari bleef als wintermaand nog dapper weerstand bieden …

Landelijk kwam de gemiddelde temperatuur in januari 2017 uit op 1,6ºC, maar in ons tuintje bleef het kwik steken op 1,1ºC. Het was de koudste januarimaand sinds 2010. Op 7 januari zorgde langdurige ijzel voor grootschalige gladheid. In de tweede helft van de maand ging het landschap schuil onder een dikke laag ruige rijp. Schaatsers tussen de berijpte rietkragen leverden prachtig plaatjes op …

170118-0959x

Na enkele dagen was het alweer gedaan met het winterweer. In ons tuintje ben ik uiteindelijk niet verder gekomen dan 6 ijsdagen (max. temp. lager dan 0,0 °C), normaal zijn dat er gemiddeld 11. In totaal heb ik 40 vorstdagen (min. temp. lager dan 0,0 °C) kunnen noteren, tegen normaal ca. 63 …

180105-ijsdagen2017

In de rest van het jaar bleven de temperaturen ruim boven de gemiddelde waarden (zie ook de eerste grafiek). Vooral mei, juni en oktober verliepen erg warm. De hogere gemiddelde temperaturen kwamen naar mijn idee voor een belangrijk deel tot stand door hogere minimumtemperaturen. Wat verder opvalt, is dat 2017 vooral een groter aantal warme dagen kende (max. temp. 20,0 °C of hoger), terwijl in onze omgeving het aantal zomerse en tropische dagen (gelukkig) juist wat lager lag. Stranddagen met een temperatuur rond de 23 graden bevielen me begin juni uitstekend op Terschelling …

170601-1402x

Uiteindelijk is de gemiddelde temperatuur in ons tuintje in 2017 uitgekomen op 10,7°C tegen een langjarig gemiddelde van 9,1 °C over de periode 1971-2000. Het KNMI in De Bilt kwam uit op 10,9 °C, tegen normaal ca.9,8 °C. Ja … het begint toch echt knap warm te worden langzamerhand …

180105-jaartemp2003-2017

Henk Jonkvorst vroeg donderdag: “Het schijnt ook een bovengemiddeld zonnig jaar te zijn geweest, maar ik weet eigenlijk niet of een weerstation ook zon-uren bijhoudt.”
Het gemiddelde weerstation meet geen zonneschijnduur, daarvoor is een pyranometer nodig, en die heb ik niet. Voor informatie daarover ben ik aangewezen op het KNMI, en dat weet te melden dat 2017 met landelijk gemiddeld 1764 uur zon zeer zonnig was. Normaal is 1644 uur. Veel maanden waren zonniger dan normaal, vooral januari en maart sprongen eruit. December was de enige echt sombere maand. Voor mijn gevoel heb ik de zon intussen al zeker twee maanden niet meer echt gezien of gevoeld …

170814-1748x

Om de een of andere reden heb ik zelf niet het idee dat 2017 extreem zonnig was. Enerzijds zal dat te maken hebben met het feit dat ik vorig jaar veel minder dan anders op pad ben geweest. Anderzijds heb ik het gevoel dat echt heel zonnige en warme dagen relatief weinig voorkwamen in 2017, en dat we vooral te maken hadden met wisselende bewolking. Dit alles voor wat het waard is.

Goed regenmeterweer

Eerlijk is eerlijk, ik heb het niet zo op regenachtige dagen, en al helemaal niet midden in de zomer. Maar dat het gisteren zo lang en af en toe zo hard regende, dat de vijver ’s middags zelfs even buiten zijn oevers trad, kwam me toevallig wel even goed uit …

150728-1203x

Mijn oude, uit 2003 stammende TFA weerstation vertoonde al langere tijd kuren, maar die beperkten zich in eerste instantie tot de luchtdrukmeting, en daar viel mee te leven. Toen het apparaat in de eerste helft van juli regelmatig waarden als maximumtemperaturen van 50 ºC en minimumtemperaturen ruim onder nul liet zien, werd het toch echt tijd om aan vervanging te denken. Nadat ik me al geruime had georiënteerd op diverse weerstations, liet ik mijn keuze vallen op een Netatmo weerstation met een regenmeter …

150728-1204x

Vorige week had ik me al bezig gehouden met het kalibreren van de buitensensor van het weerstation, dat twee weken geleden werd geleverd. De regenmeter werd vorige week zaterdag geleverd, en die heb ik zondag geïnstalleerd. De regensensor werkt met een magneetsensor aan de binnenkant. De grote transparante trechter op de bovenstaande foto vangt de regen op, waarna deze in de regensensor op een wipje valt. De snelheid van het wipje geeft aan hoeveel regen er gedurende een bepaalde tijd valt. De sensor heeft een gevoeligheid van 0,2 tot 900 mm per uur. Het water wordt aan de onderkant automatisch weer afgevoerd, zodat ik er ’s avonds laat niet meer uit hoef om de regenmeter te legen …   🙂

150728-1201x

Zowel de temperatuursensor als de regenmeter geven hun gegevens draadloos door aan het basisstation in de woonkamer. Daar zijn de gegevens vervolgens m.b.v. iPad, iPhone en/of pc uit te lezen. Hieronder de belangrijkste gegevens van gisteren: de bovenste grafiek toont de temperatuur, die uiteen liep van 12,5 tot 16,2 ºC. De onderste grafiek laat mooi zien dat het bijna de hele dag heeft geregend en dat er in ons tuintje in totaal 35,3 mm is gevallen …

150728-1200x

Kijkend naar het 2 kilometer verderop staande neerslagstation van het KNMI doet mijn regenmeter het zo gek nog niet, want daar werd van maandag 27 juli 8:00 uur tot dinsdag 28 juli 8:00 uur 37 mm afgetapt. En dan heb ik mijn regenmeter nog niet eens volgens de regels der kunst gekalibreerd …

150728-1205x

Omdat mijn nieuwe station veel meer in huis heeft dan alleen temperatuur- en neerslagmeting, kom ik binnenkort nog wel eens terug op de werking en mogelijkheden van het weerstation.